AP Board 7th Class Hindi Solutions 3rd Lesson आदिवासी नृत्य – धिंसा

SCERT AP Board 7th Class Hindi Solutions 3rd Lesson आदिवासी नृत्य – धिंसा Textbook Questions and Answers.

AP State Syllabus 7th Class Hindi 3rd Lesson Questions and Answers आदिवासी नृत्य – धिंसा

7th Class Hindi 3rd Lesson आदिवासी नृत्य – धिंसा Textbook Questions and Answers

सोचिए-बोलिए
AP Board 7th Class Hindi Solutions 3rd Lesson आदिवासी नृत्य – धिंसा 1

प्रश्न 1.
चित्र में क्या – क्या दिखाई दे रहे हैं? (చిత్రములో ఏమేమి కన్పించుచున్నావి?)
उत्तर:
चित्र में चार स्त्रियाँ नृत्य मुद्राएँ दिखाना और उनकी विभिन्न वेशभूषा दिखाई दे रहे हैं।
(చిత్రంలో నలుగురు స్త్రీలు నాట్య భంగిమలను చూపించుట మరియు వారి విభిన్న వస్త్రధారణ కనిపించుచున్నవి.)

प्रश्न 2.
स्त्रियाँ क्या कर रही हैं? (స్త్రీలు ఏమి చేయుచున్నారు?)
उत्तर:
स्त्रियाँ नाच रही हैं। (స్త్రీలు నాట్యము చేయుచున్నారు.)

Intext Questions & Answers

प्रश्न 1.
अदिवसीयों के बारे में आप क्या जानते हैं? (ఆదివాసీయుల గురించి మీకు ఏమి తెలియును?)
उत्तर:
आदिवासी शब्द दो शब्द ”आदि” और ”वासी” से मिल कर बना है। पर्वत प्रांतों में जो लोग रहते हैं उन्हें आदिवासी कहते हैं।.
(ఆదివాసీ అను శబ్దము ఆది మరియు వాసీ అను రెండు పదముల కలయికతో ఏర్పడినది. పర్వత ప్రాంతాలలో ఏ ప్రజలైతే నివసిస్తున్నారో వారిని ఆదివాసీయులు అని అంటారు.)

AP Board 7th Class Hindi Solutions 3rd Lesson आदिवासी नृत्य – धिंसा

प्रश्न 2.
कुछ प्रमुख पर्यटक स्थानों के नाम बताइए। (కొన్ని పర్యాటక ప్రదేశముల పేర్లను తెలపండి.)
उत्तर:
ऊटी, कोडैकेनाल, विशाखपट्टणम, मुसोरी, सिमला, डार्जलिंग, कश्मीर और अरकु आदि पर्यटक स्थान हैं।
(ఊటీ, కొడైకెనాల్, విశాఖపట్టణము, ముస్సోరి, సిమ్లా, డార్జిలింగ్, కశ్మీర్ మరియు అరకు మొదలగునవి కొన్ని పర్యాటక ప్రదేశములు.)

Improve Your Learning

प्रश्न 1.
अदिवसीयों का प्रमुख नृत्य क्या है? (ఆదివాసీయుల ప్రముఖమైన నృత్యము ఏది?)
उत्तर:
अधिवसीयों का प्रमुख नृत्य धिंसा है।
(ఆదివాసీయుల ప్రముఖ నృత్యము “ధింసా”.)

प्रश्न 2.
अरकु की सुंदरता के बारे में बोलिए। (అరకు అందమును గురించి చెప్పండి..)
उत्तर:
अरकु विशाखपट्टणम जिले का एक पहाडी गाँव है। यह एक सुंदर पर्यटक स्थल है। इसे ”आंध्रा ऊटी’ भी कहते हैं। यहाँ शांत वातावरण मिलता है।
(అరకు విశాఖపట్టణం జిల్లాలో ఒక పర్వతీయ ప్రదేశము. ఇది ఒక అందమైన పర్యాటక ప్రదేశము. దీనిని “ఆంధ్ర ఊటీ” అని అంటారు. ఇక్కడ కూడా ప్రశాంత వాతావరణం లభించును.)

प्रश्न 3.
आँध्र प्रदेश के कुछ लोकनृत्यों के बारे में बताइए। (ఆంధ్రప్రదేశ్ లోని కొన్ని జానపద నృత్యముల గురించి వివరించండి.)
उत्तर:
आंध्र प्रदेश के लोक नृत्यों में विभन्नि रूप और शैलियाँ हैं। आंध्रप्रदेश लोक संस्कृति से समृद्ध है। आंध्रा की लोक संस्कृति में गोबी नृत्य, मथुरी नृत्य, बुट्टा बोम्मलु, वीर नाट्यम, डंडारिया नृत्य आदि प्रमुख हैं। आंध्रा में कूचपूडि और भरत नाट्यम भी प्रदर्शित किये जाते हैं।)
(ఆంధ్రప్రదేశ్ లో జానపద నృత్యములు విభిన్న రూపాలలో, విభిన్న శైలుల్లో కన్పించును. ఆంధ్రప్రదేశ్ లో జానపద సంస్కృతి చాలా సమృద్ధిగా ఉన్నది. ఆంధ్రప్రదేశ్ లో గోబీ నృత్యము, మథురీ నృత్యము, బుట్టబొమ్మల నృత్యము, వీర నాట్యము, డండారియా నృత్యము మొదలగునవి ప్రముఖమైనవి. మన ఆంధ్రప్రదేశ్ లో కూచిపూడి మరియు భరత నాట్యము కూడా ప్రదర్శించబడుతున్నవి.)

पढ़िए

अ) जोड़ी बनाइए।

AP Board 7th Class Hindi Solutions 3rd Lesson आदिवासी नृत्य – धिंसा 2

1. तुडुमु वाद्ययंत्र है।
2. विटिंग आदिवासी त्यौहार है।
3. बांसुरी हाथ में लेकर नाचते हैं।
4. अरकु पर्यटक स्थल है।
5. मोदकोंडम्मा आदिवासियों की देवी है।

आ) पाठ में वाक्यों के सही क्रम को पहचानकर क्रम संख्या कोष्ठक में लिखिए।

1. वे ‘कुवी’ भाषा में बात करते हैं। [ 3 ]
2. यहाँ होने वाली जातरा बहुत प्रसिद्ध है। [ 4 ]
3. इस नृत्य में एक मुख्य नर्तक रहता है। [ 5 ]
4. अरकु विशाखपट्टणम जिले का पहाड़ी गाँव है। [ 1 ]
5. यह एक सुंदर मनमोहक स्थल है। [ 2 ]

इ) सही वर्तनी वाले शब्दों पर गोला “O” बनाइए।
AP Board 7th Class Hindi Solutions 3rd Lesson आदिवासी नृत्य – धिंसा 3

ई) चित्र से संबंधित शब्द जोड़िए।
AP Board 7th Class Hindi Solutions 3rd Lesson आदिवासी नृत्य – धिंसा 4

अ) नीचे दिये गये प्रश्नों के उत्तर छोटे – छोटे वाक्यों में लिखिए।
క్రింది ఇవ్వబడిన ప్రశ్నలకు సమాధానములు చిన్న – చిన్న వాక్యములలో ఇవ్వండి.

1. धिंसा नृत्य किस प्रदेश का है?(ధింసా నృత్యము ఏ ప్రదేశమునకు చెందినది ?)
उत्तर:
धिंसा विशाखपट्टणम जिले के ‘अरकु’ नामक एक पहाडी गाँव का नृत्य है।
(ధింసా అనునది విశాఖపట్టణం జిల్లాలోని ‘అరకు’ అను ఒక పర్వతీయ గ్రామ నృత్యము. )

2. धिंसा का अर्थ क्या है? यह कहाँ नाचा जाता है? (‘ధింసా’ అనగా అర్థమేమిటి ? ఇది ఎక్కడ ప్రదర్శించబడుచున్నది?)
उत्तर:
‘धिंसा’ का अर्थ है कूदना, जोर – जोर से कदम हिलाना। यह चावडी में नाचा जाता है। यह अरकु का नृत्य है।
(థింసా అనగా దుముకుట, వేగాతివేగముగా అడుగులు కదల్చుట అని అర్థము. ధింసా అను నాట్యము “చావ్ డి”లో చేయబడును. ఇది అరకు జానపద నృత్యము. )

3. अदिवसी कौन – कौन त्यौहार मानते हैं? (ఆదివాసీయులు ఏఏ పండుగులు జరుపుకుంటారు?)
उत्तर:
आदिवासी ‘कोर्रकोट्टा’, इटुकला पंडुगा, मोदकोंडम्मा जातरा, नंदी और विटिंग नामक त्यौहार मनाते हैं।
(ఆదివాసీయులు కొర్రుకొట్టా, ఇటుకల పండుగ, మోదకొండమ్మ జాతర, నంది మరియు ‘విటింగ్’ అను పండుగలను జరుపుకుంటారు.)

AP Board 7th Class Hindi Solutions 3rd Lesson आदिवासी नृत्य – धिंसा

आ) नीचे दिये गये प्रश्न का उत्तर पाँच – छः वाक्यों में लिखिए।
క్రింది ఇవ్వబడిన ప్రశ్నలకు సమాధానము 5 -6 వాక్యములలో వ్రాయండి.

1. अदिवसीयों के नृत्य “धिंसा” के बारे में आप क्या जानते हैं?(ఆదివాసీయుల నృత్యము “ధింసా” గురించి మీకు ఏమి తెలియును?)
उत्तर:
इस पाठ में आदिवासियों के लोक नृत्य धिंसा के बारे में बताया गया है। अरकु एक पहाड़ी गाँव है। प्रकृति के सुंदर दृश्य मन को मोह लेते हैं। ‘धिंसा’ की शुरुआत सोपी नामक गाँव में हुई। यह त्यौहारों और उत्सवों के समय नाचा जाता है। धिंसा का अर्थ है – कूदना और जोर – जोर से कदम हिलाना। सब मिलकर चांवड़ी में नाचते हैं। वे ‘तुडुमु’ नामक वाद्य यंत्र का उपयोग करते हैं। वे अनेक प्रकार के त्यौहार मनाते हैं। मोदकोंडम्मा उनकी देवी है। यहाँ होने वाली जातरा बहुत प्रसिद्ध है। आँध्रप्रदेश राज्य सरकार ने इस स्थान को पर्यटक स्थल बना दिया है। आँध्रप्रदेश सरकार यहाँ पर अनेक उत्सवों का आयोजन thri
(ఈ పాఠంలో ఆదివాసీయుల జానపద నృత్యము ధింసా గురించి చెప్పబడినది. అరకు ఒక పర్వతీయ గ్రామము. ఇక్కడి ప్రకృతి అందమైన దృశ్యాలు మనస్సులను మోహిస్తాయి. ధింసా నృత్యము సోంపీ అను గ్రామములో ప్రారంభమైనది.

పండుగలు మరియు ఉత్సవాలలో ఈ నృత్యము చేయబడును. ధింసా అనగా ఎగురుట మరియు వేగముగా అడుగులు కదుపుట అని అర్థము. అందరూ కలసి “చావ్ డి”లో నాట్యము చేయుదురు. వారు “తుడుము” అను వాయిద్య యంత్రమును ఉపయోగింతురు. వారు అనేక రకములైన పండుగలను జరుపుకొనెదరు. మోదకొండమ్మ వారి దేవత. ఇక్కడ జరిగే జాతరలు చాలా ప్రసిద్ది చెందినవి. ఆంధ్రప్రదేశ్ రాష్ట్ర ప్రభుత్వము ఈ ప్రదేశమును పర్యాటక స్థలముగా మార్చినది. మరియు ఇక్కడ అనేక ఉత్సవాలను ఏర్పాటు చేయుచున్నది.)

इ) उचित शब्दों से खाली जगह भरिए।

1. आदिवासी कुवी भाषा में बोलते हैं। (कुवी / पंजाबी)
उत्तर:
कुवी

2. …… नृत्य देखने जाते हैं। (परिवार | पर्यटक)
उत्तर:
पर्यटक

3. धिंसा का जन्म …….. नामक गाँव में हुआ। (सोपी / अरकु)
उत्तर:
सोंपी

4. मुख्य नर्तक को ………… कहते हैं। (नाटक | नाटकारी)
उत्तर:
नाटकारी

5. आदिवासियों की देवी …………है। (मोदकोंडम्मा / माचम्म)
उत्तर:
मोदकोंडम्मा

AP Board 7th Class Hindi Solutions 3rd Lesson आदिवासी नृत्य – धिंसा

ई) चित्र देखकर शब्द लिखिए।
(शहद कॉफी धिंसा रीठा इमली)
AP Board 7th Class Hindi Solutions 3rd Lesson आदिवासी नृत्य – धिंसा 6
AP Board 7th Class Hindi Solutions 3rd Lesson आदिवासी नृत्य – धिंसा 5

उ) वर्ण विच्छेद कीजिए।
1. नृत्य : न् + ऋ + त् + य् + अ
2. धिंसा : ………………………..
उत्तर:
ध् + इ + स् + आ

3. सुदर : ………………………..
उत्तर:
स + उ + न् + द् + अ + र् + अ

4. पर्यटक : ………………………..
उत्तर:
प् + अ + र् + य् + अ + ट् + अ + क् + अ

5. नर्तक : ………………………..
उत्तर:
न् + अ + र् + त् + अ + क् + अ

भाषांश

अ) पाठ के आधार पर वर्ग पहली से शब्दों को ढूँढकर लिखिए।
AP Board 7th Class Hindi Solutions 3rd Lesson आदिवासी नृत्य – धिंसा 7
1. अरकु
उत्तर:
2. तुडुमु
3. दल
4. बांसुरी
5. मुख्य
6. नंदी

आ) विलोम शब्द लिखिए।

1. गाँव × शहर
2. दूर × पास
3. प्रसिद्ध × अप्रसिद्ध
4. एक × अनेक
5. बहुत × कम

सृजनात्मकता

अ) कुचिपूडी नृत्य का चित्र देखकर दो शब्द लिखिए।
AP Board 7th Class Hindi Solutions 3rd Lesson आदिवासी नृत्य – धिंसा 8
उत्तर:
स्त्री, नृत्य मुद्रा, कूचिपूडि, घुघुरु

आ) कुछ प्रमुख भारतीय नृत्यों के चित्र ढूंढिए और कक्षा में दिखाइए।
కొన్ని ప్రముఖ భారతీయ నృత్య చిత్రములను వెదకి వాటిని తరగతిలో ప్రదర్శించండి.
AP Board 7th Class Hindi Solutions 3rd Lesson आदिवासी नृत्य – धिंसा 9

इ) अनुवाद कीजिए।
1. संक्रांति एक प्रमुख त्यौहार है।
उत्तर:
संक्रांति एक प्रमुख त्यौहार है। సంక్రాంతి ఒక ప్రముఖ (ముఖ్యమైన) పండుగ.

2. अरकु एक सुंदर पर्यटक स्थल है।
उत्तर:
अरकु एक सुंदर पर्यटक स्थल है। అరకు ఒక అందమైన పర్యాటక స్థలము.

3. भारत की राजधानी दिल्ली है।
उत्तर:
भारत की राजधानी दिल्ली है। భారతదేశ రాజధాని ఢిల్లీ.

4. वीणा एक वाद्य यंत्र है।
उत्तर:
वीणा एक वाद्य यंत्र है। వీణ ఒక వాయిద్య యంత్రము.

5. मोर सुंदर पक्षी है।
उत्तर:
मोर सुंदर पक्षी है। నెమలి అందమైన పక్షి.

AP Board 7th Class Hindi Solutions 3rd Lesson आदिवासी नृत्य – धिंसा

व्याकरणांश

अ) द्वित्वाक्षर : दो समरूपी व्यंजनों के मेल को द्वित्वाक्षर कहते हैं।
उदाः विशाखपट्टणम, मोदकोंडम्मा, गुस्सा, बच्चा, हिम्मत।
क् + क = क्क (चक्की)
ग् + ग = ग्ग (सुग्गा)
च् + च = च्च (सच्चा)
ज् + ज = ज्ज (लज्जा)
ट् + ट = ट्ट (हट्टा)
ड् + ड = ड्ड (अड्डा)
ण् + ण = ण्ण(कण्णन)
त् + त = त (भत्ता)
द् + द = द्द(कद्दू)
न् + न = न्न (गन्ना)
ब् + ब = ब्ब (गुब्बारा)
म् + म = म्म (अम्मा)
य् + य = य्य (शय्या)
ल् + ल = ल्ल (बल्ला)
व् + व = व्व (कव्वाली)
स् + स = स्स(रस्सी)

AP Board 7th Class Hindi Solutions 3rd Lesson आदिवासी नृत्य – धिंसा

आ) निम्न लिखित गद्यांश में द्वित्वाक्षर शब्द पहचान कर रेखांकित कीजिए।

संगीत, भरतनाट्यम और करगाट्टम का जन्म स्थान तमिलनाडु माना जाता है। यहाँ के पहाड़ी प्रदेशों में कोडैक्कानाल, कोल्लिमाले, नीलगिरी प्रमुख हैं। तमिल भाषा बहुत प्राचीन है। तमिल भाषा का शिलप्पाधिकारम् एक महाकाव्य है। तमिल भाषा के तिरुक्कुरल को विश्व वेद माना गया है। इसके लेखक तिरुवल्लुवर है! तमिल भाषा सुसंपन्न और समृद्ध भाषा है।
उत्तर:
संगीत, भरतनाट्यम और करगाट्टम का जन्म स्थान तमिलनाडु माना जाता है। यहाँ के पहाड़ी प्रदेशों में कोडैक्कानाल, कोल्लिमालै, नीलगिरी प्रमुख हैं। तमिल भाषा बहुत प्राचीन है। तमिल भाषा का शिलप्पाधिकारम् एक महाकाव्य है। तमिल भाषा के तिरुक्करल को विश्व वेद माना गया है। इसके लेखक तिरुवल्लुवर है। तमिल भाषा सुसंपन्न और समृद्ध भाषा है।

इ) नीचे दिए गए शब्दों में द्वित्वाक्षर शब्दों को रेखांकित कीजिए।

1. बच्चा सत्य क्या ग्यारह
2. वत्स रम्या गुस्सा न्याय
3. बल्ला हत्या त्याग उत्साह
4. मक्खी कच्चा मान्य वंदना
5. कल्याण मल्हारी जुल्म पल्लव

अध्यापकों के लिए सूचना : ఉపాధ్యాయులకు సూచన:

बच्चों को अपने आसपास के अन्य एक और लोकनृत्य का परिचय दीजिए।
(పిల్లలకు దగ్గరలోని ఇతర జానపద నృత్యముల నుండి ఒకదాని గురించి పరిచయం చేయండి.)
उत्तर:
गोबी नृत्य : गोबी नृत्य आंध्रप्रदेश के तटीय क्षेत्रों के लोकप्रिय नृत्य रूपों में से एक है। यह संक्रांति त्यौहार के दौरान मुख्य रूप से किया जाता है। इस समय के दौरान सभी घरों के आँगन को साफ़ और सजाया जाता है। सजावट के प्रयोजनों के लिए फूलों का उपयोग विभिन्न प्रकार के रंगोली के साथ किया जात है। यानी गोबर के गोलों को इन रंगोली डिज़ाइनों के बीच रखकर गोब्बिल्लु बनाया जाता है। शाम के समय युवा लडकियाँ नाचने और गाने के लिए इन गोबिल्लु के चारों और इकट्ठा होती हैं।

गिनती

एक – 1
दो – 2
तीन – 3
चार – 4
पाँच – 5
छः – 6
सात – 7
आठ – 8
नौ – 9
दस – 10
ग्यारह – 11
बारह – 12
तेरह – 13
चौदह – 14
पंद्रह – 15
सोलह – 16
सत्रह – 17
अठारह – 18
उन्नीस – 19
बीस – 20
इक्कीस – 21
बाईस – 22
तेईस – 23
चौबीस – 24
पच्चीस – 25
छब्बीस – 26
सत्ताईस – 27
अट्टाईस – 28
उनतीस – 29
तीस – 30

पाठ का सारांश

इस पाठ में आदिवासियों के लोक नृत्य धिंसा के बारे में बताया गया है। अरकु एक पहाड़ी गाँव है। प्रकृति के सुंदर दृश्य मन को मोह लेते हैं। ‘धिंसा की शुरुआत सोपी नामक गाँव में हुआ। यह त्योहारों और उत्सवों के समय नाचा जाता है। धिंसा का अर्थ है – कूदना और जोर – जोर से कदम हिलाना। सब मिलकर चावड़ी में नाचते हैं। वे ‘तुडुमु नामक वाद्य यंत्र का उपयोग करते हैं। वे अनेक प्रकार के त्यौहार मनाते हैं। मोदकोंडम्मा उनकी देवी है। यहाँ होने वाली जातरा बहुत प्रसिद्ध है। आँध्रप्रदेश राज्य सरकार ने इस स्थान को पर्यटक स्थल बना दिया है। आँध्रप्रदेश सरकार यहाँ पर अनेक उत्सवों का आयोजन करती है।

పాఠ్య సారాంశం

ఈ పాఠంలో ఆదివాసీయుల లోక నృత్యము ధింసా గురించి చెప్పబడినది. అరకు ఒక పర్వతీయ గ్రామము. ఇక్కడి ప్రకృతి అందమైన దృశ్యాలు మనస్సులను మోహిస్తాయి. ధింసా నృత్యము సోంపీ అను గ్రామములో ప్రారంభమైనది.

పండుగలు మరియు ఉత్సవాలలో ఈ నృత్యము చేయబడును. ధింసా అనగా ఎగురుట మరియు వేగముగా అడుగులు కదుపుట అని అర్థము. అందరూ కలసి “చావ్ డి”లో నాట్యము చేయుదురు. వారు “తుడుము” అను వాయిద్య యంత్రమును ఉపయోగింతురు. వారు అనేక రకములైన పండుగలను జరుపుకొనెదరు. మోదకొండమ్మ వారి దేవత. ఇక్కడ చాలా జాతరలు జరుగును. ఆంధ్రప్రదేశ్ రాష్ట్ర ప్రభుత్వము ఈ ప్రదేశమును పర్యాటక స్థలముగా మార్చినది. ఇక్కడ అనేక ఉత్సవాలను ఏర్పాటు చేయుచున్నది.

Summary

The Adivasis’ (Tribals’) folk dance Dhimsa is described in this lesson. Araku is a village with mountainous area. The scenery of the nature here captivated our hearts. Dhimsa dance originated at a village named ‘Sompi’.

This dance is performed during festivals and celebrations Dhimsa means ‘to fly’,, ‘to move footsteps quickly!’ They all together dance at a place called ‘Chavdi’. They use a musical instrument named ‘Tudumu’. They celebrate several kinds of festivals. Modakondamma is their goddess. Many jataras are celebrated here. The government of Andhra Pradesh transformed this place into a tourist spot. The government of Andhra Pradesh is organising various kinds of celebrations here.

व्याकरणांश (వ్యాకరణాంశాలు)

लिंग बदलिए (లింగములను మార్చండి)

स्री – पुरुष
औरत – आदमी
नाना – नानी
भैंस – भैंसा
पंडित – पंडिताइन
नर्तक – नर्तकी
गायक – गायिका
मोर – मोरनी
घोडा – घोडी
अध्यापक – अध्यापिका
शिष्य – शिष्या
छात्र – छात्रा
विद्यार्थी – विद्यार्थिनी

AP Board 7th Class Hindi Solutions 3rd Lesson आदिवासी नृत्य – धिंसा

वचन बदलिए ( వచనములను మార్చండి)

चित्र – चित्र
नृत्य – नृत्य
यात्रा – यात्राएँ
गुफा – गुफाएँ
यंत्र – यंत्र
देवी – देवियाँ
स्री – स्त्रियाँ
स्थल – स्थल
लोग – लोग
बात – बातें
पंख – पंख
संस्कृति – संस्कृतियाँ
गाँव – गाँव
भाषा – भाषाएँ
दिन – दिन
मोर – मोर

विलोम शब्द (వ్యతిరేక పదములు)

ऊपर × नीचे
बडा × छोटा
आज × कल
गाँव × शहर
आना × जाना
सुंदर × असुंदर
सुंदरता × असुंदरता
प्रारंभ × अंत
लायक × न लायक
प्रसिद्ध × अप्रसिद्ध
दूर × समीप/पास
मुख्य × अमुख्य
मानव × दानव
उपयोग × अनुपयोग
बहुत × कम

AP Board 7th Class Hindi Solutions 3rd Lesson आदिवासी नृत्य – धिंसा

शब्दार्थ (అర్థాలు) (Meanings)

नृत्य = नाच, నాట్యము, dance
करीब = निकट, దగ్గరగా, near
प्रसिद्ध . = मशहूर, ప్రసిద్ధి, famous
स्थान = प्रदेश, (ప్రదేశము, place
दल = समूह, సమూహము, group
पहाड = पर्वत, పర్వతము, mountain
सुंदर = खूबसूरत, అందమైన, beautiful
प्रारंभ = शुरुआत, ప్రారంభము, beginning
त्यौहार = पर्व, పండుగ, festival
बांसुरी = मुरली, మురళి, flute

AP Board 7th Class Hindi Solutions 2nd Lesson होशियार कौआ

SCERT AP Board 7th Class Hindi Study Material 2nd Lesson होशियार कौआ Textbook Questions and Answers.

AP State Syllabus 7th Class Hindi 2nd Lesson Questions and Answers होशियार कौआ

7th Class Hindi 2nd Lesson होशियार कौआ Textbook Questions and Answers

सोचिए-बोलिए
AP Board 7th Class Hindi Solutions 2nd Lesson होशियार कौआ 1

प्रश्न 1.
चित्र में क्या – क्या दिखाई दे रहे हैं? (చిత్రంలో ఏమేమి కన్పించుచున్నవి?)
उत्तर:
चित्र में एक बालक और एक अलमारी है। अलमारी के ऊपर एक गेंद है और बिजली का लट्ट दिखाई दे रहे हैं।
(చిత్రంలో ఒక బాలుడు మరియు ఒక అలమరా (బీరువా) ఉన్నాయి. అలమరాపై ఒక బంతి ఉంది మరియు ఒక బల్బు కనిపిస్తున్నవి.)

प्रश्न 2.
लड़का क्या कर रहा है? (బాలుడు ఏమి చేయుచున్నాడు?)
उत्तर:
लडका अलमारी पर रखे हुए गेंद को लेने का प्रयास कर रहा है। अलमारी ऊँची है। वह नीचा है। इसलिए वह उसे पकड नहीं सका। उसके मन में एक उपाय आया। वह एक संदूक लाकर उस पर खडे होकर गेंद को अलमारी की ऊपर से पाने की कोशिश कर रहा है।
(బాలుడు అలమారు (బీరువా) పైనున్న బంతిని తీసుకొనుటకు ప్రయత్నించుచుండెను. బీరువా ఎత్తైనది. అతడు పొట్టివాడు. అందువలన అతడు దానిని పట్టుకొనలేకపోవుచుండెను. అతని మనస్సులో ఒక ఉపాయం వచ్చెను. అతడు ఒక పెట్టెను తెచ్చి దానిపై నిలబడి బంతిని బీరువా పై నుండి తీసుకొను ప్రయత్నం చేయుచున్నాడు.)

Intext Questions Answers

प्रश्न 1.
लोमडी ने कौए से गाने के लिए क्यों कहा? (నక్క కాకితో పాట పాడమని ఎందుకు చెప్పెను?)
उत्तर:
कौए की चोंच में रोटी है । इसे देखकर लोमडी के मुँह में पानी भर आया। किसी न किसी प्रकार रोटी को लेना चाहा। लोमडी ने गाने के लिए इसलिए कहा कि यदि वह गायेगा तो उसके मुँह से रोटी नीचे गिर जाएगी।
(కాకి నోటిలో ఒక రొట్టె ఉన్నది. దానిని చూసి నక్క నోటిలో నీరు ఊరినది. నక్క ఏదో విధముగా కాకి నోటిలోని రొట్టెను తీసుకొనవలెనని అనుకున్నది. నక్క కాకితో పాడమని ఎందుకన్నదనగా కాకి పాడితే దాని నోటి నుండి రొట్టె క్రింద పడిపోతుంది. )

AP Board 7th Class Hindi Solutions 2nd Lesson होशियार कौआ

प्रश्न 2.
कौए ने रोटी को अपने पैरों के नीचे क्यों रख लिया? (కాకి రొట్టెను తన పాదముల క్రింద ఎందుకు ఉంచుకున్నది?)
उत्तर:
कौए ने रोटी को अपने पैरों के नीचे इसलिए रख लिया कि गाते समय उसके मुख से रोटी न गिरें।
(కాకి తన పాదముల క్రింద రొట్టెను ఎందువలన ఉంచుకున్నదనగా తను పాట పాడేటప్పుడు నోటి నుండి రొట్టె క్రింద పడకుండా ఉండుట కొరకు. )

Improve Your Learning

सुनिए-बोलिए

प्रश्न 1.
कुछ पक्षियों के नाम बताइए। ( కొన్ని పక్షుల పేర్లు చెప్పండి.)
उत्तर:
कौआ, तोता, कोयल, कबूतर, मोर और गैरय्या आदि कुछ पक्षियों के नाम हैं।
(కాకి, చిలుక, కోకిల, పావురము, నెమలి మరియు పిచ్చుక మొదలగునవి కొన్ని పక్షులు పేర్లు.)

प्रश्न 2.
लोमड़ी क्या पाना चाहती थी? (నక్క ఏమి పొందకోరుచున్నది?)
उत्तर:
लोमड़ी, कैए के मुँह से रोटी पाना चाहती थी।
(నక్క కాకి నోటిలోనున్న రొట్టెను పొందగోరుచున్నది.)

प्रश्न 3.
कौए ने लोमड़ी से कैसा व्यवहार किया? (కాకి నక్కతో ఎలా వ్యవహరించెను?)
उत्तर:
कौए ने लोमडी से सोच विचारकर विवेक और होशियारी से व्यवहार किया।
(కాకి నక్కతో బాగా ఆలోచించి వివేకంతో తెలివితో వ్యవహరించెను.)

पढ़िए

अ) चित्र से संबंधित शब्द जोड़िए।
AP Board 7th Class Hindi Solutions 2nd Lesson होशियार कौआ 2

आ) पाठ में वाक्यों के सही क्रम को पहचानकर क्रम संख्या कोष्ठक में लिखिए।

1. कौआ रोटी को निगल गया। [5]
2. लोमड़ी के मुँह में पानी भर आया। [ 1 ]
3. रोटी को अपने पैरों के नीचे रख लिया। [ 3 ]
4. मैं कामयाब नहीं हो सका। [ 4 ]
5. आपका गाना बहुत मधुर था। [ 2 ]

इ) सही वर्तनी वाले शब्दों पर गोला “O” बनाइए।

AP Board 7th Class Hindi Solutions 2nd Lesson होशियार कौआ 3

ई) नीचे दिए गए वाक्यों में चित्रों से संबंधित शब्दों पर गोला “O” बनाइए।

AP Board 7th Class Hindi Solutions 2nd Lesson होशियार कौआ 4

लिखिए

अ) नीचे दिये गये प्रश्नों के उत्तर छोटे – छोटे वाक्यों में लिखिए।
క్రింది ఇవ్వబడిన ప్రశ్నలకు సమాధానములు చిన్న – చిన్న వాక్యములలో ఇవ్వండి.

1. खाने की खोज में कौन घूम रहा था? (తిండి కోసం ఎవరు వెతుకుతూ తిరుగుచుండెను?)
उत्तर:
खाने की खोज में एक लोमडी घूम रही थी।
(తిండి కోసం ఒక నక్క వెతుకుతూ తిరుగుచుండెను.)

AP Board 7th Class Hindi Solutions 2nd Lesson होशियार कौआ

2. इस कहानी से क्या शिक्षा मिलती है? (ఈ కథ వలన మనకు ఏ ఉపదేశం లభించును?)
उत्तर:
इस कहानी से यह शिक्षा मिलती है कि – ” सोच विचार कर विवेक से काम करने पर व्यवहार में परिवर्तन आता है और बुद्धि का विकास होता है।
(ఈ కథ నుండి మనకు లభించు ఉపదేశం ఏమనగా .. “బాగా ఆలోచించి వివేకంతో పనిచేసినచో వ్యవహారంలో మార్పు వస్తుంది మరియు మన బుద్ధి వికసిస్తుంది. )

आ) नीचे दिये गये प्रश्न का उत्तर पाँच – छः वाक्यों में लिखिए।
క్రింది ఇవ్వబడిన ప్రశ్నకు సమాధానము 5- 6 వాక్యములలో వ్రాయండి

“होशियार कौआ” कहानी का सारांश लिखिए। (‘తెలివి గల కాకి’ కథ సారాంశమును వ్రాయండి.)
उत्तर:
एक भूखी लोमड़ी जंगल में भटक रही थी। उसकी दृष्टि पेड़ पर बैठे हुए एक कौए पर पड़ी। उसकी चोंच में एक रोटी का टुकड़ा था। लोमडी उसे पाना चाहती थी। लोमडी ने कौए की प्रशंसा करते हुए उससे गाने को कहा। कौआ रोटी को पैरों में दबाकर गाने लगा। कौए की चालाकी जानकर लोमड़ी ने उसे नाचने को कहा । चोंच में रोटी पकडकर कौआ नाचने लगा। अपने को होशियार समझकर लोमड़ी ने कौए से एक साथ नाचने और गाने को कहा। कौआ रोटी खाने के बाद नाचने और गाने लगा। कौआ लोमड़ी से भी चालाक था। लोमड़ी निराश होकर चली गयी।
(ఆకలిగొన్న ఒక నక్క అడవిలో తిరుగుచున్నది. దాని దృష్టి చెట్టుపై కూర్చున్న ఒక కాకిపై పడినది. దాని నోటిలో ఒక రొట్టె ముక్క ఉన్నది. నక్క దానిని పొందకోరెను. నక్క కాకిని పొగుడుతూ దానిని పాటపాడమనెను. కాకి రొట్టెను కాళ్ళ క్రింద అదిమి పెట్టుకుని పాట పాడుచుండెను. కాకి తెలివి తెలుసుకున్న నక్క దానిని నాట్యము చేయమనెను. అప్పుడు కాకి. రొట్టెను ముక్కుతో పట్టుకుని నాట్యము చేయసాగెను. తను తెలివి గలదానినని భావించి నక్క కాకితో ఒకేసారి పాట పాడుతూ నాట్యము చేయమనెను. కాకి రొట్టె తిని నాట్యము చేయుచు పాటపాడసాగెను. కాకి నక్క కంటే కూడా తెలివైనది. నక్క నిరాశతో వెళ్ళిపోయెను.)

इ) उचित शब्दों से खाली जगह भरिए।

1. लोमड़ी और कौआ ……….. में रहते थे। (शहर / जंगल)
उत्तर:
जंगल

2. ……… भोजन की खोज में घूम रही थी। (लोमड़ी / कौआ)
उत्तर:
लोमड़ी

3. रोटी के टुकडे को कौऐ ने अपनी … से पकडा। (चोंच / पंख)
उत्तर:
चोंच

4. मैं आपका …….. सुनना चाहती हूँ। (खाना / गाना)
उत्तर:
गाना

5. इस कहानी में ……….. होशियार निकला। (कौआ / लोमड़ी)
उत्तर:
कौआ

ई) चित्र देखकर पाठ से संबंधी शब्द लिखिए।
AP Board 7th Class Hindi Solutions 2nd Lesson होशियार कौआ 5

भाषांश

अ) अंत्याक्षरी विधि के अनुसार नीचे दिये गये शब्दों के आधार पर चार शब्द बनाइए।

1. कौआ – आम – मन – नल – लय

2. जंगल – ……………………………
उत्तर:
लगन – नभ – भवन – नाल

3. गाना – ………………………….
उत्तर:
नमक – कनक – कलम – मजा

4. होशियार – …………………………
उत्तर:
राग – गगन – नर – रात

5. पाँच – ……………………………….
उत्तर:
चावल – लदना – नाक – कान

AP Board 7th Class Hindi Solutions 2nd Lesson होशियार कौआ

आ) पर्यायवाची शब्द लिखिए।

मीठा – रसीला, पाँव – चरण, वन – कानन, तलाश-ढूँढना, बुद्धिमान – अकलमंद

1. पैर – पाँव – चरण

2. होशियार – …………., ……………..
उत्तर:
बुद्धिमान, अकलमंद

3. जंगल – …………., ……………..
उत्तर:
वन, कानन

4. मधुर – …………., ……………..
उत्तर:
मीठा, रसीला

5. खोज – …………., ……………..
उत्तर:
तलाश, ढूँढना

सृजनात्मकता

अ) चित्र देखकर शब्द लिखिए।
AP Board 7th Class Hindi Solutions 2nd Lesson होशियार कौआ 6
1. बंदर
उत्तर:
2. हाथी
3. चिड़िया
4. जिराफ़
5. शेर
6. जेबरा

आ) परियोजना कार्य :

कुछ पक्षियों के चित्र संग्रहित करके उनके नाम लिखिए।
AP Board 7th Class Hindi Solutions 2nd Lesson होशियार कौआ 7

इ) अनुवाद कीजिए।

1. मैं पाठशाला जाता हूँ।
उत्तर:
నేను పాఠశాల(బడి)కి వెళతాను.

2. तुम्हारा नाम क्या है?
उत्तर:
నీ పేరు ఏమిటి?

3. मुझे हिंदी पसंद है।
उत्तर:
నాకు హిందీ ఇష్టము.

4. आप पाठ पढ़िए।
उत्तर:
తమరు పాఠం చదవండి.

5. मेरा भारत महान है।
उत्तर:
నా భారతదేశం గొప్పది.

व्याकरणांश

संयुक्ताक्षर

AP Board 7th Class Hindi Solutions 2nd Lesson होशियार कौआ 8

AP Board 7th Class Hindi Solutions 2nd Lesson होशियार कौआ

अ) सीखने के लिए और कुछ अभ्यास :

AP Board 7th Class Hindi Solutions 2nd Lesson होशियार कौआ 9

1. मृ = म् + ऋ
2. दृ = द् + ऋ
3. श्र = श् + र
4. ष्ट = ष् + ट
5. ग्न = ग् + न
6. स्त = स् + त

आ) नीचे दिए गए शब्दों में से संयुक्ताक्षरवाले शब्द चुनकर लिखिए।
AP Board 7th Class Hindi Solutions 2nd Lesson होशियार कौआ 10

अध्यापकों के लिए सूचना : ఉపాధ్యాయులకు సూచన :

होशियारी से संबंधित एक और रचना का बच्चों को परिचय दीजिए। (తెలివికి సంబంధించిన మరొక రచనను పిల్లలకు పరిచయం చేయండి.)
उत्तर:
होशियार लोमडी

एक बार एक सिंह गंभीर रूप से बीमार हो गया। वह जंगल के सभी जानवरों का राजा था। अतः जंगल के सभी जानवर झुंड बनाकर उसका हालचाल पूछने आए। केवल एक लोमडी नहीं आई।

यह भेडिये के लिए सुनहरा अवसर था। वह लोमडी का शत्रु था। भेडिया सिंह से बोला – हे महराज! आपकी प्रजा के दिल में आपके लिए इतना प्रेम है कि हर जानवर आपके स्वास्थ्य की कामना कर रहा है। किसी भी जानव ने प्रातःकाल से कुछ भी खाया – पिया नहीं है। मगर लोमडी ही एक ऐसी है जो कहीं नज़र नहीं आ रही है।

यह सुनकर सिंह बहुत क्रोधित हो गया। उसने लोमडी को बुलवा भेजा। लोमडी को सिंह के दरबार में हाजिर कर दिया गया। ”बदतमीज़ लोमडी !” सिंह गुस्से से गरजा – ”अपनी गैर हाज़िरी का कारण बयान करो।’ लोमडी ने भेडिया को तिरछी नजरों और कुटिलता से मुस्कराते देख लिया था। वह सारी बात समझ गई और बिना एक क्षण की भी देर किए बोली – “मालिक ऐसा नहीं है, मुझे आपकी बीमारी के बारे में पूरी सूचना है। मैं तो किसी ऐसे डॉक्टर की तलाश कर रही हूँ, जो आपको शीघ्र स्वस्थ कर दे और आपको दोबारा शक्तिशाली बना दे और मैं सचमुच एक ऐसे डॉक्टर से मिल चुकी हूँ, जिसने बताया है कि अगर आप शीघ्र स्वस्थ होना चाहते हैं तो एक भेडिया को मारकर उसकी गरम खाल अपने शरीर पर लपेट ले।

यह सुनते ही सिंह, भेडिये की ओर मुडा। भेडिया अपने जीवनदान के लिए सिंह से भीख माँगता लेकिन सिंह उस पर टूट पड़ा और उसे मार डाला।

नीति : ईर्ष्या की आग स्वयं को जला देती है।

पाठ का सारांश

एक भूखी लोमड़ी जंगल में भटक रही थी। उसकी दृष्टि पेड़ पर बैठे हुए एक कौए पर पड़ी। उसकी चोंच में एक रोटी का टुकड़ा था। लोमडी उसे पाना चाहती थी। लोमडी ने कौए की प्रशंसा करते हुए उससे गाने को कहा। कौआ रोटी को पैरों में दबाकर गाने लगा। कौए की चालाकी जानकर लोमड़ी ने उसे नाचने को कहा । चोंच में रोटी पकडकर कौआ नाचने लगा। अपने को होशियार समझकर लोमड़ी ने कौए से एक साथ नाचने और गाने को कहा। कौआ रोटी खाने के बाद नाचने और गाने लगा। कौआ लोमड़ी से भी चालाक था। लोमड़ी निराश होकर चली गयी।

పాఠ్య సారాంశం

ఆకలిగొన్న ఒక నక్క అడవిలో తిరుగుచున్నది. దాని దృష్టి చెట్టుపై కూర్చున్న ఒక కాకిపై పడినది. దాని నోటిలో ఒక రొట్టె ముక్క ఉన్నది. నక్క దానిని పొందకోరెను. నక్క కాకిని పొగుడుతూ దానిని పాటపాడమనెను. కాకి రొట్టెను కాళ్ళ క్రింద అదిమి పెట్టుకుని పాటపాడుచుండెను. కాకి తెలివి తెలుసుకున్న నక్క దానిని నాట్యము చేయమనెను. అప్పుడు కాకి రొట్టెను ముక్కుతో పట్టుకుని నాట్యము చేయసాగెను. తను తెలివిగలదని భావించి నక్క కాకితో ఒకేసారి పాట పాడుతూ నాట్యము చేయమనెను. కాకి రొట్టె తిని నాట్యము చేయుచు పాట పాడసాగెను. కాకి నక్క కంటే కూడా తెలివైనది. నక్క నిరాశతో వెళ్ళిపోయెను.

Summary

A hungry fox was roaming in a forest. A crow perched on the branch of a tree caught his attention. The crow had a piece of bread in his beak. The fox wanted to have it. He started praising the crow wanted him to sing a song. The crow put the piece of bread under his claws and started singing. Realising the cleverness of the crow, the fox wanted him to dance. Then the crow held the piece of bread in his beak and started dancing. The fox assumed the crow to be wise, wanted him to dance and sing at a time. The crow ate the piece of bread and sang while dancing. The crow was wiser than the fox. The fox was disappointed and went away.

व्याकरणांश (వ్యాకరణాంశాలు)

लिंग बदलिए (లింగములను మార్చండి)

दादा – दादी
भाई – बहन
कौआ – मादा कौआ
बूढ़ा – बूढ़ी
लोमडी – लोमडा
काका – काकी
मामा – मामी
चाचा – चाची
कवि – कवयित्री
बकरा – बकरी
मुर्गा – मुर्गी
गाय – बैल

AP Board 7th Class Hindi Solutions 2nd Lesson होशियार कौआ

वचन बदलिए (వచనములను మార్చండి)

समस्या – समस्याएँ
सफलता – सफलताएँ
कहानी – कहानियाँ
रोटी – रोटियाँ
पैर – पैर
टुकडा – टुकडे
पेड – पेड
मित्र – मित्र
मै – हम
यह – ये
वह – वे
प्रेरणा – प्रेरणाएँ

विलोम शब्द (వ్యతిరేక పదములు)

विवेक × अविवेक
सफलता × असफलता
होशियार × अकलमंद
बैठना × उठना
सुनना × बोलना
अच्छा × बुरा
एक × अनेक
पुरानी × नयी
नीचे × ऊँचे
कल्पित × यथार्थ
पकडना × छोडना
बड़ा × छोटा
हाँ × नहीं
मधुर × कडुआ
सफल × असफल/विफल
जन्म × मरण
विकास × अविकास
प्रशंसा × निंदा

AP Board 7th Class Hindi Solutions 2nd Lesson होशियार कौआ

शब्दार्थ (అర్థాలు) (Meanings)

जंगल = वन, అడవి, forest
शक्ति = ताकत, శక్తి, power
खोज = ढूँढना, వెదుకుట, search
भैया = भाई, సోదరుడు, brother
चुराना = चोरी करना, దొంగలించుట, snatch
पैर = पाँव, పాదములు, legs
मधुर = मीठा, తీయని, sweet
होशियार = बुद्धिमान, తెలివి గల, clever
घूमना = टहलना, తిరుగుట, walking
पेड़ = वृक्ष, చెట్టు, tree
पुराना = प्राचीन, పాత, old
गौर से = ध्यान से, జాగ్రత్తగా, carefully
दिमाग = मस्तिष्क, మెదడు, mind
छीनना = जबरदस्ती से ले लेना, లాగుకొనుట, snatch
सीखना = शिक्षा प्राप्त करना, నేర్చుకొనుట, to learn
जानना = सीखना, నేర్చుకొనుట, to learn
मित्र = दोस्त, మిత్రుడు, friend
सफ़लता = कामयाबी, విజయము, victory
भगवान = प्रभु, భగవంతుడు, The God
परिवर्तन = बदलाव, మార్పు, change

AP Board 7th Class Hindi Solutions 1st Lesson ज्ञान हम को दीजिए

SCERT AP Board 7th Class Hindi Solutions 1st Lesson ज्ञान हम को दीजिए Textbook Questions and Answers.

AP State Syllabus 7th Class Hindi 1st Lesson Questions and Answers ज्ञान हम को दीजिए

7th Class Hindi 1st Lesson ज्ञान हम को दीजिए Textbook Questions and Answers

सोचिए – बोलिए
AP Board 7th Class Hindi Solutions 1st Lesson ज्ञान हम को दीजिए 1

प्रश्न 1.
इस चित्र में क्या – क्या दिखाई दे रहे हैं? (ఈ చిత్రంలో ఏమేమి కన్పించుచున్నవి?)
उत्तर:
इस चित्र में आसमान, आसमान में सूरज, उडनेवाली पक्षी, पर्वत, पेड – पौधे, फूल, घास, तितली, एक बालिका और एक बालक दिखाई दे रहे हैं।
(ఈ చిత్రంలో ఆకాశం, ఆకాశంలో సూర్యుడు, ఎగురుతున్న పక్షులు, పర్వతములు, చెట్లు – మొక్కలు, పూలు, గడ్డి, సీతాకోక చిలుక, ఒక బాలిక మరియు ఒక బాలుడు కన్పించుచున్నారు.)

प्रश्न 2.
बच्चे क्या कर कर रहे हैं? (పిల్లలు ఏమి చేయుచున్నారు?)
उत्तर:
बच्चे आँखें मूंदकर भगवान से प्रार्थना कर रहे हैं।
(పిల్లలు కండ్లు మూసుకుని భగవంతుని ప్రార్థించుచున్నారు.)

ज्ञान का अर्थ है जानना। हम गुरु से जानकारी लेते हैं। भगवान से प्रार्थना करते हैं। वे हमें ज्ञान प्रदान करते हैं। हम ऐसी ही कविता पढेंगे।
జ్ఞానము అనగా తెలిసికొనుట అని అర్థము. మనము గురువు గారి నుండి తెలిసికొంటాము. వారు మనకు జ్ఞానము ప్రదానము చేసెదరు. మనము ఇలాంటి కవితనే చదివెదము.

AP Board 7th Class Hindi Solutions 1st Lesson ज्ञान हम को दीजिए

कविता

हे प्रभु आनंद दाता ज्ञान हम को दीजिए।
शीघ्र सारे दुर्गुणों को दूर हम से कीजिए।
लीजिए हम को शरण में हम सदाचारी बनें।
निंदा किसी की हम किसी से भूल कर भी न करें।
ईर्ष्या कभी भी हम किसी से भूलकर भी न करें।
हे प्रभु आनंद दाता ! ज्ञान हम को दीजिए ॥

सत्य बोलें, झूठ त्यागें मेल आपस में करें।
प्रेम से हम गुरुजनों की नित्य ही सेवा करें।
प्रेम से हम संस्कृति की नित्य ही सेवा करें।
हे प्रभु आनंद दाता ! ज्ञान हम को दीजिए ॥

కవిత
ఓ ప్రభూ ! ఆనంద దాత ! మాకు జ్ఞానమునిమ్ము.
శీఘ్రముగా మా నుండి చెడు లక్షణాలను దూరము చేయుము.
మమ్ము మీ శరణముల తీసుకుని సదాచారులను చేయుము.
మేము ఎవ్వరినీ పొరబాటున కూడా నిందించము.
మేము ఎప్పుడూ కూడా పొరబాటున కూడా ఎవ్వరితో ఈర్ష్య చూపము.
హే ప్రభూ ! ఆనంద దాతా ! మాకు జ్ఞానమునిమ్ము.
సత్యము మాట్లాడెదము, అబద్ధము పలుకము అందరం కలసి ఉంటాం.
ప్రేమతో మేము గురుజనులకు నిత్యము సేవ చేస్తాము.
ప్రేమతో మేము మన సంస్కృతికి నిత్యము సేవ చేస్తాము.
హే ప్రభూ ఆనంద దాతా ! మాకు జ్ఞానమునిమ్ము.

POEM

Oh, Lord! Giver of joy! Give us knowledge
Keep the vices off us instantly.
Under your protection, make us the followers of good.
We, even by mistake, never blame anybody.
We, even by mistake, never feel envy of anybody
Oh Lord! Giver of joy! Give us knowledge.

We speak truth, never tell lies, live together,
We always serve preceptors with love.
We always serve our culture with love.
Oh Lord! Giver of joy! Give us knowledge.

बोलिए (మాట్లాడండి)

प्रश्न 1.
प्रार्थना हम किससे करते हैं? (మనము ఎవరిని ప్రార్థిస్తాము?)
उत्तर:
प्रार्थना हम भगवान से करते हैं| (మనము భగవంతుని ప్రార్థిస్తాము.)

प्रश्न 2.
प्रार्थना हम क्यों करते हैं? (మనము ఎందుకు ప్రార్థిస్తాము?)
उत्तर:
ज्ञान हम को देने हम प्रार्थना करते हैं| (జ్ఞానమును మనకు ఇవ్వమని మనం ప్రార్థిస్తాము.)

Improve Your Learning

सुनिए – बोलिए

प्रश्न 1.
बालक भगवान से क्या प्रार्थना करते हैं? (బాలురు భగవంతునితో ఏమని ప్రార్ధిస్తారు)
उत्तर:
बालक भगवान से उन्हें ज्ञान देने, उनके दुर्गुणों को दूर करने, किसी की निंदा न करने, किसी से ईर्ष्या न करने और हमेशा सच कहने की प्रार्थना करते हैं।
(బాలలు వారికి జ్ఞానమును ఇవ్వమని, వారి చెడు గుణాలను దూరం చేయమని, ఎవరినీ నిందించకుండా ఉంచమనీ, ఎవరితోను ఈర్ష్యపడకుండా ఉంచమనీ మరియు ఎల్లప్పుడు వారిచే సత్యమే మాట్లాడునట్లు చేయమని భగవంతుని ప్రార్థిస్తారు.)

AP Board 7th Class Hindi Solutions 1st Lesson ज्ञान हम को दीजिए

प्रश्न 2.
बालक किनकी सेवा करना चाहते हैं? (బాలురు ఎవరి సేవ చేయాలని కోరుకుంటారు?)
उत्तर:
बालक हमेशा प्रेम से गुरुजनों और संस्कृति की नित्य सेवा करना चाहते हैं।
(బాలురు ఎల్లప్పుడు ప్రేమతో గురువులు మరియు సంస్కృతికి సేవ చేయకోరుతారు.)

प्रश्न 3.
बच्चे किसे त्यागना चाहते हैं? (పిల్లలు దేనిని త్యాగం చేయకోరుతారు?)
उत्तर:
बच्चे झूठ को त्यागना चाहते हैं।
(పిల్లలు అబద్ధమాడుటను త్యాగం చేయకోరుతారు.)

पढ़िए

अ) जोड़ी बनाइए।

1. प्रभु कभी नहीं बोलना चाहिए।
2. गुरुजनों से दूर रहना चाहिए।
3. सत्य आनंददाता है।
4. झूठ हमेशा बोलना चाहिए।
5. दुर्गुण की सेवा करनी चाहिए।

उत्तर:

1. प्रभु आनंददाता है।
2. गुरुजनों की सेवा करनी चाहिए।
3. सत्य हमेशा बोलना चाहिए।
4. झूठ कभी नहीं बोलना चाहिए।
5. दुर्गुण से दूर रहना चाहिए।

आ) पाठ में वाक्यों के सही क्रम को पहचानकर क्रम संख्या कोष्ठक में लिखिए।

1. प्रेम से हम संस्कृति की नित्य ही सेवा करें। [ 5 ]
2. शीघ्र सारे दुर्गुणों को दूर हम से कीजिए। [ 2 ]
3. सत्य बोलें, झूठ त्यागें, मेल आपस में करें। [ 4 ]
4. निंदा किसी की हम किसी से भूल कर भी न करें। [ 3 ]
5. हे प्रभु आनंददाता ! ज्ञान हम को दीजिए। [ 1 ]

इ) सही वर्तनी वाले शब्दों पर गोला “O” बनाइए।
AP Board 7th Class Hindi Solutions 1st Lesson ज्ञान हम को दीजिए 2

ई) नीचे दिए गए वाक्यों में चित्रों से संबंधित शब्दों पर गोला “O” बनाइए।
AP Board 7th Class Hindi Solutions 1st Lesson ज्ञान हम को दीजिए 3

लिखिए

अ) नीचे दिये गये प्रश्नों के उत्तर छोटे – छोटे वाक्यों में लिखिए।
క్రింది ఇవ్వబడిన ప్రశ్నలకు సమాధానములు చిన్న – చిన్న వాక్యములలో ఇవ్వండి.

प्रश्न 1.
आनंद – दाता कौन हैं? ये हमें क्या देते हैं? (ఆనంద దాత ఎవరు? ఆయన మనకు ఏమి ఇచ్చును?)
उत्तर:
‘प्रभु’ आनंद दाता है। वे हमें ज्ञान देते हैं।
(ప్రభువు (భగవంతుడు) ఆనంద డాత. ఆయన మనకు జ్ఞానమును ఇచ్చును.)

प्रश्न 2.
हम सदाचारी कब बन पाते हैं? (మనము సదాచారులము ఎప్పుడగుదుము?)
उत्तर:
प्रभु या भगवान हम को शरण में लेने पर हम सदाचारी बन पाते हैं।
(ప్రభువు లేదా భగవంతుడు మనకు శరణు ఇచ్చిన మనము సదాచారులమగుదుము. )

प्रश्न 3.
गुरुजनों की सेवा कैसे करनी चाहिए? (గురుజనులకు సేవ ఎలా చేయవలెను?)
उत्तर:
प्रेम से हमें गुरुजनों की सेवा करनी चाहिए।

AP Board 7th Class Hindi Solutions 1st Lesson ज्ञान हम को दीजिए

आ) नीचे दिये गये प्रश्न का उत्तर पाँच – छह वाक्यों में लिखिए।
క్రింది ఇవ్వబడిన ప్రశ్నకు సమాధానము 5 -6 వాక్యములలో వ్రాయండి.

प्रश्न 1.
“ज्ञान हम को दीजिए” पाठ का सारांश अपने शब्दों में लिखिए।
(“జ్ఞానము మాకు ఇవ్వండి” పాఠం సారాంశము మీ మాటల్లో వ్రాయండి.)
उत्तर:
बालक भगवान से प्रार्थना करते हैं कि – “हे भगवान ! हम को ज्ञान दीजिए। जल्दी हमारे दुर्गुणों को हम से दूर कीजिए। हम किसी की निंदा न करें। हम किसी से ईर्ष्या न करें। हम हमेशा सच कहें। झूठ त्याग दें। हम हमेशा गुरुजनों की सेवा करें। हम प्रेम से संस्कृति की सेवा करें। यही हमारी प्रार्थना है।”
(పిల్లలు భగవంతుని ప్రార్థిస్తూ ఉన్నారు. ‘ఓ భగవంతుడా ! మాకు జ్ఞానము ఇమ్ము. త్వరగా మా దుర్గుణాలను మా నుండి దూరం చేయుము. మేము ఎవ్వరినీ నిందించము. మేము ఎవ్వరితోను ఈర్ష్యపడము. మేము ఎల్లప్పుడు నిజమే చెప్పెదము. అబద్దాలను త్యాగం చేసెదము. మేము ఎల్లప్పుడు గురుజనులకు సేవ చేసెదము. మేము ప్రేమతో మన సంస్కృతికి సేవ చేసెదము. ఇదే మా ప్రార్థన.)

इ) उचित शब्दों से खाली जगह भरिए।
1. भगवान ………… प्रदान करते हैं। (ज्ञान /अज्ञान)
उत्तर:
ज्ञान

2. हमें ……… से दूर रहना चाहिए। (सुगुण / दुर्गुण)
उत्तर:
दुर्गुण

3. आपस में हमें ……… रहना चाहिए। (मिलजुलकर / झगडते)
उत्तर:
मिलजुलकर

4. हमें ……….. बोलना चाहिए। (सत्य / झूठ)
उत्तर:
सत्य

5. गुरुजनों की सेवा ……. करनी चाहिए। (कभी – कभी / नित्य)
उत्तर:
नित्य

AP Board 7th Class Hindi Solutions 1st Lesson ज्ञान हम को दीजिए

ई) संकेतों के आधार पर शब्द बनाइए।
उत्तर:
AP Board 7th Class Hindi Solutions 1st Lesson ज्ञान हम को दीजिए 4

उ) वर्ण विच्छेद कीजिए।

1. सत्य : स् + अ + त् + य् + अ

2. नित्य : …………………………….
उत्तर:
न् + इ + त् + य् + अ

3. प्रभु : ………………………….
उत्तर:
प् + र् + अ + भ् + उ

4. ईर्ष्या : …………………………
उत्तर:
ई + र् + ष् + य् + आ

5. दुर्गुण : …………………………….
उत्तर:
द् + उ + र् + ग् + उ + ण् + अ

भाषांश

अ) निम्न वर्ग पहेली देखकर पाठ में आये शब्दों को लिखिए।
AP Board 7th Class Hindi Solutions 1st Lesson ज्ञान हम को दीजिए 5
उत्तर:

  1. प्रभु
  2. आनंद
  3. शीघ्र
  4. ज्ञान
  5. हम
  6. निंदा
  7. गुरुजन
  8. संस्कृति

आ) पर्यायवाची शब्द लिखिए।

1. प्रभु – ईश्वर, भगवान
2. आनंद – खुशी, हर्ष
3. सत्य – सच, यथार्थ
4. नित्य – सदा, हमेशा
5. सेवा – उपचार, परिचर्या

इ) विलोम शब्द लिखिए।

1. ज्ञान × अज्ञान
2. जल्दी × धीरे – धीरे
3. सदाचार × दुराचार
4. सत्य × असत्य
5. नित्य × अनित्य

AP Board 7th Class Hindi Solutions 1st Lesson ज्ञान हम को दीजिए

अ) गाँव का चित्र देखकर शब्द लिखिए।
AP Board 7th Class Hindi Solutions 1st Lesson ज्ञान हम को दीजिए 6
उत्तर:
गाय, घर, पेड, लडकियाँ, घडे, आसमान, कुटीर, स्त्रियाँ

परियोजना कार्य

अ) एक छोटी – सी कविता दूँढ़िए। कक्षा में दिखाइए।
(ఒక చిన్న కవితను వెతకండి. తరగతిలో చూపించండి.)
उत्तर:
पतंग
सर सर सर सर उड़ी पतंग
फ़र फ़र फ़र फ़र उड़ी पतंग
इसको काटा उसको काटा
खूब किया फिर सैर सपाटा ।।

अनुवाद कीजिए।

1. मैं छात्र हूँ। ………………………………………
2. मैं पाठशाला जाती हूँ। ………………………………………
3. लड़का खेलता है। ………………………………………
4. मुझे पढ़ना पसंद है। ………………………………………
5. मेरे हाथ में कलम है। ………………………………………
उत्तर:
1. मैं छात्र हूँ। – నేను విద్యార్థిని.
2. मैं पाठशाला जाती हूँ। – నేను పాఠశాలకు (బడికి) వెళతాను.
3. लड़का खेलता है। – బాలుడు ఆడతాడు.
4. मुझे पढ़ना पसंद है। – నాకు చదవడం ఇష్టము.
5. मेरे हाथ में कलम है। – నా చేతిలో కలము ఉన్నది.

व्याकरणांश

AP Board 7th Class Hindi Solutions 1st Lesson ज्ञान हम को दीजिए 7
संयुक्ताक्षर (సంయుక్తాక్షరములు)

दो भिन्न व्यंजनों के मेल को संयुक्ताक्षर कहते हैं।
(రెండు భిన్నమైన హల్లుల కలయికను సంయుక్తాక్షరములు అని అందురు.)

उदा : सत्य, शक्ति, शब्द, स्वयं आदि।
ఉదా: సత్య్, శక్తి, శబ్ద్, స్వయం, మొదలైనవి.

निम्र लिखित शब्दों में संयुक्ताक्षरों को रेखांकित कीजिए।
క్రింద వ్రాయబడిన శబ్దములలో సంయుక్తాక్షరముల క్రింద గీత గీయుము.
AP Board 7th Class Hindi Solutions 1st Lesson ज्ञान हम को दीजिए 8

AP Board 7th Class Hindi Solutions 1st Lesson ज्ञान हम को दीजिए

अध्यापकों के लिए सूचना : ఉపాధ్యాయులకు సూచన:

राम नरेश त्रिपाठी जी की अन्य रचनाओं में नैतिक गुणों से संबंधित एक और रचना बच्चों को परिचय कीजिए।
(రామ్ నరేశ్ త్రిపాఠీ గారి ఇతర రచనల నుండి నైతిక విలువలకు సంబంధించిన వేరొక రచన పిల్లలకు పరిచయం చేయండి.)
उत्तर:
राम कहाँ मिलेंगे?

ना मंदिर में ना मस्जिद में
ना गिरिजे के आसपास में।
ना पर्वत पर ना नदियों में
ना घर बैठे ना प्रवास में।
ना कुंजों में ना उपवन के
शांति – भवन या सुख – निवास में।

ना गाने में ना बाने में
ना आशा में नहीं हास में।
ना छंदों में ना प्रबंध में
अलंकार ना अनुप्रास में।
खोज ले कोई राम मिलेंगे।
दीन जनों की भूख – प्यास में। – रामनरेश त्रिपाठी

कविता का सारांश

बालक भगवान से प्रार्थना करते हैं कि – “हे भगवान ! हम को ज्ञान दीजिए। जल्दी हमारे दुर्गुणों को हम से दूर कीजिए। हम किसी की निंदा न करें। हम किसी से ईर्ष्या न करें। हम हमेशा सच कहें। झूठ त्याग दें। हम हमेशा गुरुजनों की सेवा करें। हम प्रेम से संस्कृति की सेवा करें। यही हमारी प्रार्थना है।”

కవితా సారాంశం

పిల్లలు భగవంతుని ప్రార్థిస్తారు. ‘ఓ భగవంతుడా ! మాకు జ్ఞానము ఇమ్ము. త్వరగా మా దుర్గుణాలను మా నుండి దూరం చేయుము. మేము ఎవ్వరినీ నిందించము. మేము ఎవ్వరితోను ఈర్ష్యపడము. మేము ఎల్లప్పుడు నిజమే చెప్పెదము. అబద్దాలను త్యాగం చేస్తాం. మేము ఎల్లప్పుడు గురుజనులకు సేవ చేస్తాం. మేము ప్రేమతో మన సంస్కృతికి సేవ చేస్తాం. ఇదే మా ప్రార్థన.

Summary

The children pray to God. “Oh Almighty! Give us knowledge. Keep the vices off us instantly. We don’t blame anybody. We don’t feel envy of anybody. We always speak truth. We abandon the lies. We always serve the preceptors. We serve our culture with love. This alone is our prayer.

व्याकरणांश (వ్యాకరణాంశాలు)

लिंग बदलिए (లింగములను మార్చండి)

बालक – बालिका
लड़का – लड़की
स्त्री – पुरुष
माता – पिता
गुरु – गुरुआइन
भगवान – भगवती
बच्चा – बच्ची
अध्यापक – अध्यापिका
गाय – बैल

वचन बदलिए (వచనములను మార్చండి)

मैं – हम
शरण – शरण
भूल – भूल
गुरु – गुरुजन
सेवा – सेवाएँ
संस्कृति – संस्कृतियाँ
बालक – बालक

विलोम शब्द (వ్యతిరేక పదములు)

आनंद × दुःख
ज्ञान × अज्ञान
देना × लेना
शीघ्र × विलंब
दुर्गुण × सगुण/सद्गुण
दीजिए ×
सदाचारी × दुराचारी
निंदा × स्तुति
सत्य × असत्य
झूठ × सच
प्रेम × द्वेष
नित्य × अनित्य

AP Board 7th Class Hindi Solutions 1st Lesson ज्ञान हम को दीजिए

शब्दार्थ (అర్థాలు) (MEANINGS)

प्रभु = भगवान, భగవంతుడు, the God
शीघ्र = जल्दी, వెంటనే, immediately
दुर्गुण = बुरे गुण, చెడు గుణములు, bad qualities
निंदा = बुराई , నిందించుట, condemnation
ईर्ष्या = जलन, ఈర్ష్య, jealousy
त्यागना = छोड़ना, వదులుట, give up
नित्य = सदा, ఎలప్పుడు, always
झूठ = असत्य, అబద్ధము, lie
आनंद = संतोष, సంతోషం, happiness
ज्ञान = बुद्धि, జ్ఞానము, knowledge
शरण = रक्षा पाने का भाव; శరణము, refuge
सदाचारी = अच्छे आचरण वाला, మంచి అలవాట్లు కలవాడు, virtuous
भूल = गलती, తప్పు, mistake
सत्य = सच, నిజము, truth
आपस = परस्पर, పరస్పరం, mutual
प्रेम = प्यार, ప్రేమ, love
गुरु = अध्यापक, ఉపాధ్యాయుడు, teacher
सेवा = परिचयी, సేవ, service
संस्कृति = संस्कार, సంస్కృతి, culture

श्रुत लेख : శ్రుత లేఖనము : Dictation

अध्यापक या अध्यापिका निम्न लिखित शब्दों को श्रुत लेख के रूप में लिखवायें। छात्र अपनी – अपनी नोट पुस्तकों में लिखेंगे। अध्यापक या अध्यापिका इन्हें जाँचे।
ఉపాధ్యాయుడు లేదా ఉపాధ్యాయిని క్రింద వ్రాయబడిన శబ్దములను శ్రుతలేఖనంగా డిక్టేట్ చేయును. విద్యార్థులు వారి వారి నోట్ పుస్తకాలలో వ్రాసెదరు. ఉపాధ్యాయుడు లేదా ఉపాధ్యాయిని వాటిని దిద్దెదరు.

AP 7th Class Telugu Important Questions 12th Lesson స్ఫూర్తి ప్రదాతలు

These AP 7th Class Telugu Important Questions 12th Lesson స్ఫూర్తి ప్రదాతలు will help students prepare well for the exams.

AP Board 7th Class Telugu 12th Lesson Important Questions and Answers స్ఫూర్తి ప్రదాతలు

I. అవగాహన – ప్రతిస్పందన

పరిచిత గద్యాలు

కింది పరిచిత గద్యాలను చదివి, ఇచ్చిన ప్రశ్నలకు జవాబులు రాయండి.

1. వార్థక్యం సమీపించినా సీతమ్మగారు ఓర్పు, సహనం, అసహనాన్ని చెంత చేరనీయలేదు. దాసదాసీల సహకారం తీసుకోమని భర్త చెప్పినా స్వయంగా సేవ చేయడంలో ఉన్న తృప్తిని, మధురానుభూతిని గురించి మృదుమధురంగా విన్నవించేది. కేన్సర్‌తో బాధపడుతున్నా అన్నదానం చేయడం మానలేదు. సీతమ్మ అమూల్య సేవలను గుర్తించి బ్రిటిష్ ప్రభుత్వం 1903వ సంవత్సరంలో ‘ప్రశంసా పత్రం’ ఇచ్చి సత్కరించింది.
ప్రశ్నలు – జవాబులు:
అ) ‘వార్థక్యం’ అంటే ఏమిటి?
జవాబు:
ముసలితనం / వృద్ధాప్యం

ఆ) సీతమ్మ గారు ఏ వ్యాధితో బాధపడ్డారు?
జవాబు:
సీతమ్మ కేన్సర్ వ్యాధితో బాధపడ్డారు.

ఇ) సీతమ్మ గారి సేవలను గుర్తించినదెవరు?
జవాబు:
సీతమ్మగారి అమూల్య సేవలను బ్రిటీష్ ప్రభుత్వం గుర్తించింది.

ఈ) సీతమ్మగారు స్వయంగా సేవ చేయడానికి గల కారణాలేవి?
జవాబు:
సీతమ్మగారు స్వయంగా సేవ చేయడానికి కారణాలు తృప్తి, మధురానుభూతి.

2. పాతికేళ్ళ వయస్సులో భారతదేశంలో వయోజన విద్యా సమస్య గాడిచర్లవారిని ఆలోచింపజేసింది. వయోజనులు అక్షరాస్యులయితేనే భారత ప్రజాస్వామ్య వ్యవస్థ సరైన పునాదుల మీద నిలబడగలదని విశ్వసించారు. ఈ కలను సాకారం చేయడం కోసం అవిశ్రాంతంగా శ్రమించారు. గ్రంథాలయ ఉద్యమాన్ని చేపట్టారు. పగటిపూట గ్రంథాలయాలను దర్శించేవారు. రాత్రిపూట వయోజన విద్యా కేంద్రాల పనితీరును సమీక్షించేవారు. ‘ఆంధ్రపత్రిక’ తొలిసంపాదకులు శ్రీ గాడిచర్ల. మహిళల సమస్యల పరిష్కారం కోసం ‘సౌందర్యవల్లి’ అనే పత్రికను నడిపారు.
ప్రశ్నలు – జవాబులు:
అ) భారత ప్రజాస్వామ్య వ్యవస్థ సరైన పునాదుల మీద నిలబడాలంటే ఏం జరగాలని గాడిచర్ల వారు విశ్వసించారు?
జవాబు:
వయోజనులు అక్షరాస్యులు కావాలి.

ఆ) ఏ పత్రికకు తొలి సంపాదకులు గాడిచర్ల వారు?
జవాబు:
ఆంధ్ర పత్రికకు తొలి సంపాదకులు గాడిచర్ల.

ఇ) ‘సౌందర్య వల్లి’ ఏ సమస్యల పరిష్కారానికి నడుపబడింది?
జవాబు:
మహిళల సమస్యల పరిష్కారం కోసం ‘సౌందర్య వల్లి’ పత్రిక నడుపబడింది.

ఈ) గాడిచర్లవారు ఏ ఉద్యమాన్ని నడిపారు?
జవాబు:
గ్రంథాలయోద్యమాన్ని గాడిచర్ల చేపట్టారు.

AP 7th Class Telugu Important Questions 12th Lesson స్ఫూర్తి ప్రదాతలు

3. వైస్రాయి లార్డ్ మింటో కోడి రామమూర్తి బలాన్ని గురించి విని ఉన్నాడు. స్వయంగా తానే పరీక్షించదలచాడు. అతని కాలికి ఇనుప గొలుసులు కట్టాడు. మరోవైపు ఆ గొలుసులను తన కారుకి తగిలించాడు. స్వయంగా కారును వేగంగా నడపడం కోసం గేర్లు మార్చాడు. ఒక్క అంగుళం కూడా కారు కదల్లేదు. వైస్రాయ్ ఆశ్చర్యపోయాడు. ఇంతటి బలానికి కారణాన్ని అడిగాడు. మీరు తినే మాంసాహారం గురించి చెప్పమన్నాడు. అప్పుడు రామమూర్తి నాయుడు గారు “నా పేరు లోనే కోడి ఉంది. కాని నేను పూర్తి శాకాహారిని” అన్నాడు.
ప్రశ్నలు – జవాబులు:
అ) రామమూర్తిగారి బలాన్ని పరీక్షించినదెవరు?
జవాబు:
రామమూర్తి బలాన్ని వైస్రాయ్ లార్డ్ మింటో పరీక్షించారు.

ఆ) పరీక్షించదలచిన ఆయన ఏం చేశాడు?
జవాబు:
మింటో రామమూర్తి కాలికి ఇనుప గొలుసు కట్టి, మరో వైపు ఆ గొలుసును తన కారుకి తగిలించి ముందుకు నడిపారు.

ఇ) ఆయన రామమూర్తిని ఏం ఆహారం తింటారు అని అడిగినపుడు ఏం చెప్పాడు?
జవాబు:
‘నా పేరులో కోడి ఉంది కాని, నేను శాకాహారిని’ అని రామమూర్తి చెప్పారు.

ఈ) కారు వేగంగా నడపడం కోసం ఆయన ఏం చేశాడు?
జవాబు:
కారు వేగంగా నడపడం కోసం మింటో గేర్లు మార్చారు.

4. ఇరాక్ దేశ రాజధాని బాగ్దాదు నుండి క్రీస్తుశకం 1472లో ఒక మహమ్మదీయ కుటుంబం ఢిల్లీకి వచ్చారు. ఆ మహ్మదీయులు సూఫీ మతానికి చెందిన వారు. ఏకేశ్వరోపాసన, మతములన్ని ఒక్కటే, స్వీయసాధన లేకుంటే మోక్షం రాదు మొదలైన సిద్ధాంతాలను తూ.చ. తప్పకుండా పాటించేవారు. మొఘల్ రాజు దారాసుఖోవ్ మరణా నంతరం ఢిల్లీ నుండి పిఠాపురం చేరి స్థిరనివాసం ఏర్పాటుచేసుకున్నారు. ఆ కుటుంబంలో 1885 ఫిబ్రవరి 28వ తేదీన మౌల్వీ మోహియుద్దీన్ బాదా, చాంద్ బీబీ దంపతులకు డాక్టర్ ఉమర్ అలీషా జన్మించారు.
ప్రశ్నలు – జవాబులు:
అ) డాక్టర్ ఉమర్ అలీషా తల్లిదండ్రులు ఎవరు?
జవాబు:
డా|| ఉమర్ అలీషా తల్లిదండ్రులు – మౌల్వీ మోహియుద్దీన్ బాషా, చాంద్ బీబీ.

ఆ) అలీషా పూర్వీకులు ఏ సిద్ధాంతాలను పాటించేవారు?
జవాబు:
అలీషా వారి పూర్వీకులు ఏకేశ్వరోపాసన, మతములన్నీ ఒక్కటే, స్వీయసాధన లేకుంటే మోక్షం రాదు మొదలైన సిద్ధాంతాలు పాటించేవారు.

ఇ) ఈ మహ్మదీయ కుటుంబం ఎప్పుడు ఢిల్లీ నుండి పిఠాపురం చేరారు?
జవాబు:
అలీషా పూర్వీకులు మొఘల్ రాజు దారాసుఖోవ్ మరణానంతరం ఢిల్లీ నుండి పిఠాపురం చేరారు.

ఈ) డా|| అలీషా పూర్వీకులు ఏ ప్రాంతం నుండి ఢిల్లీ వచ్చారు?
జవాబు:
డా|| అలీషా పూర్వీకులు ఇరాక్ రాజధాని బాగ్దాదు నుండి ఢిల్లీ వచ్చారు.

AP 7th Class Telugu Important Questions 12th Lesson స్ఫూర్తి ప్రదాతలు

5. శ్రీపతిపండితారాధ్యుల సాంబమూర్తి, శకుంతలమ్మ. దంపతులకు 1946 జూన్ 4న నెల్లూరు జిల్లా కోనేటమ్మ పేట గ్రామంలో బాలు జన్మించారు. సాంబమూర్తి గారు హరికథా గేయగాయకులు కావడంతో బాలు తండ్రి వారసత్వాన్ని పుణికిపుచ్చుకున్నారు. 1966లో ఎస్.పి. కోదండపాణి అండదండలతో సినీ పరిశ్రమలో అడుగుపెట్టిన బాలు తన 40 ఏళ్ళ సినీ ప్రస్థానంలో 16 భాషలలో 40వేల పాటలతో శ్రోతలను, ప్రేక్షకులను ఉర్రూతలూగించారు. 40 సినిమాలకు సంగీత దర్శకత్వం వహించారు. 1969లో ‘పెళ్ళంటే నూరేళ్ళ పంట’ చిత్రం ద్వారా తన నటనా చాతుర్యాన్ని ప్రదర్శించారు బాలు.
ప్రశ్నలు – జవాబులు:
అ) బాలు తల్లిదండ్రుల పేర్లు రాయండి.
జవాబు:
బాలు తల్లిదండ్రులు – శ్రీపతి పండితారాధ్యుల సాంబమూర్తి, శకుంతలమ్మ.

ఆ) బాలు ఎవరి సహకారంతో సినీ పరిశ్రమలో అడుగుపెట్టారు?
జవాబు:
బాలు ఎస్.పి. కోదండపాణి సహకారంతో సినీ పరిశ్రమలో అడుగుపెట్టారు.

ఇ) బాలు ఎన్ని పాటలు పాడారు?
జవాబు:
బాలు 40వేల పాటలు పాడారు.

ఈ) ఏ చిత్రం ద్వారా బాలు తన నటనా చాతుర్యాన్ని ప్రదర్శించారు?
జవాబు:
‘పెళ్ళంటే నూరేళ్ళ పంట’ అనే చిత్రం ద్వారా బాలు తన నటనా చాతుర్యాన్ని ప్రదర్శించారు.

6. ఆరు నుండి పది సంవత్సరాల వయస్సు గల బాలురను ‘కబ్స్’ అంటారు. బాలికలను ‘బుల్ బుల్’లు అంటారు. పదకొండు నుండి పదహారు సంవత్సరాల వయస్సు గల బాలురను ‘స్కౌట్స్’ అంటారు. బాలికలను ‘గైడ్స్’ అంటారు. పదిహేడు సంవత్సరాల నుంచి ఇరవైఐదు సంవత్సరాల వయస్సు గల యువకులను ‘రోవర్స్’ అంటారు. యువతులను ‘రేంజర్స్’ అంటారు. ఇది అంతర్జాతీయ సేవా సంస్థ. దీనినే 1907లో రాబర్ట్ స్టీఫెన్ స్మిత్ బెడన్ పవెల్ స్థాపించారు.
ప్రశ్నలు – జవాబులు:
అ) 6 నుండి 10 సంవత్సరాల వయస్సు గల బాల బాలికలను ఏమని పిలుస్తారు?
జవాబు:
6-10 సం|| బాలురను ‘కబ్స్’ అని, బాలికలను ‘బుల్ బుల్’ అని అంటారు.

ఆ) 11 నుండి 16 సంవత్సరాల వయస్సు గల బాల బాలికలను ఏమని పిలుస్తారు?
జవాబు:
11-16 సం|| బాలురను ‘స్కౌట్స్’ అని, బాలికలను ‘గైడ్స్’ అని అంటారు.

ఇ) 17 నుండి 25 సంవత్సరాల వయస్సు గల బాలబాలికలను ఏమని పిలుస్తారు?
జవాబు:
17-25 సం|| యువకులను ‘రోవర్స్’ అని, యువతులను ‘రేంజర్స్’ అని అంటారు.

ఈ) ఈ అంతర్జాతీయ సేవాసంస్థ స్థాపించినదెవరు?
జవాబు:
ఈ అంతర్జాతీయ సేవా సంస్థను స్థాపించినది – రాబర్ట్ స్టీఫెన్ స్మిత్ బెడన్ పవెల్.

II. వ్యక్తీకరణ – సృజనాత్మకత

అ) కింది ప్రశ్నలకు నాలుగైదు వాక్యాలలో జవాబులు రాయండి.

ప్రశ్న 1.
డొక్కా సీతమ్మ దంపతులు అతిథిమర్యాదలు ఎలా చేసేవారు?
జవాబు:
డొక్కా సీతమ్మ 1841 లో తూర్పు గోదావరి జిల్లా మండపేటలో భవాని శంకరం, నరసమ్మలకు జన్మించారు. ఈమెకు లంకల గన్నవరానికి చెందిన ధనవంతుడు, వేదపండితుడు అయిన డొక్కా జోగయ్యతో వివాహం జరిగింది. ఈ పుణ్యదంపతుల ఇంట పాడి పంటలకు కొరత లేదు. అతిథులను దేవుళ్ళగా భావించేవారు. బాటసారులకు ప్రతినిత్యం విసుగు, విరామం లేకుండా ప్రేమాభిమానాలతో అన్నం వడ్డించేవారు. ఆ ఇల్లు నిత్యం అతిథి సత్కారాలతో, అన్న సంతర్పణలతో కన్నుల పండువగా కళకళలాడేది. గోదావరి వరదల సమయంలో రేవుకు ఆవలి లంక గ్రామాలకు భర్తతో కలిసి వెళ్ళి, వారికి ఆహారాన్ని అందించారు సీతమ్మ. సీతమ్మగారి ఇల్లు తిరుపతిలోని నిత్యాన్నదానం వలె అతిథిమర్యాదలతో విలసిల్లేది.

AP 7th Class Telugu Important Questions 12th Lesson స్ఫూర్తి ప్రదాతలు

ప్రశ్న 2.
డొక్కా సీతమ్మగారికి తెలుగువారిచ్చిన గౌరవం ఏమిటి?
జవాబు:
సీతమ్మ అమూల్య సేవలను గుర్తించి బ్రిటీష్ ప్రభుత్వం 1903లో ‘ప్రశంసా పత్రం’ ఇచ్చి సత్కరించింది. డొక్కా సీతమ్మ జీవిత చరిత్ర గురించి. పలుభాషలలో అనేక గ్రంథాలు వెలువడ్డాయి. పాత గన్నవరం దగ్గర వైనతేయ నదిపై నిర్మించిన నూతన ఆనకట్టకు “డొక్కా సీతమ్మ వారధి” అని నామకరణం చేశారు. ఈ వారధికి వారి పేరు పెట్టడం ఆమెను తెలుగు ప్రజలు చిరకాలం గుర్తుంచుకున్నారనేందుకు చిహ్నంగా భావించవచ్చు.

ప్రశ్న 3.
గాడిచర్ల వారు గాంధీజీ చేత ‘ద బ్రేవ్ హరి సర్వోత్తమరావు’ అని అనిపించుకున్నారు కదా ! ఆయన వ్యక్తిత్వం గురించి రాయండి.
జవాబు:
రాజమండ్రి టీచర్ ట్రైనింగ్ కాలేజీలో గాడిచర్ల చదివే రోజుల్లో బిపిన్ చంద్రపాల్ ఉపన్యాసంతో ప్రభావితులై – ‘వందేమాతరం’ బ్యాడ్జీలతో క్లాసుకు వెళ్ళారు. ప్రిన్సిపల్ ఆ బ్యాడ్జీలను తొలగించమన్నారు. గానికి విద్యార్థి నాయకుడిగా ఉన్న గాడిచర్ల అంగీకరించలేదు. దానికి ప్రతిగా గాడిచర్లను డిస్మిస్ చేశారు. 30 సం||పాటు ప్రభుత్వ ఉద్యోగానికి అనర్హుడిగా ప్రకటించారు. అయినా దేశ సేవలో వెనుకడుగు వేయని అకుంఠిత దేశభక్తుడు గాడిచర్ల హరి సర్వోత్తమరావు. జీవితంలో కడు బీదరికం అనుభవించినా, ఏనాడూ పదవుల కోసం పాకులాడలేదు. ఎవరి దగ్గర చేయి చాచేవారు కాదు. బ్రిటీష్ వారి అన్యాయాలను, మోసాలను స్వరాజ్య పత్రికలో వ్యాసాలు ధైర్యంగా రాసేవారు. తాను నమ్మిన సిద్ధాంతాల కోసం జాతీయ నాయకులైన గాంధీజీని కూడా విమర్శించడానికి వెనుకాడలేదు. గాంధీజీ “ద బ్రేవ్ హరి సర్వోత్తమరావు” అని మెచ్చుకున్నారంటే గాడిచర్ల వారి వ్యక్తిత్వం ఎంత గొప్పదో అర్థమవుతుంది.

ప్రశ్న 4.
గాడిచర్ల చేపట్టిన పదవులు, సేవలు రాయండి.
జవాబు:
ఉమ్మడి మద్రాసు రాష్ట్ర లెజిస్లేటివ్ కౌన్సిల్ కు గాడిచర్లవారు పోటీచేసి అధిక మెజార్టీతో గెలుపొందారు. 1939లో ప్రొద్దుటూరులో జరిగిన రాయలసీమ మహాసభలకు, ఆంధ్రరాష్ట్రీయ సహకార సభలకు, ఆంధ్రరాష్ట్ర వ్యవసాయ పనిముట్ల ఉత్పత్తిదారుల సంఘం, అఖిలభారత వయోజన విద్యా మహాసభలకు శ్రీ గాడిచర్ల అధ్యక్షులుగా ఎనలేని సేవలు అందజేసారు. కర్నూలు జిల్లాలోని మహానంది క్షేత్ర ప్రాంతాన్ని, వన్యమృగ సంరక్షణ ప్రాంతంగా ప్రకటించేందుకు శ్రీ గాడిచర్ల కృషిచేశారు. ఆంధ్రరాష్ట్ర స్థాపనకు అవిరళ కృషి చేశారు.

ప్రశ్న 5.
కోడి రామమూర్తిగారి యోగ విద్యను గురించి రాయండి.
జవాబు:
కోడి రామమూర్తినాయుడు యోగ విద్యలో ప్రాణాయామాన్ని అభ్యసించారు. చివరిదశలో వీరి కాలికి రాచపుండు ఏర్పడి, కాలు తీసివేసే శస్త్రచికిత్స జరుగుతోంది. నొప్పి లేకుండా ఉండడానికి మత్తు ఇవ్వడానికి వైద్యులు ప్రయత్నించారు. దానికి రామమూర్తిగారు అంగీకరించక ప్రాణాయామం చేసి నొప్పి భరించారు.

AP 7th Class Telugu Important Questions 12th Lesson స్ఫూర్తి ప్రదాతలు

ప్రశ్న 6.
కోడి రామమూర్తిగారి పరాక్రమాన్ని తెలిపే రెండు ఉదాహరణలు రాయండి.
జవాబు:
రామమూర్తిగారు ఊపిరి బిగపట్టి ఒంటినిండా ఇనుపగొలుసులు కట్టించుకొని, ఒక్కసారి ఊపిరి వదిలేసరికి గొలుసులు ముక్కలు ముక్కలుగా తెగిపోయేవి. ఛాతిమీద ఏనుగును ఎక్కించుకునేవారు. రొమ్ము పై భాగంలో పెద్ద బండ్లను ఉంచుకొని సుత్తితో పగలగొట్టమనేవాడు. ఇవి వారి పరాక్రమానికి ఉదాహరణలు.

ప్రశ్న 7.
డాక్టర్ ఉమర్ అలీషా చేపట్టిన పదవులు, పొందిన బిరుదులు రాయండి.
జవాబు:
పిఠాపురంలో శ్రీ విశ్వ విజ్ఞాన పీఠానికి 6వ పీఠాధిపతిగా పదవి చేపట్టారు. ఉత్తర మద్రాసు రిజర్వ్డ్ స్థానం నుండి అఖిలభారత శాసన సభ్యులుగా (పార్లమెంట్) దాదాపు 10 సంవత్సరాలు బ్రిటీష్ ప్రభుత్వంలో బాధ్యతలు నిర్వహించారు. 1924లో అఖిలభారత ఖిలాఫత్ కమిటీ ప్రధాన కార్యదర్శిగా, ముస్లిం లీగ్ మద్రాసు కార్యదర్శిగా సేవలందించారు.

బిరుదులు :
1924లో ఆల్ ఇండియా ఓరియెంటల్ కాన్ఫరెన్సవారు ‘పండిట్’ బిరుదును, అలీఘడ్ యూనివర్సిటీ వారు ‘మౌల్వీ’ బిరుదును ఇచ్చింది. 1936లో అమెరికా దేశం ‘డాక్టర్ ఆఫ్ లిటరేచర్’ అనే గౌరవ డాక్టరేట్లతో సత్కరించారు.

ప్రశ్న 8.
స్వాతంత్ర్య సమరయోధులుగా – సంఘ సంస్కర్తగా – డాక్టర్ ఉమర్ అలీషా గురించి రాయండి.
జవాబు:
స్వాతంత్ర్య సమరయోధులుగా :
గాంధీగారిచ్చిన విదేశీ వస్తు బహిష్కరణ, సహాయ నిరాకరణల పిలుపును అందుకున్నారు ఉమర్ అలీషా. స్వరాజ్య సాధనకు త్యాగం అవసరం అని, ధర్మ సంస్థాపనకు స్వరాజ్యం అవసరం అని భావించాడు. జాతీయ నాయకులైన చిత్తరంజన్ దాస్, బిపిన్ చంద్రపాల్ తో కలసి స్వాతంత్ర్య ఉద్యమంలో పాల్గొన్నారు.

సంఘసంస్కర్తగా :
విజయవాడలో “ఆంధ్ర అంటుదోష నివారణ మహాసభ” జరిపి ముఖ్యవక్తగా అంటరానితనంపై పోరాటానికి పిలుపునిచ్చారు. కొన్నివేలమందితో విశాఖపట్నం, ఏలూరులలో బహిరంగ సభలు జరిపి ప్రజలలో చైతన్యం నింపిన స్ఫూర్తి ప్రదాత డాక్టర్ ఉమర్ అలీషా.

ప్రశ్న 9.
“జానకి మాటలే బాలూ గుండెలో ఆత్మ విశ్వాసాన్ని నింపాయి” ఏమిటా మాటలు రాయండి.
జవాబు:
1964లో జరిగిన ఒక కార్యక్రమానికి ప్రముఖ నేపథ్యగాయని. ఎస్. జానకి ముఖ్య అతిథిగా వచ్చారు. పోటీలలో గెలుపొందిన గాయనీ గాయకుల పాటలు శ్రద్ధగా విన్నారు. అద్భుతంగా పాడిన బాలుకు ద్వితీయ బహుమతి ప్రకటించడంపై ఆశ్చర్యానికి గురయ్యారు. వెంటనే వేదిక మీద నుంచే మైకు తీసుకున్నారు. “ప్రథమ బహుమతి గెల్చుకున్న గాయకుణ్ణి కించపరచడం కాదు. కానీ, నా ఉద్దేశంలో ఆ బహుమతి బాలసుబ్రహ్మణ్యానికే రావాలి. వర్ధమాన కళాకారులకు ఇలాంటి అన్యాయం జరిగితే వాళ్ళ భవిష్యత్తు అంధకారమౌతుంది” – అంటూ ఆవేశంతో నిర్మొహమాటంగా తన అభిప్రాయం తెలియజేశారు. అలా వ్యక్తపరిచిన జానకి మాటలే బాలు గుండెలో ఆత్మ విశ్వాసాన్ని నింపాయి. ఆమె బాలుతో మాట్లాడుతూ, “మీ గాత్రం చాలా వైవిధ్యంగా ఉంది. సినిమాల్లో పాడేందుకు ప్రయత్నించండి” అంటూ సలహా ఇచ్చారు.

AP 7th Class Telugu Important Questions 12th Lesson స్ఫూర్తి ప్రదాతలు

ప్రశ్న 10.
స్కౌట్స్ శిక్షణలో నేర్చుకొనే అంశాలు ఏమిటి?
జవాబు:

  1. జాతీయ పతాకాన్ని, స్కౌటు పతాకాన్ని ఎగురవేయడం. వాటిపట్ల మర్యాదగా మసలుకోవడం.
  2. జాతీయ గీతాలను పాడడం.
  3. ప్రథమ చికిత్స చేయడంలో శిక్షణ పొందడం.
  4. తాళ్ళతో రకరకాల ముడులు వేయడంతో పాటుగా, ముడుల ఉపయోగాలను తెలుసుకోవడం.
  5. రకరకాల వస్తువులతో, రంగు రంగుల కాగితాలతో అందమైన వస్తువులను తయారుచేయడం మొదలైనవి. స్కౌట్స్ శిక్షణలో పై అంశాలను నేర్చుకొంటారు.

AP 7th Class Telugu Important Questions 11th Lesson బాలచంద్రుని ప్రతిజ్ఞ

These AP 7th Class Telugu Important Questions 11th Lesson బాలచంద్రుని ప్రతిజ్ఞ will help students prepare well for the exams.

AP Board 7th Class Telugu 11th Lesson Important Questions and Answers బాలచంద్రుని ప్రతిజ్ఞ

I. అవగాహన – ప్రతిస్పందన

పరిచిత పద్యాలు

కింది పరిచిత పద్యాల్ని చదివి, ఇచ్చిన ప్రశ్నలకు జవాబులు రాయండి.

1. నలగాము డెరుగును నాదుశౌర్యంబు
ప్రళయకాలమునాటి భైరవురీతి
సైంధవవధ వేళ సాహసస్పూర్తి
విజయుడు రణములో విహరించునట్లు
కౌరవ సేనలో గదబట్టిదూరి
వడముడిరణమున వ్రాలినయట్లు
ప్రశ్నలు – జవాబులు:
అ) ‘విజయుడు’ అంటే ఎవరు?
జవాబు:
అర్జునుడు

ఆ) కౌరవుల మీద గద పట్టి యుద్ధం చేసినదెవరు?
జవాబు:
భీముడు

ఇ) ‘నాదు శౌర్యంబు’లో ‘నాదు’ అంటే ఎవరు?
జవాబు:
బాలచంద్రుడు

ఈ) ‘ప్రళయకాలం’ అంటే ఏమిటి?
జవాబు:
భూమిపై ప్రాణులు నశించే కాలం.

2. వాయుపుత్రుడు లంక వడితోడఁడొచ్చి
భస్మంబుగావించి ప్రబలినభంగి
రాక్షసరణములో రామచంద్రుండు
వీరపరాక్రమవిధి జెందినట్లు
జలధిమధ్యంబున సారెకుదిరుగు
మందర శైలంబుమాడ్కిఁ దోఁపంగ
ఫాలాక్షుఁడతి రౌద్రపటిమ మీఱంగ
త్రిపురముల్ గాలిచి తీర్చినయట్లు
ప్రశ్నలు – జవాబులు:
అ) ‘వాయుపుత్రుడు’ ఎవరు?
జవాబు:
ఆంజనేయుడు

ఆ) మంథర శైలము ఏ సముద్రంలో ఆధారంగా నిలిచింది?
జవాబు:
పాలసముద్రంలో

ఇ) ‘ఫాలాక్షుడు’ అంటే ఎవరు?
జవాబు:
శివుడు

ఈ) ‘భస్మము’ అంటే ఏమిటి?
జవాబు:
బూడిద

AP 7th Class Telugu Important Questions 11th Lesson బాలచంద్రుని ప్రతిజ్ఞ

3. దహనునికడ్డంబె దట్టమౌ వనము
బడబాగ్ని నార్చునే పాదౌథిమించి
భయదమౌపులికిని పశుగణం బెదురె
స్వాతికొక్కెరగుంపు సాళ్వంబు కెదురె
జింకలకదుపులు సివ్వంగికీడె
చిన్న మిర్యమునం చెడునె కారంబు
ప్రశ్నలు:
అ) ‘పాథోథి’ అంటే ఏమిటి?
జవాబు:
సముద్రం

ఆ) భయంకరమైన పులిని ఏవి ఎదిరించలేవు?
జవాబు:
పశు సమూహం

ఇ) సాళ్వము అంటే ఏమిటి?
జవాబు:
డేగ

ఈ) వేగంలో సివంగికి ఏవి సాటి కావు?
జవాబు:
జింకల సమూహం

అపరిచిత పద్యాలు

కింది అపరిచిత పద్యాలను చదివి, ప్రశ్నలకు జవాబులు రాయండి.

1. భూగోళం పుట్టుకకోసం
కూలిన సురగోళా లెన్నో?
ఈ మానవరూపంకోసం
జరిగిన పరిణామాలెన్నో?
ప్రశ్నలు – జవాబులు:
అ) దేని పుట్టుక జరిగింది?
జవాబు:
భూగోళం పుట్టుక జరిగింది.

ఆ) ఏ గోళాలు కూలినవి?
జవాబు:
సురగోళాలు కూలినవి.

ఇ) ఎవరి రూపం జరిగింది?
జవాబు:
మానవరూపం జరిగింది.

ఈ) మానవరూపం కోసం ఏం జరిగింది?
జవాబు:
మానవరూపం కోసం పరిణామం జరిగింది.

2. పసిపాపల నిదుర కనులలో
ముసిరిన భవితవ్యం యెంతో?
గాయపడిన కవిగుండెల్లో
రాయబడని కావ్యాలెన్నో?
ప్రశ్నలు – జవాబులు:
అ) ఎవరు నిదురపోతున్నారు?
జవాబు:
పసిపాపలు నిదురపోతున్నారు.

ఆ) పసిపాపల కనులలో ఏం మురిసింది?
జవాబు:
పసిపాపల కనులలో భవితవ్యం మురిసింది.

ఇ) ఎవరి గుండె గాయపడింది?
జవాబు:
కవి గుండె గాయపడింది.

ఈ) రాయబడనివి ఏవి?
జవాబు:
కావ్యాలు రాయబడలేదు.

AP 7th Class Telugu Important Questions 11th Lesson బాలచంద్రుని ప్రతిజ్ఞ

3. ఆ చల్లని సముద్ర గర్భం
దాచిన బడబానల మెంతో?
ఆ నల్లని ఆకాశంలో
కానరాని భాస్కరులెందరో?
భూగోళం పుట్టుక కోసం
కూలిన సుర గోళాలెన్నో?
ఈ మానవ రూపం కోసం
జరిగిన పరిణామాలెన్నో?
ప్రశ్నలు:
అ) సముద్రం తన గర్భంలో దాచినది ఏమిటి?
జవాబు:
బడబానలం

ఆ) కనిపించని భాస్కరులు అంటే ఎవరు?
జవాబు:
ప్రతిభ ఉన్నా పైకి రాక మరుగున పడినవారు.

ఇ) ఈ మానవ రూపం కోసం ఏం జరిగాయని గేయ భాగం తెలుపుతుంది?
జవాబు:
ఎన్నోమార్పులు (పరిణామం)

ఈ) పై గేయ భాగం ఆధారంగా ఒక ప్రశ్న తయారు చేయండి.
జవాబు:
ఈ గేయం ఎవరి రచన?

4. కలహపడునింట నిలువదు
కలుముల జవరాలు కానఁ గలకాలం బే
కలహములులేక సమ్మతి
మెలఁగంగా నేర్చెనేని మేలు కుమారీ !
ప్రశ్నలు – జవాబులు:
అ) కలహపడే ఇంట్లో ఏం నిలువదు?
జవాబు:
కలహపడే ఇంట్లో లక్ష్మి (సంపద) నిలువదు.

ఆ) కలకాలం ఎలా మెలగాలి?
జవాబు:
కలకాలం ఏ విధమైన కలహాలు లేకుండా మెలగాలి.

ఇ) ఈ పద్యం ఎవరిని సంబోధిస్తూ చెప్పబడింది?
జవాబు:
ఈ పద్యం కుమారిని సంబోధిస్తూ అంటే ఆడ పిల్లలను సంబోధిస్తూ చెప్పబడింది.

ఈ) ఈ పద్యానికి శీర్షికను సూచించండి.
జవాబు:
ఈ పద్యానికి శీర్షిక ‘కలహం-నష్టం’

5. తనిసిరే వేల్పు లుదధి రత్నముల చేత ?
వెఱచిరే ఘోర కాకోల విషము చేత ?
విడిచిరే యత్న మమృతంబు వొడుముదనుక ?
నిశ్చితార్థంబు వదలరు నిపుణమతులు.
ప్రశ్నలు – జవాబులు:
అ) ఉదధి రత్నముల చేత తృప్తి చెందని వారెవరు?
జవాబు:
వేల్పులు, ఉదధి రత్నములచేత తృప్తి చెందలేరు.

ఆ) నిపుణమతులు ఎటువంటివారు?
జవాబు:
నిపుణమతులు తాము అనుకున్న కార్యం నెరవేరే వరకు తమ ప్రయత్నాన్ని వదలరు.

ఇ) వేల్పులు దేన్ని చూసి భయపడలేదు?
జవాబు:
వేల్పులు ఘోర కాకోల విషాన్ని చూసి భయపడలేదు.

ఈ) ఈ పద్యానికి శీర్షికను సూచించండి.
జవాబు:
ఈ పద్యానికి శీర్షిక “నిపుణమతుల పట్టుదల”.

AP 7th Class Telugu Important Questions 11th Lesson బాలచంద్రుని ప్రతిజ్ఞ

6. అనువుగాని చోట అధికులమనరాదు
కొంచెముండుటెల్ల కొదువ గాదు
కొండ అద్దమందు కొంచెమై ఉండదా
విశ్వదాభిరామ వినుర వేమ.
ప్రశ్నలు – జవాబులు:
అ) ఎక్కడ అధికుల మనకూడదు?
జవాబు:
అనువుగాని చోట అధికులమనరాదు.

ఆ) కొండ ఎక్కడ చిన్నదిగా కనిపిస్తుంది?
జవాబు:
కొండ అద్దంలో చిన్నదిగా కనిపిస్తుంది.

ఇ) ‘కొదువ’ అంటే అర్థం ఏమిటి?
జవాబు:
కొదువ అంటే లోటు అని అర్థం.

ఈ) పై పద్యంలో ఎవరిని సంబోధించారు?
జవాబు:
పై పద్యంలో వేమనను సంబోధించారు.

II. వ్యక్తీకరణ -సృజనాత్మకత

అ) కింది ప్రశ్నలకు నాలుగైదు వాక్యాలలో జవాబులు రాయండి.

ప్రశ్న 1.
శ్రీనాథుని గురించి వ్రాయండి.
జవాబు:
కవిపేరు : శ్రీనాథుడు
ఉద్యోగం . : పెదకోమటి వేమారెడ్డి ఆస్థానంలో విద్యాధికారిగా ఉండేవాడు.
బిరుదులు : కవిసార్వభౌముడు.
రచనలు : మరుత్తరాట్చరిత్ర, శృంగార నైషధం, కాశీఖండం, హరవిలాసం, పల్నాటి వీరచరిత్ర, క్రీడాభిరామం మొదలైనవి.
ప్రత్యేకతలు : ఆయన రచించిన చాటు పద్యాలు చాలా ప్రఖ్యాతిని పొందాయి.

ప్రశ్న 2.
బాలచంద్రుని ప్రతిజ్ఞకు నేపథ్యం వ్రాయండి.
జవాబు:
పల్నాటి రాజ్యం పొలిమేరల్లో యుద్ధ వాతావరణం ఏర్పడింది. ఆ సమయంలో పట్టణ వీధుల్లో బాలచంద్రుడు బొంగరాలాట ఆడుతున్నాడు. నైపుణ్యంతో కూడిన ఆట అందరినీ ఆకట్టుకుంటోంది. అమ్మలక్కలందరూ చుట్టూ చేరి చూస్తూ ఆనందిస్తున్నారు. ఒక బొంగరం పొరపాటున అన్నమ్మ అనే ఆమెకు తగిలింది. ఆమె కోపంగా “నీ పౌరుషం బొంగరాలాటలో కాదు. యుద్ధభూమిలో చూపించు. పల్నాటి వీరత్వాన్ని ప్రదర్శించు” అని అంది. వెంటనే బాలచంద్రుడు పౌరుషంతో యుద్ధరంగమునకు బయలుదేరి తల్లి దీవెనలు తీసుకునే సందర్భంలోనిది.

AP 7th Class Telugu Important Questions 11th Lesson బాలచంద్రుని ప్రతిజ్ఞ

ఆ) కింది ప్రశ్నలకు 8 నుండి 10 వాక్యాలలో జవాబులు రాయండి.

ప్రశ్న 1.
ఈ పాఠంలో బాలచంద్రుని మాటల ద్వారా అతను భారతం చదివాడని ఎలా చెప్పగలవు?
జవాబు:
ఈ పాఠంలో బాలచంద్రుడు సైంథవ వధ వేళ అర్జునుని వలె యుద్ధరంగంలో విహరిస్తానని అన్నాడు.

దీనిని బట్టి అతను మహాభారతం చదివాడు. మహాభారతంలో కౌరవులు పన్నిన పద్మవ్యూహం గురించి చదివాడు. అభిమన్యుని మరణానికి ప్రధాన కారకుడు సైంధవుడని అతనికి తెలుసు. సూర్యాస్తమయంలోగా సైంధవుని చంపుతానని అర్జునుడు ప్రతిజ్ఞ చేయడం, ఆ ప్రతిజ్ఞను నెరవేర్చుకోవడం గురించి బాలచంద్రుడు బాగా తెలుసుకొన్నాడని అర్థమౌతుంది.

భీముడు చేసిన గదాయుద్ధం, అతను కౌరవ సైన్యాన్ని అల్లకల్లోలం చేసిన తీరు బాలచంద్రుడు భారతం చదివి లేదా విని తెలుసుకొన్నాడని కచ్చితంగా చెప్పవచ్చును.

ప్రశ్న 2.
బాలచంద్రుని లోకజ్ఞానం గురించి వ్రాయండి.
జవాబు:
బాలచంద్రుడు లోకజ్ఞానం ఎక్కువగా కలవాడు. ఈ విషయం అతను చెప్పిన ఉదాహరణల ద్వారా తెలుస్తోంది.

ఉరుమని పిడుగు, కంటిలో నలుసు మొదలైన జాతీయాలు చక్కగా ప్రయోగించాడు. సముద్రం బడబానలను ఆర్పలేదన్నాడు. అగ్నికి వనం అడ్డం కాదన్నాడు. పులిని చిన్న చిన్న జంతువులు ఏమీ చేయలేవన్నాడు. డేగను కొంగలు ఎదిరించలేవన్నాడు. జింకల గుంపులు సివంగినేమీ చేయలేవు అన్నాడు. మిరియపు గింజ చిన్నదైనా ఘాటెక్కువని చెప్పాడు. వీటిని బట్టి బాలచంద్రునకు లోకజ్ఞానం ఎక్కువని తెలుస్తోంది.

II. భాషాంశాలు

పర్యాయపదాలు

తల్లి = అమ్మ, మాత
పలుకు = మాట, వాణి
భామ = స్త్రీ, పడతి
శౌర్యం = పరాక్రమం, విక్రమం
కాలము = సమయము, ప్రొద్దు
భైరవుడు = కాలభైరవుడు, శివుడు
వధ = చంపడం, హత్య
సాహసం = ధైర్యం, నిర్భయం
విజయుడు = అర్జునుడు, నరుడు
రణము = యుద్ధం, పోరు
సేన = సైన్యం, దళము
వడముడి = భీముడు, కోదరుడు
వాయుపుత్రుడు= హనుమంతుడు, ఆంజనేయుడు
భస్మము = బూడిద, బూది
భంగి = వలె, విధము, మాడ్కి
జలధి = సముద్రం, ఉదధి, అభి, పాదోధి
శైలము = పర్వతం, గిరి
ఫాలాక్షుడు = శివుడు, పరమేశ్వరుడు
గాలి = వాయువు, గాడ్పు
శక్తి = బలము, సత్తువ
పృథ్వి = భూమి, పుడమి
పీనుగు = శవము, పార్థివ శరీరం
మది = మనస్సు, మతి
ఉర్వీశుడు = రాజు, ప్రభువు
పిడుగు = కులిశము, అశని
పగవారు = శత్రువులు, అరులు
నెత్తురు = రుధిరం, రక్తం
దహనుడు = వహ్ని, అగ్ని
వనము = అడవి, విపినం
పులి = వ్యాఘ్రము, పుండరీకం
పశువు = జంతువు, పసరము
కొంగ = కొక్కెర, బకము
సాళ్వము = డేగ, సాళువము
జింక = మృగము, లేడి
కదుపు = సమూహం, గుంపు
సివ్వంగి = సింగము, సివంగి
బాలుడు = బాలకుడు, పిల్లవాడు

ప్రకృతి – వికృతులు

చంద్రుడు – చందురుడు
ప్రతిజ్ఞ – ప్రతిన
భస్మము – బసుమము
పుత్రుడు – బొట్టెడు
రాక్షసులు – రక్కసులు
లంక – లంకె పశువు
పశువు – పసలము
స్థావరము – తావరము
శక్తి – సత్తువ మది
పృథ్వి – పుడమి
దళము – దణా
గర్వము – గరువము
అగ్ని – అగ్గి
శక్తి – సత్తువ
మరీచము – మిరియము

AP 7th Class Telugu Important Questions 11th Lesson బాలచంద్రుని ప్రతిజ్ఞ

వ్యతిరేక పదాలు

బాలుడు × వృద్ధుడు
భయము × నిర్భయము
ఎరుగును × ఎరుగడు
నాటి × నేటి
సాహసం × పిరికితనం
చొచ్చి × విరమించి
రాక్షసులు × దేవతలు
అతి × మితి
సకలం × శకలం
శక్తి × అశక్తి
గర్వము × నిగర్వము
దట్టము × పలుచన
చిన్న × పెద్ద

సంధులు (ఉత్వసంధి)

భయమేల = భయము + ఏల
నీవిపుడు = నీవు + ఇపుడు
నలగాముడెరుగును= నలగాముడు + ఎరుగును
ఫాలాక్షుడతి = ఫాలాక్షుడు + అతి
దళములకురుమని= దళములకు + ఉరుమని
ఎదురెవ్వరే = ఎదురు + ఎవ్వరు + ఏ
దట్టమౌ = దట్టము + ఔ
పశుగణం బెదురె = పశుగణంబు + ఎదురు+ఎ
సాళ్వంబుకెదురె = సాళ్వంబుకు + ఎదురు+ఎ
బాలుడనని = బాలుడను + అని .

అత్వసంధి

చెందినట్లు = చెందిన + అట్లు

ఇత్వసంధి

దహనునికడ్డంబె = దహనునికి + అడ్డంటే
సివ్వంగికీడె = సివ్వంగికి + ఈడె

యడాగమం

వ్రాలినయట్లు = వ్రాలిన + అట్లు
తీర్చినయట్లు = తీర్చిన + అట్లు

సరళాదేశ సంధి

వడితోడఁజొచ్చి = వడితోడన్ + చొచ్చి
మాడ్కిందోపంగ = మాడ్కిన్ + తోపంగ
ముంచంగఁబరగిన= ముంచంగన్ + పరగిన
నిండంగఁజేతు = నిండంగన్ + చేతు

గసడదవాదేశ సంధి

త్రిపురముల్ గాలిచి= త్రిపురముల్ + కాలిచి
పెంటలుగాగ = పెంటలు + కాగ
భస్మంబుగావించి = భస్మంబు + కావించి

సవర్ణదీర్ఘ సంధి

ఫాలాక్షుడు = ఫాల + అక్షుడు
ప్రళయాబ్ది = ప్రళయ + అబ్ది
ఉర్వీశుడు = ఉర్వి + ఈశుడు
బడబాగ్ని = బడబ + అగ్ని

సమాసములు (షష్ఠీ తత్పురుష సమాసం)

బాలచంద్రుని ప్రతిజ్ఞ = బాలచంద్రుని యొక్క ప్రతిజ్ఞ
నాదుశౌర్యంబు = నా యొక్క శౌర్యంబు
సైంధవ వధ = సైంధవుని యొక్క వధ
వాయుపుత్రుడు = వాయువు యొక్క పుత్రుడు
జలధి మధ్యంబు = జలధి యొక్క మధ్యంబు
ఉర్వీశు దళము = ఉర్వీశుని యొక్క దళము
ఉర్వీశుడు = ఉర్వికి ఈశుడు
నలగాము బలములు = నలగాముని యొక్క బలములు
పశుగణంబు = పశువుల యొక్క గణంబు
కొక్కెరగుంపు = కొక్కెరల యొక్క గుంపు
జింకల కదుపులు = జింకల యొక్క కదుపులు

AP 7th Class Telugu Important Questions 11th Lesson బాలచంద్రుని ప్రతిజ్ఞ

ఖాళీలు : క్రింది ఖాళీలను సరైన వ్యతిరేక పదాలతో పూరించండి.

1. పిరికితనం పనికిరాదు. …………… చేయరా డింభకా ! (సాహసం)
2. తెలుగు చాలామంది ఎరుగును కాని ఆంగ్లం …………… (ఎరుగరు)
3. నాటి సినిమాలు ………….. సినిమాలు వేర్వేరు. (నేటి)
4. అంతఃపురం చొచ్చి ……………… (విరమించాడు)
5. రాక్షసులు దుర్మార్గులు, ……………. సన్మార్గులు. (దేవతలు)
6. అతి అన్ని చోట్లా పనికిరాదు ……………… గా ఉండాలి. (మితి)
7. సకలం పరమాత్మే …………… లేదు. (శకలం)
8. గర్వము పనికిరాదు ………………. తో జీవించాలి. (నిగర్వము)
9. చిన్న అగ్ని కణం కూడా ……………….. ప్రమాదం తెస్తుంది. (పెద్ద)
10. బాలురు, ……………. సమానమే. (బాలికలు)

సంధులు

1. భయమేల = భయము + ఏల – ఉత్వ సంధి
2. ముంచంగఁ బరగిన = ముంచంగన్ + పరగిన – సరళాదేశ సంధి
3. చెందినట్లు చెందిన + అట్లు – అత్వ సంధి
4. దహనుని కథంబె = దహనునికి + అడ్డంబె – ఇత్వ సంధి
5. త్రిపురముల్ గాలిచి = త్రిపురముల్ + కాలిచి – గసడదవాదేశ సంధి
6. ఉర్వీశుడు ఉర్వి + ఈశుడు – సవర్ణదీర్ఘ సంధి
7. వ్రాలినయట్లు = వ్రాలిన + అట్లు – యడాగమం
8. సివ్వంగికీడె = సివ్వంగికి + ఈడె – ఇత్వ సంధి

IV. బహుళైచ్ఛిక ప్రశ్నలు

1. భాషాంశాలు

అర్థాలు : ఈ క్రింది వాక్యాలలో గీత గీసిన పదాలకు అర్థాలు గుర్తించండి.

1. వీరులకు శౌర్యం సహజం.
a) పరాక్రమం
b) ధైర్యం
c) సాహసం
d) శక్తి
జవాబు:
a) పరాక్రమం

2. రణములో పిరికితనం పనికిరాదు.
a) కత్తి
b) యుద్ధం
c) విజయం
d) ధైర్యం
జవాబు:
b) యుద్ధం

3. పాండవ మధ్యముడు విజయుడు.
a) భీముడు
b) నకులుడు
c) సహదేవుడు
d) అర్జునుడు
జవాబు:
d) అర్జునుడు

4. వడముడి చాలా బలవంతుడు.
a) అర్జునుడు
b) రావణుడు
c) భీముడు
d) వాలి
జవాబు:
c) భీముడు

5. జలధిలో కెరటాలెక్కువ ఉంటాయి.
a) సముద్రం
b) కాల్వ
c) సెలయేరు
d) గోదావరి
జవాబు:
a) సముద్రం

AP 7th Class Telugu Important Questions 11th Lesson బాలచంద్రుని ప్రతిజ్ఞ

6. భస్మమును శివుడు శరీరానికి పూసుకొంటాడు.
a) గంధం
b) పన్నీరు
c) అమృతం
d) బూడిద
జవాబు:
d) బూడిద

7. శైలము యొక్క పుత్రిక పార్వతి. .
a) హిమాలయం
b) కొండ
c) బండ
d) శివుడు
జవాబు:
b) కొండ

8. పగవారిని కూడా క్షమించాలి.
a) శత్రువులను
b) మిత్రులను
c) బంధువులను
d) చుట్టాలను
జవాబు:
a) శత్రువులను

9. కొక్కెరకు చేపలంటే ఇష్టం.
a) నక్క
b) కొంగ
c) పక్షి
d) ఖగము
జవాబు:
b) కొంగ

10. సివంగి అంటే అన్ని జంతువులకూ భయమే.
a) ఏనుగు
b) తోడేలు
c) ఆడసింహం
d) నక్క
జవాబు:
c) ఆడసింహం

పర్యాయపదాలు : ఈ క్రింది వాక్యాలలో గీత గీసిన పదాలకు పర్యాయపదాలు గుర్తించండి.

11. తల్లిదండ్రుల మాట వినాలి.
a) మాత, అమ్మ
b) జనని, జనకుడు
c) చెలి, సఖి
d) దేవత, దైవం
జవాబు:
a) మాత, అమ్మ

12. భామలను గౌరవించాలి.
a) స్త్రీ, అమ్మ
b) అంబ, అమ్మ
c) పడతి, స్త్రీ
d) వనిత, వనజ
జవాబు:
c) పడతి, స్త్రీ

13. కాలము కలిసి రావాలి.
a) సమయం, యుద్ధం
b) సమయం, ప్రొద్దు
c) ప్రొద్దు, నలుపు
d) ప్రొద్దు, సాయంత్రం
జవాబు:
b) సమయం, ప్రొద్దు

14. భైరవుడు పూజ్యనీయుడు.
a) శివుడు, బ్రహ్మ
b) బ్రహ్మ, విష్ణువు
c) విష్ణువు, లక్ష్మి
d) శివుడు, కాలభైరవుడు
జవాబు:
d) శివుడు, కాలభైరవుడు

15. విజయుడు విజయం పొందనిదే శాంతించడు.
a) అర్జునుడు, భీముడు
b) భీముడు, వడముడి
c) అర్జునుడు, నరుడు
d) ధర్మరాజు, భీముడు
జవాబు:
c) అర్జునుడు, నరుడు

16. రణములో వెన్నుచూపకూడదు.
a) యుద్ధం, పోరు
b) రాజ్యం, యుద్ధం
c) శత్రువు, వైరి
d) వీధి, వాడ
జవాబు:
a) యుద్ధం, పోరు

17. గాలి చల్లగా లేదు.
a) వాయువు, అగ్ని
b) వాయువు, ఆకాశం
c) వాయువు, గాడ్పు
d) చలి, శీతువు
జవాబు:
c) వాయువు, గాడ్పు

18. జలధిలో నిధి నిక్షేపాలుంటాయి.
a) సముద్రం, ఉదధి
b) గిరి, గిరిజ
c) జలజం, జలజాక్షి
d) నది, నదము
జవాబు:
a) సముద్రం, ఉదధి

19. పృథ్విపై సింహం బలమైన జంతువు.
a) నేల, నింగి
b) లోకం, జగం
c) భూమి, పుడమి
d) గగనం, నింగి
జవాబు:
c) భూమి, పుడమి

20. నెత్తురు చిమ్మేలా కొట్టుకోకూడదు.
a) రక్తం, రుధిరం
b) రక్తం, మాంసం
c) కన్నీరు, అశ్రువులు
d) బాధ, దుఃఖం
జవాబు:
a) రక్తం, రుధిరం

AP 7th Class Telugu Important Questions 11th Lesson బాలచంద్రుని ప్రతిజ్ఞ

ప్రకృతి-వికృతులు : ఈ క్రింది వాక్యాలలో గీత గీసిన పదాలకు ప్రకృతి-వికృతులను గుర్తించండి.

21. బాలచంద్రుడు ప్రతిజ్ఞ చేశాడు.
a) ప్రజ్ఞ
b) ప్రతిన
c) ప్రతిజ్ఞము
d) ప్రజ్ఞానం
జవాబు:
b) ప్రతిన

22. అగ్నితో చెలగాటమాడకూడదు.
a) అగిని
b) అగ్గిని
c) అగ్గి
d) అగ్నము
జవాబు:
c) అగ్గి

23. మిరియము చిన్నదైనా ఘాటెక్కువ.
a) మరియము
b) మరీచము
c) మారీచము
d) మరీచిక
జవాబు:
b) మరీచము

24. బసుమముతో ఆటలాడకు.
a) భస్మము
b) బాసుమతి
c) బసమ
d) బసవడు
జవాబు:
a) భస్మము

25. రక్కసులు ప్రమాదకారులు.
a) రక్షస్సు
b) రక్కసం
c) రక్కిస
d) రాక్షసులు
జవాబు:
d) రాక్షసులు

26. పశువుకు జ్ఞానం ఉండదు.
a) పసలము
b) పసము
c) పసి
d) పసికూన
జవాబు:
a) పసలము

27. మతిలేని పనులు చేయకు.
a) మతము
b) సమ్మతము
c) మది
d) పదిలం
జవాబు:
c) మది

28. పుడమిపై జాగ్రత్తగా ధర్మం కాపాడాలి.
a) భూమి
b) భువి
c) నేల
d) పృధ్వి
జవాబు:
d) పృధ్వి

29. గర్వము పనికిరాదు.
a) గరువము
b) గరవము
c) గౌరవం
d) గరగర
జవాబు:
a) గరువము

AP 7th Class Telugu Important Questions 11th Lesson బాలచంద్రుని ప్రతిజ్ఞ

30. చంద్రుడు చల్లని వెన్నెల కురిపిస్తున్నాడు.
a) చంద్రిక
b) చందమామ
c) చందురుడు
d) జాబిలి
జవాబు:
c) చందురుడు

2. వ్యాకరణాంశాలు

ఈ క్రింది వానిని కోరిన విధంగా గుర్తించండి.

31. వనము దిరిగి – ఇది ఏ సంధి?
a) సరళాదేశ సంధి
b) గసడదవాదేశ సంధి
c) త్రిక సంధి
d) ఉత్వ సంధి
జవాబు:
b) గసడదవాదేశ సంధి

32. వనముఁ దిరిగి – ఇది ఏ సంధి?
a) సరళాదేశ సంధి
b) గసడదవాదేశ సంధి
c) త్రికసంధి
d) ఉత్వసంధి
జవాబు:
a) సరళాదేశ సంధి

33. కాలుసేతులు – సంధి విడదీయండి.
a) కాలు + సేతులు
b) కాలున్ + చేతులు
c) కాలులు + చేయి
d) కాలు + చేతులు
జవాబు:
d) కాలు + చేతులు

34. తల్లిదండ్రులు – సంధి విడదీయండి.
a) తల్లి + తండ్రులు
b) తల్లిన్ + తండ్రి
c) తల్లి + తండ్రి
d) తల్లిన్ + దండ్రి
జవాబు:
c) తల్లి + తండ్రి

35. నేనేమిటి – సంధి విడదీసినది గుర్తించండి.
a) నేను + ఏమిటి
b) నేనే + ఏమిటి
c) నేనేమి + టి
d) నేన + ఏమిటి
జవాబు:
a) నేను + ఏమిటి

36. విమానమందుకో – సంధి పేరేమి?
a) అత్వసంధి
b) ఇత్వసంధి
c) ఉత్వసంధి
d) సవర్ణదీర్ఘ సంధి
జవాబు:
c) ఉత్వసంధి

37. వేంకటాద్రి – సంధి పేరేమిటి?
a) గుణసంధి
b) అత్వసంధి
c) ఉత్వసంధి
d) సవర్ణదీర్ఘ సంధి
జవాబు:
d) సవర్ణదీర్ఘ సంధి

38. మన ఊరు – సమాసం పేరు గుర్తించండి.
a) సప్తమీ తత్పురుష
b) షష్ఠీ తత్పురుష
c) ద్వితీయా తత్పురుష
d) తృతీయా తత్పురుష
జవాబు:
b) షష్ఠీ తత్పురుష

39. తల్లితండ్రి – విగ్రహవాక్యం గుర్తించండి.
a) తల్లి యొక్క తండ్రి
b) తల్లియును తండ్రియును
c) తల్లి వంటి తండ్రి
d) తల్లి యైన తండ్రి
జవాబు:
a) తల్లి యొక్క తండ్రి

AP 7th Class Telugu Important Questions 11th Lesson బాలచంద్రుని ప్రతిజ్ఞ

40. నర్మదానది – విగ్రహవాక్యం గుర్తించండి.
a) నర్మద యొక్క నది
b) నర్మద అను పేరు గల నది
c) నదియైన నర్మద
d) నర్మదైన నది
జవాబు:
b) నర్మద అను పేరు గల నది

నేనివి చేయగలనా?

1. యుద్ధంలో వీరోచితంగా పోరాడిన వీరుల గురించి మాట్లాడగలను. [ ఔను / కాదు ]
2. గేయాన్ని ధారాళంగా చదవగలను. భావాన్ని సొంతమాటల్లో చెప్పగలను. [ ఔను / కాదు ]
3. పాఠంలోని పదాలను, వాక్యాలను, వాక్య నిర్మాణంలో వినియోగించగలను. [ ఔను / కాదు ]
4. పాఠంలోని ప్రశ్నలకు జవాబులు సొంతమాటల్లో రాయగలను. [ ఔను / కాదు ]

చదవండి – ఆనందించండి

ఏకాగ్రత అది హస్తినాపురం. విలువిద్యలో శిక్షణ పొందిన రాకుమారులు ధనుర్బాణాలు ధరించి నిలుచున్నారు. దూరంగా చెట్టు. దాని మీద పక్షి బొమ్మ ఉంది. ద్రోణుడు ముందుగా ధర్మరాజుతో “రాకుమారా ! చెట్టును గమనించు. నీకేం కనపడుతున్నాయి” అని అన్నాడు. పక్షితో పాటు చెట్టు, కొమ్మలు, ఆకులు కూడా కనపడుతున్నాయని ధర్మరాజు సమాధానం చెప్పాడు. తర్వాత దుర్యోధనుడు, భీముడు మొదలైన శిష్యులందరినీ అదే విధంగా ద్రోణుడు అడిగాడు. వారు కూడా తమకు అన్నీ కనబడుతున్నాయని చెప్పారు.

తరువాత ద్రోణుడు అర్జునుడితో, నీకు చెట్టు కనబడుతున్నదా ! అని ప్రశ్నించాడు. లేదని సమాధానం చెప్పాడు. మరి కొమ్మలు, ఆకులు కనబడుతున్నాయా? అని ద్రోణుడు అన్నాడు. లేదని సమాధానమిచ్చాడు. మరి పక్షి కనిపిస్తున్నదా ? మరలా లేదనే సమాధానం వచ్చింది. మరినీకేం కనిపిస్తున్నది ? పక్షి కన్ను అని సమాధానం వచ్చింది. ఆ లక్ష్యాన్ని ఛేదించు అని ద్రోణుని నోటి నుంచి మాట వచ్చేలోపే అర్జునుడు విడిచిన బాణం పక్షి కన్నును తాకింది. ఆ ప్రాంగణమంతా కరతాళధ్వనులు మారుమ్రోగాయి. ఆనందంతో శిష్యుని ఏకాగ్రతను మెచ్చి గురు ద్రోణుడు ఆశీర్వదించాడు.

భారతంలోని ఈ ఇతివృత్తాన్ని గమనిస్తే అర్జునుడు తన దృష్టిని పూర్తిగా చేస్తున్న పని మీదే కేంద్రీకరించాడు. అలా మనస్సు ఒకే విషయాన్ని గురించి నిలకడగా ఆలోచించడమే ఏకాగ్రత. భూతద్దం ద్వారా సూర్యరశ్మి ఒకేచోట కదలకుండా వుంచితే అది చెక్కను క్షణాలలో కాల్చగలుగుతుంది. కానీ నేరుగా తాకే సూర్యరశ్మి ఆ చెక్కను కాల్చలేదు. అదే విధంగా సాధారణమైన స్థితిలో మన ఆలోచనా శక్తి చెల్లాచెదురై ఉంటుంది. అదే ఆలోచనా శక్తిని మనం ఒకే విషయంపై ఉంచినపుడు త్వరగా నేర్చుకోగలుగుతాం.

ఇది మనస్సుకు సంబంధించినది. మనస్సు ఒకే విషయంపై ఏకాగ్రతతో ఉండటాన్ని అభ్యాసం చేస్తే అన్ని విద్యలలోనూ రాణించగలుగుతారు. ఏ రంగంలోనైనా విజయం సాధించగలుగుతారు.

సాహితీ తరంగ సంగీత రసముని – తెలుగుభాష – నండూరి రామాకృష్ణమాచార్యులు

AP 7th Class Telugu Important Questions 10th Lesson ప్రియ మిత్రునికి

These AP 7th Class Telugu Important Questions 10th Lesson ప్రియ మిత్రునికి will help students prepare well for the exams.

AP Board 7th Class Telugu 10th Lesson Important Questions and Answers ప్రియ మిత్రునికి

I. అవగాహన – ప్రతిస్పందన

పరిచిత గద్యాలు

కింది పరిచిత గద్య భాగాన్ని చదవండి. ఇచ్చిన ప్రశ్నలకు జవాబులు రాయండి.

1. మైత్రి, ప్రేమ, నిస్వార్థత వున్న మానవులంతా ఎంత దూరాన వున్నా కూడా చాలా దగ్గరిలోని వారే. వారు ఏ వయసు వారైనప్పటికీ ఒకే వయసువారు. వారు ఏ వర్ణానికి చెందినా ఒకే వర్ణము వారు. వారు ఏ దేశానికి చెందినా ఒకే దేశానికి చెందిన వారు. కులతత్వాలూ, జాతి భేదాలకు మనమంతా దూరం.
ప్రశ్నలు – జవాబులు :
అ) మనుషుల మధ్య దూరాన్ని చెరిపేవి ఏవి?
జవాబు:
మైత్రి, ప్రేమ, నిస్వార్థతలే మనుష్యుల మద్య దూరాన్ని చెరిపేవి.

ఆ) వారు ఏ దేశానికి చెందినా ఒకే దేశానికి చెందినవారు అనడంలో ఆంతర్యం ఏమిటి?
జవాబు:
స్నేహం, ప్రేమ, నిస్వార్ధతలు మనుష్యులను కలుపుతాయనేది కవి ఉద్దేశం.

ఇ) ‘కులం’ పర్యాయ పదాలు ఏవి?
జవాబు:
తెగ, జాతి

ఈ) ‘వర్ణము’ వికృతి పదతి ఏది?
జవాబు:
వన్నెము

కింది పరిచిత గద్య భాగాన్ని చదవండి. ఇచ్చిన ప్రశ్నలకు జవాబులు రాయండి.

2. ఎక్కువ మంది మానవులలో సుఖాలకంటే బాధలే ఎక్కువ. మానవుని బాధల నుండి, శోకాల నుండి, దిగుళ్ళూ, చింతల నుండి తప్పించి ఆనందంవైపు మరలించటానికే అనేకమైన లలిత కళలు. సాహిత్యం , సంగీతం, నృత్యం, శిల్పం, చిత్రలేఖనం మొదలైనవి. ఏ కళ మానవుని బాధను తాత్కాలికంగానైనా తొలగించి ఆనందాన్ని ప్రసాదించజాలదో ఆ కళ కల మాత్రమే అవుతుంది.
ప్రశ్నలు – జవాబులు :
అ) మానవుని బాధను మరలించేవి ఏవి?
జవాబు:
మానవుని బాధను మరలించేవి లలితకళలు.

ఆ) ‘తాత్కాలికం’ అంటే అర్థం ఏమిటి?
జవాబు:
కొంత సమయం వరకు.

ఇ) ‘లలిత కళలు’ ఏవి?
జవాబు:
సాహిత్యం , సంగీతం, నృత్యం, శిల్పం, చిత్రలేఖనం.

ఈ) చింత – వ్యతిరేక పదం రాయండి.
జవాబు:
నిశ్చింత

AP 7th Class Telugu Important Questions 9th Lesson హితోక్తులు

అపరిచిత గద్యాలు

కింది అపరిచిత గద్యాలను చదివి, ఇచ్చిన ప్రశ్నలకు జవాబులు రాయండి.

చేతిలో అనువుగా ఒదిగి ఒక విషయానికి సంబంధించిన వివరణను ఇచ్చే కాగితాన్ని ‘కరపత్రం’ అనవచ్చు. కరపత్రం సంస్కృత పదం. చేతిలోని కాగితమని దీని అర్థం. దీన్నే ఆంగ్లంలో ‘పాంప్లెట్’ అంటారు. పదిమందికి తెలియవలసిన విషయంతో కూడుకున్నదే కరపత్రం. ఒక వ్యక్తి ఒక విషయాన్ని మరొకరికి తెలియబరచడానికి ఒక కాగితం మీద రాసి పంపవచ్చు. ఆ విషయం ఆ ఒక్క వ్యక్తికే సంబంధించినది కాక, ఎందరికో సంబంధించినది కావచ్చు. సాంఘిక, ఆర్థిక, రాజకీయ మతస్థితులను . ప్రతిబింబించేది కావచ్చు. ఇలా రాసి పంపే కాగితాలను లేఖలు అనవచ్చు గదా ! అనిపిస్తుంది.
ప్రశ్నలు – జవాబులు :
అ) కరపత్రం అంటే ఏమిటి?
జవాబు:
చేతిలో ఒదిగి ఏదైనా విషయానికి సంబంధించి వివరణను ఇచ్చే కాగితాన్ని ‘కరపత్రం’ అంటారు.

ఆ) కరపత్రం అంటే అర్థం ఏమిటి? దీన్ని ఆంగ్లంలో ఏమంటారు?
జవాబు:
కరపత్రం అంటే చేతిలో కాగితం అని అర్థము. దీన్ని ఇంగ్లీషులో ‘పాంప్లెట్’ అంటారు.

ఇ) కరపత్రంలో విషయం దేనితో కూడుకొని ఉంటుంది?
జవాబు:
కరపత్రంలో విషయం పదిమందికీ తెలియవలసిన విషయంతో కూడి ఉంటుంది.

ఈ) కరపత్రంలో విషయం దేన్ని ప్రతిబింబిస్తుంది?
జవాబు:
కరపత్రంలో విషయం, సాంఘిక, ఆర్థిక, రాజకీయ మతస్థితులను గూర్చి ప్రతిబింబిస్తుంది.

2. లిపి వాడుకలోకి వచ్చిన తరువాత, గుడ్డముక్కల మీద, చెక్క పలకల మీద రాసేవారు. ఒక విషయాన్ని దూరప్రాంతాల వారికి పంపాలనుకున్నప్పుడు మందపాటి గుడ్డమీద రాసి దానికి ఒక పిడిని అమర్చి ఆ పిడి చుట్టూ రాత ఉన్న గుడ్డను చుట్టి పైన తాడుతో కట్టి పంపేవారు. రాజుల కాలంలో ఇది ఎక్కువగా వాడుకలో ఉండేది. ఇలాంటి గుడ్డ ఉత్తరాలు ఇప్పటికీ కొన్ని ప్రాచీన మఠాలలో ఉన్నాయని తెలుస్తోంది. చేతులలో – అందంగా అమరే ఈ గుడ్డ ఉత్తరాలను, కరపత్రాల పరిణామంలో రెండో దశగా భావించవచ్చు. ముద్రణ సౌకర్యం ఏర్పడిన తరువాత, ఇంగ్లాండ్, ఫ్రాన్స్, జర్మనీ దేశాలలో కరపత్రాల ముద్రణ మొదలై, ప్రపంచమంతా విస్తరించింది.
ప్రశ్నలు – జవాబులు :
అ) గుడ్డ ఉత్తరాలు ఎలా పంపేవారు?
జవాబు:
గుడ్డ మీద రాసి, దానికి ఒక పిడి అమర్చి, ఆ పిడి చుట్టూ రాత గుడ్డను చుట్టి, పైన తాడుతో కట్టి, పంపేవారు.

ఆ) గుడ్డ ఉత్తరాలు ఇప్పుడు ఎక్కడ కనిపిస్తాయి?
జవాబు:
గుడ్డ ఉత్తరాలు ప్రాచీన మఠాలలో ఉన్నాయని తెలుస్తోంది.

ఇ) గుడ్డ ఉత్తరాలు కరపత్రాల పరిణామంలో ఎన్నో దశకు సంబంధించినవి?
జవాబు:
గుడ్డ ఉత్తరాలు కరపత్రాల పరిణామంలో రెండవ దశగా భావించాలి.

ఈ) కరపత్రాలు మొదట ఏయే దేశాల్లో ముద్రించబడ్డాయి?
జవాబు:
కరపత్రాల ముద్రణ, మొదట ఇంగ్లాండ్, ఫ్రాన్సు, జర్మనీ దేశాలలో జరిగింది.

AP 7th Class Telugu Important Questions 9th Lesson హితోక్తులు

3. ‘కరపత్రాల్లో విషయాలు ఉద్దేశించిన వ్యక్తులకు వెంటనే అర్థమౌతాయి. మిగిలిన వాళ్ళకు వాటిలోని భావాలు సందిగ్ధంగా ఉంటాయి. కొన్ని కరపత్రాలను ఎవరికీ తెలియనివ్వకుండా రహస్యంగా అతి తక్కువ సమయంలో ముద్రించి పంపకం చేస్తారు. అందువల్ల అచ్చు తప్పులకు, అపార్థాలకు ఎక్కువ ఆస్కారముంటుంది. కరపత్రాల్లోని విషయాలు నిజాలా ! అబద్దాలా అనే అనుమానం కలుగుతుంది. ఆధారాలు దొరికితే తప్ప, ఈ విషయాల వెనక ఉన్న వాస్తవం బయటపడదు. కొన్ని విషయాలను వార్తాపత్రికల్లో చూడనివారు కరపత్రాల్లో చూసి తెలుసుకుంటారు. కరపత్రాల్లో ఎక్కువగా వాడుకభాష ఉంటుంది. సాధారణంగా కరపత్రాలను ఉచితంగా పంపిణీ చేస్తారు. కరపత్రం మనిషి భావ ప్రకటనా స్వేచ్ఛకు సంకేతం.
ప్రశ్నలు – జవాబులు :
అ) కరపత్రాల్లో విషయాలు ఎవరికి వెంటనే అర్థమౌతాయి?
జవాబు:
కరపత్రాలలో విషయాలు, ఉద్దేశించిన వ్యక్తులకు వెంటనే అర్థం అవుతాయి.

ఆ) కరపత్రాల్లో విషయాలు ఎవరికి సందిగ్ధంగా ఉంటాయి?
జవాబు:
ఉద్దేశింపబడినవారు కాని వ్యక్తులకు, కరపత్రంలో విషయాలు సందిగ్ధంగా ఉంటాయి.

ఇ) అచ్చుతప్పులు కరపత్రాల్లో ఎందుకు వస్తూ ఉంటాయి?
జవాబు:
కరపత్రాలు రహస్యంగా, అతితక్కువ సమయంలో ముద్రించబడడం చేత అచ్చు తప్పులు వస్తాయి.

ఈ) కరపత్రం దేనికి సంకేతం?
జవాబు:
కరపత్రం మనిషి భావప్రకటనా స్వేచ్ఛకు సంకేతం.

4. జీవావరణం మీద పర్యావరణం మీద మనుష్యులు ఇంత కక్ష కట్టారెందుకో? ఇలా ఉన్న చెట్లన్నింటినీ నరికేసుకుంటూ పోతే, చివరికి మనిషికి మిగిలేదేమిటి ? అయినా ఇప్పటికే అనుభవిస్తున్నారు కదా ! గ్రీన్ హౌజ్ ఎఫెక్టునీ………. ఆమ్ల దర్పాలనీ. ఆధునిక కాలుష్యకారక సమస్యలన్నింటికీ చెట్లు నరికివేతే కారణమని, ఈ మానవ మేధావులే తేల్చి చెబుతారు. మళ్ళీ ఉన్న చెట్లన్నింటినీ నరికి భవనాలూ, నగరాలూ నిర్మిస్తారు. వాళ్ళ అభివృద్ధి ఎటు పోతోందో వాళ్ళకే అర్థం కావడం లేదు.
ప్రశ్నలు – జవాబులు :
అ) కాలుష్యానికి కారణం ఏమిటి?
జవాబు:
కాలుష్యానికి కారణం చెట్లు నరికివేత.

ఆ) మానవులు చెప్పేదే చేస్తున్నారా?
జవాబు:
లేదు. మనుషులు జీవావరణ, పర్యావరణాలపై కక్ష కట్టారు.

ఇ) మానవుల అభివృద్ధి జీవావరణానికి మేలు చేస్తోందా?
జవాబు:
మానవుల అభివృద్ధి జీవావరణానికి మేలు చేయడం లేదు.

ఈ) చెట్లు లేకపోతే ఏమౌతుంది?
జవాబు:
చెట్లు లేకపోతే a) గ్రీన్ హౌజ్ ఎఫెక్టు b) ఆమ్ల దర్పాలు కలుగుతాయి.

AP 7th Class Telugu Important Questions 9th Lesson హితోక్తులు

5. ఒకప్పుడు మానవజాతి ప్రగతికి సంకేతాలుగా భావించబడిన సాంకేతిక అద్భుతాలు ఈవేళ పర్యావరణానికి పెద్ద ప్రమాదాలుగా పరిణమిస్తున్నాయి. మన పరిశ్రమలు, కర్మాగారాలు, వాహనాలు, రకరకాల విద్యుత్ పరికరాలు పర్యావరణ కాలుష్యానికి ముఖ్యమైన కారణాలుగా ఉంటున్నాయి. వాతావరణంలో బొగ్గుపులుసు వాయువులు, గ్రీన్ హౌస్ వాయువులు ఎక్కువవుతున్నాయి. వీటి వలన తీవ్రమయిన పర్యావరణ సమస్యలు ఏర్పడతాయని శాస్త్రవేత్తలు హెచ్చరిస్తున్నారు. 2050 నాటికి 15 మించి 35 శాతం జంతువులు నశించిపోయే ప్రమాదముందని శాస్త్రవేత్తలు అభిప్రాయపడుతున్నారు.
ప్రశ్నలు – జవాబులు :
అ) వాతావరణ కాలుష్యానికి కారణమయిన వాయువేది?
జవాబు:
బొగ్గుపులుసు వాయువు

ఆ) జంతువులు ఎందుకు నశించిపోతాయి?
జవాబు:
వాతావరణ కాలుష్యం వలన

ఇ) మానవులు ఉపయోగించే వాహనాలలో కాలుష్యం కలిగించనిదేది?
జవాబు:
సైకిలు

ఈ) వాతావరణ కాలుష్య నివారణకు ఏం చేయాలి?
జవాబు:
చెట్లను ఎక్కువగా పెంచాలి.

II. వ్యక్తీకరణ – సృజనాత్మకత

అ) కింది ప్రశ్నలకు నాలుగైదు వాక్యాలలో జవాబులు రాయండి.

ప్రశ్న 1.
లేఖారచనలో తనకంటూ ఒక ప్రత్యేకతను ఏర్పాటు చేసుకొన్న డా. సంజీవ్ దేవ్ గురించి రాయండి.
జవాబు:
తెలుగులో ఉత్తరాల రచనలో ప్రసిద్ధి చెందినవాడు డా. సంజీవ్ దేవ్. ఈయన ప్రతి ఉత్తరం ఓ చిత్రకావ్యం. వీరి వాక్య నిర్మాణ శైలి అబ్బురపరుస్తుంది. “నిమ్మంటే నాకిష్టం, దానిమ్మంటే నాకిష్టం బొమ్మంటే నాకిష్టం, లేని అమ్మంటే నాకిష్టం” – అంటూ తన కవి హృదయాన్ని వ్యక్తపరిచాడు ఓ లేఖలో. ఆయన లేఖల్లో ఎక్కువగా వేదాంత, తాత్విక విషయాలే కనిపిస్తాయి. మరికొన్ని లేఖల్లో సంగీత, సాహిత్యాల పట్ల తన వైఖరి, ఇతర కవుల పై తన అభిప్రాయాలు కూడా కనిపిస్తాయి. “గద్యం అనేది ఆలోచన, పద్యం అనేది వేదన, సంగీతం అనేది సంవేదన” అంటూ వాటి ప్రాధాన్యతను వివరిస్తూ, ‘గద్యం అనేది భూమి, పద్యం అనేది ఆకాశం, సంగీతం అనేది ఇంద్రధనుస్సు” అని పోలుస్తాడు – ఒక లేఖలో. ఆయన ప్రతి లేఖ ఆకట్టుకునే పదబంధాలతో, సందేశాత్మక లక్ష్యంతో జనరంజకంగా కొనసాగుతాయి.

ప్రశ్న 2.
సంకల్పించుకొన్న కార్యాలు నెరవేరనపుడు మన ఆలోచన ఎలా ఉండాలని కవి సంజీవ్ దేవ్ అన్నారు?
జవాబు:
తన జీవితంలో సంకల్పించుకొన్న కార్యాలలో ఇంతవరకు నెరవేర్చిన వాటికంటే నెరవేర్చవలసినవే భవిష్యత్తులో ఎక్కువగా ఉన్నాయని కవి సంజీవ్ పేర్కొన్నారు. సకాలంలో అవి అన్నీ కాకపోయినా కొన్ని అయినా సఫలం కాగలవని ఆశిస్తానంటాడు సంజీవ్. సఫలం కాకపోయినా కూడా నిరుత్సాహపడకూడదని, నిరాశ చెందకూడదని, విచారించకూడదని కార్యాచరణ మాత్రమే ప్రధానం కాని సఫలతలూ, విఫలతలూ సమానంగా స్వీకరించాలని సంజీవ్ అంటారు.

AP 7th Class Telugu Important Questions 9th Lesson హితోక్తులు

ఆ) కింది ప్రశ్నలకు 8 నుండి 10 వాక్యాలలో జవాబులు రాయండి.

ప్రశ్న 1.
లేఖల వల్ల కలిగే ప్రయోజనాలు రాయండి.
జవాబు:
లేఖ అంటే జాబు, ఉత్తరం. ఒక చోటు నుండి మరొక చోటుకు, ఒక వ్యక్తి నుండి మరొక వ్యక్తికి కబుర్లనూ, వార్తలనూ, విశేషాలనూ చేరవేయడానికి ఉపయోగపడే రచనా మాధ్యమం ఉత్తరం. మానవుల మధ్య సంబంధాలకూ, దేశాల మధ్య సంబంధాలకూ ప్రాతినిధ్యం వహించే భాషా మాధ్యమం లేఖ. లేఖా రచన వ్యక్తిగత, సామాజిక జీవితాలపై ఎంతో ప్రభావం కలిగి ఉంటుంది. సందర్భ శుద్ధి, సౌజన్యత, ఆత్మీయత, యథార్థత అనేవి లేఖ ద్వారా కలిగే ప్రయోజనాలు. పెండ్లి పిలుపులు, వినతి పత్రాలు, ఫిర్యాదులు, సంపాదకీయ లేఖలు, ఆహ్వాన పత్రికలు ఇలా అనేక రకాలుగా లేఖలు మనకు ప్రయోజనాన్ని కల్గిస్తున్నాయి.

ప్రశ్న 2.
లేఖల్లో రకాలను తెలపండి.
జవాబు:
వ్యక్తిగత, సామాజిక ప్రయోజనాలననుసరించి ఉత్తరాలలో రకాలు ఏర్పడతాయి. ఉదాహరణకు వ్యక్తిగత లేఖలలో – వ్యక్తుల మధ్య సంబంధాలు వారి భావాల వ్యక్తీకరణ ప్రధాన ప్రయోజనం. వ్యాపార లేఖల్లో వివిధ వ్యాపార సంస్థల మధ్య లావాదేవీలు, లాభనష్టాలు వంటి అంశాల వ్యక్తీకరణ ప్రధానం. ఇలా విషయ ప్రాధాన్యాన్ని అనుసరించి లేఖలు 4 రకాలు. అవి –
1. వ్యక్తిగత లేఖలు
2. వ్యాపార లేఖలు
3. వ్యవహార లేఖలు
4. సాంఘిక లేఖలు అనే విభాగాలుగా ఏర్పడతాయి.

III. భాషాంశాలు

పర్యాయపదాలు

మిత్రుడు = స్నేహితుడు, సఖుడు
లేఖ = జాబు, ఉత్తరం
నమస్సులు = నమస్కారాలు, వందనాలు
అనురాగం = ప్రేమ, మమకారం
సోదరి = సహోదరి, తోబుట్టువు
అమితం = అధికం, ఎక్కువ
రాత్రి = రాతిరి, రేయి
ఆనందం = సంతోషం, మోదము
అనుభూతి = అనుభవము, అనుభుక్తి
మైత్రి = స్నేహం, సఖ్యం
కులము = వంశము, కొలము
జాతి = కులము, పుట్టుక
ప్రతిబింబం = బింబము, ప్రతిమ
ముఖము = వదనం, ఆననం
ఆకృతి = ఆకారం, రూపం
తేజం = కాంతి, తేజస్సు
సుఖం = శాంతి, సౌఖ్యము
బాధ = కష్టం, దుఃఖం
శోకం = ఏడుపు, విలపించడం
దిగులు = వేదన, బాధ
కీర్తి = యశస్సు, ప్రఖ్యాతి

ప్రకృతి – వికృతులు

రాజు – ఱేడు
సంతోషము – సంతసము
రాత్రి – రేయి
దూరము – దవ్వు
కులము – కొలము
కార్యము – కర్జము
ముఖము – మొగము
సుఖము – సుగము
చిత్రము – చిత్తరువు
విద్య – విద్దె
కీర్తి – కీరితి
జీవితము – జీతము
ఫలము – పండు
ఆశ – ఆస

వ్యతిరేక పదాలు

సంతోషం × విచారం
అవును × కాదు
దూరము × దగ్గర
అస్పష్టం × స్పష్టం
స్వప్నం × జాగ్రత్
మైత్రి × వైరం
ప్రేమ × ద్వేషం
నిస్స్వార్థం × స్వార్థం
రాత్రి × పగలు
తేజం × నిస్తేజం
ఎక్కువ × తక్కువ
సుఖము × దుఃఖము
బాధ × ఆనందం
శోకము × సంతోషం
తాత్కాలికం × శాశ్వతం
విద్య × అవిద్య
సంపద × దరిద్రం
కీర్తి × అపకీర్తి
భవిష్యత్తు × గతం
ఆశ × నిరాశ
సఫలం × విఫలం

AP 7th Class Telugu Important Questions 9th Lesson హితోక్తులు

సంధులు

ఉత్వసంధి

ఔనండీ = ఔను + అండీ
నాకంత = నాకు + అంత
స్పష్టమైన = స్పష్టము + ఐన
మానవులంతా = మానవులు + అంతా
వారయిన = వారు + అయిన
మనమంతా = మనము + అంతా
అనేకమైన = అనేకము + ఐన

అత్వసంధి

ఉన్నట్లు = ఉన్న + అట్లు
మనింటివద్ద = మన + ఇంటి వద్ద

ఇత్వ సంధి

సోదరినింక = సోదరిని + ఇంక
ఆపాలని = ఆపాలి + అని
అవన్నీ = అవి + అన్నీ

సవర్ణదీర్ఘ సంధి

ముఖాకృతి = ముఖ + ఆకృతి
కార్యాచరణ = కార్య + ఆచరణ

ఖాళీలు : క్రింది ఖాళీలను సరైన వ్యతిరేక పదాలతో పూరించండి.

1. ఎప్పుడూ ఆనందంగా ఉండాలి. ………………… గా ఉండకూడదు. (విచారం)
2. మంచిపనులు చేస్తే తేజం పెరుగుతుంది. ……………. పోతుంది. (నిస్తేజం)
3. సుఖము, …………… సమానమే. (దుఃఖము)
4. ఏదీ శాశ్వతం కాదు. అన్నీ ……………… . (తాత్కాలికమే)
5. కీర్తి పెంచుకోవాలి. ……………….. కాదు. (అపకీర్తి)
6. ఆశతో జీవించాలి. …………….. తో కాదు. (నిరాశ)
7. ఉత్సాహంగా ఉండాలి. ……………. గా ఉండకూడదు. (నిరుత్సాహం)
8. విద్య వలన …………… పోతుంది. (అవిద్య)
9. పనిని సఫలం అయ్యేదాకా చేయాలి. ……………… వచ్చిందని ఆపకూడదు. (విఫలం)
10. స్వార్థం పనికిరాదు. ………….. గా పనిచేయాలి. (నిస్స్వార్థం)

సంధులు

1. ఔనండీ = ఔను + అండీ – ఉత్వ సంధి
2. ఉన్నట్లు = ఉన్న + అట్లు – అత్వ సంధి
3. ఆపాలని = ఆపాలి + అని – ఇత్వ సంధి
4. ముఖాకృతి = ముఖ + ఆకృతి – సవర్ణదీర్ఘ సంధి
5. కార్యాచరణ = కార్య + ఆచరణ – సవర్ణదీర్ఘ సంధి
6. మానవులంతా = మానవులు + అంతా – ఉత్వ సంధి
7. అవన్నీ = అవి + అన్నీ – ఇత్వ సంధి
8. మనింటి వద్ద = మన + ఇంటివద్ద – అత్వ సంధి
9. సోదరినింక = సోదరిని + ఇంక – ఇత్వ సంధి
10. అనేకమైన = అనేకము + ఐన – ఉత్వ సంధి

IV. బహుళైచ్ఛిక ప్రశ్నలు

1. భాషాంశాలు

అర్థాలు : ఈ క్రింది వాక్యాలలో గీత గీసిన పదాలకు అర్థాలు గుర్తించండి.

1. స్నేహితులంటే ప్రియము ఎక్కువ.
a) కష్టం
b) ఇష్టం
c) నష్టం
d) పుష్టి
జవాబు:
b) ఇష్టం

2. మా అమ్మకు ఉత్తరం వ్రాశాను.
a) జవాబు
b) బదులు
c) సఖి
d) వ్యాసం
జవాబు:
c) సఖి

3. సోదరి అంటే ఎవరికైనా ఇష్టమే.
a) స్నేహితురాలు
b) చెలియ
c) సఖి
d) తోబుట్టువు
జవాబు:
d) తోబుట్టువు

4. స్నేహితుని కంటె మించిన గ్రంథం లేదు.
a) ఎక్కువైన
b) తక్కువైన
c) ముంచిన
d) మంచి
జవాబు:
a) ఎక్కువైన

AP 7th Class Telugu Important Questions 9th Lesson హితోక్తులు

5. మొన్న నాకు మంచి స్వప్నం వచ్చింది.
a) కల
b) కలత నిద్ర
c) నిద్ర
d) దృశ్యం
జవాబు:
a) కల

6. కూచిపూడి కళాకారులు నృత్యం బాగా చేస్తారు.
a) నటన
b) ప్రదర్శన
c) నాట్యం
d) కచేరీ
జవాబు:
c) నాట్యం

7. సుఖదుఃఖాలు తాత్కాలికం.
a) శాశ్వతం
b) అశాశ్వతం
c) ఉంటాయి
d) పోతాయి
జవాబు:
b) అశాశ్వతం

8. ముందుగా బొమ్మ ఆకృతి గీయాలి.
a) ఆకారం
b) అందంగా
c) కాగితంపై
d) చక్కగా
జవాబు:
a) ఆకారం

9. అద్దంలో ప్రతిబింబం కనిపిస్తుంది.
a) ఆకారం
b) ప్రతిమ
c) రూపం
d) అందం
జవాబు:
b) ప్రతిమ

10. మంచివారి మైత్రిని విడువకూడదు.
a) స్నేహం
b) బంధుత్వం
c) చుట్టరికం
d) కలయిక
జవాబు:
a) స్నేహం

పర్యాయపదాలు : ఈ క్రింది వాక్యాలలో గీత గీసిన పదాలకు పర్యాయపదాలు గుర్తించండి.

11. రాత్రి ఒంటరిగా తిరగకూడదు.
a) రేయి, రాతిరి
b) చీకటి, ఆంద్యం
c) పగలు, పవలు
d) ఏకం, అనేకం
జవాబు:
a) రేయి, రాతిరి

12. అమ్మనాన్నల అనురాగం వెలకట్టలేనిది.
a) స్నేహం, మైత్రి
b) గొప్పతనం, శక్తి
c) మమకారం, ప్రేమ
d) ఇష్టం, సఖ్యం
జవాబు:
c) మమకారం, ప్రేమ

13. ఎవరి ముఖము వారికి అందంగా కనిపిస్తుంది.
a) వదనం, వందనం
b) ఆననం, వదనం
c) ఆనం, ఆనందం
d) హస్తం, హస్తి
జవాబు:
b) ఆననం, వదనం

14. గురువులకు నమస్సులు పెట్టాలి.
a) నమస్కారాలు, వందనాలు
b) ఆశీస్సులు, దీవెనలు
c) ధనం, డబ్బులు
d) పిండివంటలు, భోజనం
జవాబు:
a) నమస్కారాలు, వందనాలు

15. దేనికీ దిగులు చెందకూడదు.
a) చెంత, చింత
b) వేదన, వేతనం
c) వేదన, బాధ
d) దుఃఖం, నవ్వు
జవాబు:
c) వేదన, బాధ

16. మంచి కీర్తి సంపాదించాలి.
a) యశస్సు, ప్రఖ్యాతి
b) డబ్బు, సంపద
c) ఆస్తి, తోట
d) చేను, పొలం
జవాబు:
a) యశస్సు, ప్రఖ్యాతి

AP 7th Class Telugu Important Questions 9th Lesson హితోక్తులు

17. మిత్రుడు కష్టాలలో ఆదుకొంటాడు.
a) స్నేహితుడు, బంధువు
b) స్నేహితుడు, సఖుడు
c) అధికారి, హెూదా కలవాడు
d) ధనవంతుడు, మిత్రుడు
జవాబు:
b) స్నేహితుడు, సఖుడు

18. అమితంగా మంచిపనులు చేయాలి.
a) తగినంత, శక్తి మేరకు
b) కొంచెం, మితం
c) ఎక్కువ, అధికం
d) మితం, హితం
జవాబు:
c) ఎక్కువ, అధికం

19. ఎప్పుడూ ఆనందంగా గడపాలి.
a) సంతోషం, మోదం
b) మోదం, మోదకాలు
c) ముద్దు, ముదం
d) హితం, మితం
జవాబు:
a) సంతోషం, మోదం

20. దేనికీ శోకం పనికిరాదు.
a) లోకం, శ్లోకం
b) ఏడ్పు, నవ్వు
c) బాధ, సుఖం
d) ఏడుపు, విలపించడం
జవాబు:
d) ఏడుపు, విలపించడం

AP 7th Class Telugu Important Questions 9th Lesson హితోక్తులు

ప్రకృతి-వికృతులు : ఈ క్రింది వాక్యాలలో గీత గీసిన పదాలకు ప్రకృతి-వికృతులను గుర్తించండి.

21. రవివర్మ చిత్తరువు బాగా గీస్తాడు.
a) చిత్రము
b) చిత్తరము
c) చిత్తుప్రతి
d) చిత్తం
జవాబు:
a) చిత్రము

22. కీర్తి సంపాదించాలి.
a) కీర్ధి
b) కీర్తి
c) కిరతం
d) కీరితి
జవాబు:
d) కీరితి

23. విద్దె వలన కీర్తి పెరుగుతుంది.
a) విద్ద
b) విద్ది
c) విద్దియ
d) విద్య
జవాబు:
d) విద్య

24. పనిచేస్తే ఫలము ఉంటుంది.
a) పళ్లు
b) పండు
c) ఫలితము
d) ఫలాహారం
జవాబు:
b) పండు

25. ఎప్పుడూ ఆశను విడవకూడదు.
a) ఆష
b) ఆశయం
c) ఆస
d) ఆసరా
జవాబు:
c) ఆస

26. ఎవరి కులము వారికి గొప్ప.
a) కొలము
b) కులాయము
c) కూలము
d) కొలను
జవాబు:
a) కొలము

27. దవ్వులో ఉన్నా మానవులంతా ఒకటే.
a) దువ్వు
b) దూరము
c) దగ్గర
d) సమీపం
జవాబు:
b) దూరము

28. మొదలు పెట్టిన కార్యము విడువకూడదు.
a) కర్యము
b) క్రౌర్యము
c) కర్ణము
d) కారణం
జవాబు:
c) కర్ణము

29. ముఖము అద్దంలో చూసుకోవాలి.
a) వదనం
b) ఆననం
c) మొగము
d) ఆస్యం
జవాబు:
c) మొగము

AP 7th Class Telugu Important Questions 9th Lesson హితోక్తులు

30. ఎవరైనా సుఖమునే కోరుకొంటారు.
a) సొగసు
b) సుగము
c) శుకము
d) సౌఖ్యం
జవాబు:
b) సుగము

2. వ్యాకరణాంశాలు

ఈ క్రింది వానిని కోరిన విధంగా గుర్తించండి.

31. – పొలము అతని చేత దున్నబడెను – కర్త ఏది?
a) పొలము
b) అతను
c) దున్నడం
d) పడెను
జవాబు:
b) అతను

32. నేను వ్యవసాయమును చేస్తాను – కర్మ ఏది?
a) వ్యవసాయం
b) ను
c) నేను
d) చేస్తాను
జవాబు:
a) వ్యవసాయం

33. పంటలు పండించి ఎగుమతి చేస్తాను – అసమాపక క్రియ ఏది?
a) చేస్తాను
b) ఎగుమతి
c) పండించి
d) పంటలు
జవాబు:
c) పండించి

34. సాధారణంగా కర్మపదం పక్కనే ఉండే ప్రత్యయం?
a) యొక్క
b)డు
c) ము
d) ను లేక ని
జవాబు:
d) ను లేక ని

35. వీచెను గాలి చల్లగా బయట – కర్త ఏది?
a) వీచెను
b) గాలి
c) చల్లగా
d) బయిట
జవాబు:
b) గాలి

36. అతను స్త్రీని నిర్బంధించుట తప్పు – కర్మ ఏది?
a) అతను
b) నిర్బంధించు
c) స్త్రీ
d) తప్పు
జవాబు:
b) నిర్బంధించు

37. నేను పుస్తకమును వ్రాస్తాను – దీనిలో ‘నేను’ అనేది?
a) కర్త
b) కర్మ
c) క్రియ
d) విశేషణం
జవాబు:
a) కర్త

AP 7th Class Telugu Important Questions 9th Lesson హితోక్తులు

38. అతను పనిని నిర్లక్ష్యం చేశాడు – దీనిలో పని’ ఏమిటి?
a) కర్త
b) క్రియ
c) కర్మ
d) అవ్యయం
జవాబు:
c) కర్మ

39. క్రిందివానిలో అసమాపక క్రియను గుర్తించండి.
a) చూస్తూ
b) చేస్తాను
c) వస్తాను
d) తింటాను
జవాబు:
a) చూస్తూ

40. క్రిందివానిలో కర్మపదమును గుర్తించండి.
a) రాముడు
b) సీతను
c) అడవికి
d) పంపెను
జవాబు:
b) సీతను

41. గాలి వీచెను – ఇది ఏ రకమైన వాక్యం?
a) కర్తథకం
b) సకర్మకం
c) అకర్మకం
d) క్రియావాక్యం
జవాబు:
c) అకర్మకం

AP 7th Class Telugu Important Questions 9th Lesson హితోక్తులు

42. హనుమ సముద్రమును దాటెను – ఏ రకమైన వాక్యం?
a) అకర్మకం
b) కర్తర్ణకం
c) వాక్యం
d) సకర్మకం
జవాబు:
d) సకర్మకం

నేనివి చేయగలనా?

1. కళల గురించి చర్చించగలను. [ ఔను/ కాదు ]
2. పాఠంలోని పదాలకు అర్థాలను, పర్యాయపదాలను గుర్తించి రాయగలను. [ ఔను/ కాదు ]
3. లేఖలను చదవగలను. సొంతమాటల్లో రాయగలను. [ ఔను/ కాదు ]
4. నేను చూసిన ఒక దర్శనీయ ప్రాంతం గురించి మిత్రునికి లేఖ రాయగలను. [ ఔను/ కాదు ]

చదవండి – ఆనందించండి

గురుభక్తి

ఒకరోజు ధౌమ్యుమహర్షి ఆశ్రమంలో కూర్చుని ఉన్నారు. ఆ సమయంలో వర్షం ఏకదాటిగా కురుస్తోంది. ఆశ్రమప్రాంతం అంతా జలమయం అయింది. వెంటనే దౌమ్యమహర్షి తన శిష్యులను దగ్గరగా పిలిచి ఇలా అన్నాడు. ‘శిష్యులారా ! మన పంట చేనుకు ప్రక్కన ఉన్న కాలవగట్టు సక్రమంగా లేకపోతే మన పంట మొత్తం నీళ్ళపాలు అవుతుంది. అదే జరిగితే మన ఆశ్రమంలో అందరూ పస్తులు ఉండాలి. ముందు మీలో ఎవరో ఒకరు వెళ్లి పంటపొలాలను చూసి రండి’ అని అన్నాడు.

గురువు మాటలకు అందరూ తలలు వంచుకొని రకరకాల కారణాలు చెప్పారు తప్ప, ఆ వర్షంలో పంటచేనుకు వెళ్లడానికి ఎవరూ సాహసించలేదు. అక్కడ ఉన్న ఆరుణి అనే శిష్యుడు లేచి “గురుదేవా ! ఆశ్రమానికి ఆహారం అందించే పంటచేను ఎలా ఉందో నేను చూసి వస్తాను” అని పంటచేను దగ్గరికి బయలుదేరాడు.

ఆరుణి పంటచేల గట్టు దగ్గరికి చేరుకున్నాడు. అక్కడ ఒక చోట కాలవగట్టుకి చిన్న గండిపడింది. ఆ గండిలో నుంచి నీరు పంట పొలాల్లోకి ప్రవహిస్తోంది. ఆరుణి గడ్డి, రాళ్ళు, రప్పలు తెచ్చి గండికి అడ్డం వేసినా ప్రవాహం ఆగలేదు. ఆరుణి ఒక ఉపాయం ఆలోచించి చివరికి తానే గండికి అడ్డంగా పడుకున్నాడు. ప్రవాహాన్ని అడ్డుకున్నాడు.

తెల్లవారింది. ధౌమ్యుమహర్షి ఆరుణిని వెతుక్కుంటూ పంటచేను దగ్గరికి వెళ్ళాడు. అడ్డంగా పడుకున్న ఆరుణి తడిసి, చలికి వణుకుతూ అక్కడే ఉన్నాడు. మహర్షి అతని దగ్గరికి వచ్చి పరిస్థితిని చూసి ఆశ్రమానికి తీసుకెళ్లాడు. సాయంత్రానికి ఆరుణి కోలుకున్నాడు. గురువు దగ్గరికి వచ్చి నమస్కారం చేశాడు. అప్పుడు దౌమ్యమహర్షి “నీ గురుభక్తి, కార్యదీక్ష వెలకట్టలేనిది” ! అని ఆరుణిని మెచ్చుకున్నాడు. ఇదంతా చూస్తున్న మిగతా శిష్యులు సిగ్గుతో తలవంచుకున్నారు. గురువుపై భక్తి ఉన్న వాళ్లకి ఆయన చెప్పిన ఏ పనీ కష్టంగా అనిపించదు. వాళ్ళు మంచి కార్యాలు చేస్తూ, ఉత్తమశిష్యులుగా అందరి మన్ననలు పొందుతారు.

జాజిపువు నాజూకు జజాము నవకంబు
మల్లెపువ్వుల పరీమళ పరీవాహంబు – తెలుగు భాష – రాయప్రోలు సుబ్బారావు

AP 7th Class Telugu Important Questions 9th Lesson హితోక్తులు

These AP 7th Class Telugu Important Questions 9th Lesson హితోక్తులు will help students prepare well for the exams.

AP Board 7th Class Telugu 9th Lesson Important Questions and Answers హితోక్తులు

I. అవగాహన – ప్రతిస్పందన

పరిచిత పద్యాలు

కింది పరిచిత పద్యాల్ని చదివి, ప్రశ్నలకు జవాబులు రాయండి.

1. నీటిమీది వ్రాత నిజము దుర్జనమైత్రి,
చేయుచుండఁగనె నశించుచుండు
అదియె సజ్జనాళియందుఁజల్పితి మేని
రాతగీచినట్టి గీత గాదె?
ప్రశ్నలు – జవాబులు:
అ) చెడ్డవారితో స్నేహం ఎలాంటిది?
జవాబు:
చెడ్డవారితో స్నేహం నీటిమీద రాత లాంటిది.

ఆ) మంచివారితో స్నేహం ఎలా ఉంటుంది?
జవాబు:
మంచివారితో స్నేహం రాతి మీద చెక్కిన రాత లాగే చిరకాలం ఉంటుంది.

ఇ) అప్పుడే నశించేది ఏది?
జవాబు:
చెడ్డవారితో స్నేహం అప్పుడే నశిస్తుంది.

ఈ) ఈ పద్యము ద్వారా మీరు గ్రహించిన నీతి ఏమి?
జవాబు:
మంచివారితో స్నేహం చేయవలెను.

2. ఎంత యలుకగొన్న నేమి సత్పురుషుల
నోటనెట్లు చెడ్డమాట వెడలు
రాహువదన గహ్వరమున నున్నను జంద్రు
కరములమృతరసమె కురియుఁగా గాదె !
ప్రశ్నలు – జవాబులు:
అ) ఎంత అలిగినా సత్పురుషులు ఎలా ఉంటారు?
జవాబు:
ఎంత అలిగినా సత్పురుషుల నోటి నుండి చెడ్డ మాటలు రావు.

ఆ) ‘గహ్వరము’ పదానికి అర్థమేమి?
జవాబు:
గుహ

ఇ) ఎవరి కరములు అమృతము కురియును?
జవాబు:
చంద్రుని కరములు అమృతము కురియును.

ఈ) ఎంత కోపం వచ్చినప్పటికి ఎవరి నోటి నుండి మంచిమాటలు వస్తాయి?
జవాబు:
ఎంత కోపం వచ్చినప్పటికి మంచివారి నోటి నుండి మంచిమాటలు వస్తాయి.

AP 7th Class Telugu Important Questions 9th Lesson హితోక్తులు

అపరిచిత పద్యాలు

కింది అపరిచిత పద్యాలను చదివి, ప్రశ్నలకు జవాబులు రాయండి.

కసవు గల దిరవు పసులకు,
లస దద్రినదీ మహీజ లతికావలి పెం
పెసఁగును, గాఁపురమునకును,
బొసఁగును బృందావనంబు వొదఁడచ్చటికిన్.
ప్రశ్నలు – జవాబులు:
అ) బృందావనము పశువులకు ఎలా ఉంటుంది?
జవాబు:
బృందావనము పశువులకు అనుకూలము. అక్కడ వాటికి గడ్డి దొరుకుతుంది.

ఆ) బృందావనము పర్వతాలు, నదులు, చెట్లు, తీగలతో ఉంటుంది. అనే భావంగల పంక్తి ఏది?
జవాబు:
“లస దద్రినదీ మహీజలతికావలి పెంపెసఁగును” అనే పంక్తి.

ఇ) బృందావనము ఏ విధంగా పొసగుతుంది?
జవాబు:
బృందావనం కాపురానికి తగి యుంటుంది.

ఈ) ‘పొదడచ్చటికిన్’ – అంటే ఏమిటి?
జవాబు:
‘అక్కడికి పోదాం ‘ అని ఆ పంక్తికి గల భావం.

2. ఒక్కఁడు ము న్నే మఱి చన
నొక్కఁడు బలుబొబ్బ వెట్టు నులికిపడన్, వే
డొక్కఁడు ముట్టి తటాలున,
నొక్కని కనుదోయి మూయు నొక్కఁడు నగఁ గన్
ప్రశ్నలు – జవాబులు:
అ) ఎప్పుడు బలుబొబ్బ పెట్టాడు?
జవాబు:
ఒకడు ఏమరుపాటుగా నడుస్తుండగా, మరొకడు పెద్దబొబ్బ పెట్టాడు.

ఆ) పెద్దబొబ్బ పెడితే ఏమయింది?
జవాబు:
బలుబొబ్బ (పెద్దకేక) పెడితే, నడిచివెళ్ళే వాడు ఉలికి పడ్డాడు.

ఇ) ‘ఉలికిపడేటట్లు ఒకడు పెద్దకేక వేయగా’ అనే అర్థం వచ్చే పంక్తి ఏది?
జవాబు:
‘ఒక్కడు బలుబొబ్బ పెట్టు నులికిపడన్’ అనే పంక్తి ఈ భావాన్ని ఇస్తుంది.

ఈ) కనుదోయి మూయగా ఏమి జరిగింది?
జవాబు:
ఒకడు కనుదోయి మూయగా, అది చూచి మరొకడు నవ్వాడు.

3. కందుకము వోలె సుజనుడు
క్రిందంబడి మగుడ మీదికి న్నెగయుఁ జుమీ
మందుడు మృత్పిండమువలె
గ్రిందంబడి యడగియుండుఁ గృపణత్వమునన్.
ప్రశ్నలు – జవాబులు:
అ) సుజనుడు ఎట్లా ఉంటాడు?
జవాబు:
సుజనుడు కందుకంలా ఉంటాడు.

ఆ) మందుడు ఎలా ఉంటాడు?
జవాబు:
మందుడు మృత్పిండంలా ఉంటాడు.

ఇ) సుజనుని కవి దేనితో పోల్చాడు?
జవాబు:
సుజనుని కవి బంతితో పోల్చాడు.

ఈ) ఈ పద్యంలోని అలంకారమేమి?
జవాబు:
ఈ పద్యంలో ఉపమాలంకారం ఉంది.

AP 7th Class Telugu Important Questions 9th Lesson హితోక్తులు

4. సద్గొష్ఠి సిరియు నొసెగును
సద్గొష్ఠియె కీర్తి పెంచు, సంతుష్టియునా
సద్గొష్ఠియె యొనగూర్చును
సద్గొష్ఠియె పాపములను చఱచు కుమారా !
ప్రశ్నలు – జవాబులు:
అ) సద్గోష్ఠి దేన్ని ఇస్తుంది?
జవాబు:
సద్గోష్ఠి సంపదను ఇస్తుంది.

ఆ) కీర్తిని పెంచేది ఏది?
జవాబు:
కీర్తిని పెంచేది సద్గోష్ఠి

ఇ) సద్గోష్ఠి పోగొట్టేది ఏది?
జవాబు:
సద్గోష్ఠి పాపములను పోగొడుతుంది.

ఈ) ఈ పద్యము ఏ శతకంలోనిది?
జవాబు:
ఈ పద్యము కుమార శతకంలోనిది.

II. వ్యక్తీకరణ – సృజనాత్మకత

అ) కింది ప్రశ్నలకు నాలుగైదు వాక్యాలలో జవాబులు రాయండి.

ప్రశ్న 1.
దుర్జనమైత్రిని నీటిమీది వ్రాతతో ఎందుకు పోల్చారు?
జవాబు:
దుర్జనమైత్రి ఎంతో కాలం సాగదు. స్నేహం చేస్తుంటేనే అనేక అభిప్రాయ భేదాలు వస్తాయి. అపార్థాలు వస్తాయి. అనవసరమైన గొడవలెన్నో వస్తాయి. ఎంతగా సర్దుకుపోదామన్నా కుదరదు. అడుగడుగునా అవమానాలు ఎదురౌతాయి. అందుచేత దుర్జనమైత్రి నిలబడదు. అలాగే నీటి మీద వ్రాసిన వ్రాత కూడా అంతే. వ్రాస్తుంటేనే చెరిగిపోతుంది.

ప్రశ్న 2.
లోభి వాని చేతిలో డబ్బును వేసవిలో ఎండలో వెళ్లే వ్యక్తి నీడతో పోల్చడాన్ని ఎలా సమర్ధిస్తారు?
జవాబు:
లోభి వాని చేతిలో డబ్బు ఉంటుంది. కాని ప్రయోజనం ఉండదు. లోభి ఆ డబ్బును ఎవరికీ ఇవ్వడు. తనూ ఖర్చు చేసుకోడు. సుఖపడడు. అలాగే వేసవి ఎండలో వెళ్లే వాడి నీడ వలన కూడా ఎవరికీ ప్రయోజనం లేదు. ఆ నీడను ఎవరూ సేద తీరలేరు. అలాగే ఆ వ్యక్తికి కూడా తన నీడ చల్లదనాన్ని ఇవ్వదు. అందుచేత లోభి చేతిలో డబ్బు, వేసవిలో నడిచేవాని నీడా ప్రయోజనం లేనివే. కనుక రెండింటినీ పోల్చడం సమర్థనీయమే.

AP 7th Class Telugu Important Questions 9th Lesson హితోక్తులు

ఆ) కింది ప్రశ్నలకు 8 నుండి 10 వాక్యాలలో జవాబులు రాయండి.

ప్రశ్న 1.
రాళ్ళపల్లి అనంత కృష్ణశర్మ గురించి నీ మిత్రునికి లేఖ రాయండి.
జవాబు:

బాపట్ల,
xxxxx.

ప్రియమైన శ్రీవల్లికి,
నీ స్నేహితురాలు లలిత వ్రాయు లేఖ.
ఇటీవల మా తెలుగు మాస్టారు ‘హితోక్తులు’ పాఠం చెప్పారు. దీనిని రాసిన కవి రాళ్ళపల్లి అనంత కృష్ణశర్మగారు. రాళ్ళపల్లి గ్రంథ పరిష్కర్తగా, వ్యాస రచయితగా, విమర్శకునిగా, గానకళా ప్రపూర్ణగా సాహిత్య లోకానికి సుపరిచితులని చెప్పారు. రఘువంశం, స్వప్న వాసవదత్త గాథా సప్తశతి (ప్రాకృతభాష) వంటి సంస్కృత గ్రంథాలను ఆంద్రీకరించారు. అనేక గ్రంథాలను పరిశీలించి, పరిశోధకుడిగా పరిష్కరించి సమగ్ర పీఠికలను అందించారు. తిరుమలతిరుపతి దేవస్థానం వారి ఆధ్వర్యంలో 108 అన్నమయ్య కీర్తనలను స్వరపరిచారు. రాళ్ళపల్లివారి పాత్ర చిత్రీకరణను తెలియజేసే వ్యాసాలు నిగమశర్మ అక్క తిక్కన తీర్చిన సీతమ్మ. వేమనపై ఏడు ఉపన్యాసాలు ఇచ్చారు. ‘ఏకసంథాగ్రాహి’ పేరు పొందారని మా సార్ చెబుతుంటే అద్భుతం అనిపించింది. ఇలాంటి గొప్పకవి రాసిన పద్యాలు చదవడం అదృష్టంగా భావిస్తున్నా. దీనిపై నీ అభిప్రాయం రాయి.

ఇట్లు,
నీ స్నేహితురాలు,
కె. లలిత.

చిరునామా :
ఎస్. శ్రీవల్లి, 7వ తరగతి,
జిల్లా పరిషత్ ఉన్నత పాఠశాల,
ఏలూరు, పశ్చిమ గోదావరి జిల్లా.

ప్రశ్న 2.
కవుల గొప్పదనాన్ని ప్రశంసిస్తూ కవిత రాయండి.
జవాబు:
బుద్ధి బలాన్ని సిరాగా మార్చి కలం పట్టిన
కవులకు మనమేమివ్వగలం ?

విలువలకు ఛందస్సులు తొడిగిన ఘనులే !
సాహిత్యపు మాగాణంలో పండిన మణులే ! .
ఆలోచనలే అక్షర రూపం దాల్చగా
పథం చూపే కథనాలను అందించిన
కవులకు మనమేమివ్వగలం
జయంతికో, వర్థంతికో వందనం తప్ప.

III. భాషాంశాలు

పర్యాయపదాలు

హితోక్తులు = మంచి మాటలు, సూక్తులు
నీరు = జలము, ఉదకము
నిజము = సత్యము, యధార్థం
దుర్జనుడు = చెడ్డవాడు, దుష్టుడు
మైత్రి = స్నేహం, సఖ్యం
నశించు = నాశనమగు, ధ్వంసమగు
సజ్జనులు = మంచివారు, ఉత్తములు
అళి = సమూహం, గుంపు
సల్పుట = చేయుట, ఆచరించుట
సిరి = డబ్బు, ధనం
చేయి = హస్తము, కరము
వెలయు = వెలుగు, ప్రకాశించు
సుంత = కొంచెం, కొద్దిగా
ఫలము = ఫలితం, ప్రయోజనం
తెరవు = మార్గం, దారి
కఱకు = కఠినం, దట్టమైన
వేసవి = వేసంగి, ఎండాకాలం
నీడ = ఛాయ, పొడ
అలుక = కినుక, కోపం
సత్పురుషులు = ఉత్తములు, మంచివారు
నోరు = వక్రము, వాయి
రాహువు = స్వర్భానుడు, అహి
మాట = పలుకు, వాణి
వదనము = ముఖము, ఆననము
గహ్వరము = గుహ, బిలము
చంద్రుడు = శశి, శశాంకుడు
కరములు = కిరణాలు, మరీచులు
అమృతము = సుధ, పీయూషము
మనము = మనస్సు, మనసు
అంత్యము = తుద, చివర
దశ = స్థితి, పరిస్థితి
సూర్యుడు = ద్యుమణి, రవి

AP 7th Class Telugu Important Questions 9th Lesson హితోక్తులు

ప్రకృతి – వికృతులు

హితము – ఇతము
నిజము – నిక్కము
శ్రీ – సిరి
ఫలము – పండు
చంద్రుడు – చందురుడు
గహ్వరము – గవి

వ్యతిరేక పదాలు

నిజము × అబద్దము
దుర్జనుడు × సజ్జనుడు
మైత్రి × వైరము
సుంత × అధికం
ఫలము × నిష్ఫలము
నీడ × వెలుగు
అలుక × శాంతం
సత్పురుషులు × దుష్టులు
చెడు × మంచి
అమృతం × విషం
అంత్యం × ఆది
ఉన్నతం × అధమం
మీద × క్రింద

సంధులు

కరములమృతము = కరములు + అమృతము – ఉత్వసంధి
మానవంతుడైన = మానవంతుడు + ఐన – ఉత్వసంధి
ఉన్నతంబె = ఉన్నతంబు + ఎ – ఉత్వసంధి
సల్పితిమేని = సల్పితిమి + ఏని – ఇత్వసంధి
సజ్జనాళియందు = సజ్జనాళి + అందు – యడాగమం
సిరియెంతగా = సిరి + ఎంతగా – యడాగమం
వేసవియెండ = వేసవి + ఎండ – యడాగమం
ఎంతయలుక = ఎంత + అలుక – యడాగమం
ఉన్నతంబెయగును = ఉన్నతంబె + అగును – యడాగమం
సజ్జనాళి = సజ్జన + అళి – సవర్ణదీర్ఘసంధి
గీచినట్టి = గీచిన +అట్టి – అత్వసంధి
వేళఁగఱకు = వేళన్ + కఱకు – సరళాదేశ సంధి
వానికిఁదన = వానికిన్ + తన – సరళాదేశ సంధి
దశలఁగూడ = దశలన్ + కూడ – సరళాదేశ సంధి
ప్రక్కఁగాదె = ప్రక్కన్ + కాదె – సరళాదేశ సంధి

IV. బహుళైచ్ఛిక ప్రశ్నలు

1. భాషాంశాలు

అర్థాలు : ఈ క్రింది వాక్యాలలో గీత గీసిన పదాలకు అర్థాలు గుర్తించండి.

1. మంచివారితో మైత్రి చేయాలి.
a) స్నేహం
b) బంధుత్వం
c) వ్యాపారం
d) వ్యవసాయం
జవాబు:
a) స్నేహం

2. దుర్జనులు దూరంగా ఉంచవలసినవారు.
a) దేవతలు
b) కోపం కలవారు
c) శత్రువులు
d) చెడ్డవారు
జవాబు:
d) చెడ్డవారు

3. సిరిని అనవసరంగా వృథా చేయకూడదు.
a) ఆహారం
b) డబ్బు
c) నీరు
d) కాలం
జవాబు:
b) డబ్బు

4. మంచి తెరువులో ప్రయాణించాలి.
a) వాహన
b) సమయం
c) దారి
d) మిత్రుడు
జవాబు:
c) దారి

5. వదనములో చిరునవ్వు ఉండాలి.
a) ఎప్పుడు
b) ఎల్లప్పుడు
c) ముఖము
d) ఆనందం
జవాబు:
c) ముఖము

AP 7th Class Telugu Important Questions 9th Lesson హితోక్తులు

6. చెట్టు నీడ చల్లగా ఉంటుంది.
a) క్రింద
b) ఛాయ
c) ప్రక్క
d) లోపల
జవాబు:
b) ఛాయ

7. సూర్య కరములు వేడిగా ఉంటాయి.
a) కిరణాలు
b) కాంతులు
c) ఎండలు
d) తాపం
జవాబు:
a) కిరణాలు

8. అంత్యదశలోనూ మహాత్ములు ఉపకారం చేస్తారు.
a) మొదటి స్థితి
b) చివరిస్థితి
c) దుస్థితి
d) సుస్థితి
జవాబు:
b) చివరిస్థితి

9. చంద్రుడు వెన్నెలనిస్తాడు.
a) కౌముది
b) రవి
c) శశి
d) ఆతపం
జవాబు:
c) శశి

10. సూర్యుడు పగటికి రాజు.
a) శశి
b) శశాంకుడు
c) ద్యుః
d) రవి
జవాబు:
d) రవి

పర్యాయపదాలు: ఈ క్రింది వాక్యాలలో గీత గీసిన పదాలకు పర్యాయపదాలు గుర్తించండి.

11. పెద్దల హితోక్తి వినాలి.
a) సూక్తి, ఉక్తి
b) సూక్తి, మంచిమాట
c) నీతి, ధర్మం
d) మాట, పలుకు
జవాబు:
b) సూక్తి, మంచిమాట

12. మంచి నీరు వృథా చేయకూడదు.
a) జలము, ఉదకం
b) జలము, జలజం
c) ఉదకం, ఉదధి
d) నీరు, నీరజ
జవాబు:
a) జలము, ఉదకం

13. మంచివారితో మైత్రి చేయాలి.
a) బంధుత్వం, చుట్టరికం
b) వైరం, శత్రుత్వం
c) స్నేహం, సఖ్యం
d) వ్యాపారం, వాణిజ్యం
జవాబు:
c) స్నేహం, సఖ్యం

AP 7th Class Telugu Important Questions 9th Lesson హితోక్తులు

14. సుంత కోపం కూడా ఉండకూడదు.
a) కొంచెం, కొద్దిగా
b) చాలా, ఎక్కువ
c) అంత, ఇంత
d) ఇంత, వింత
జవాబు:
a) కొంచెం, కొద్దిగా

15. చేయి చాపి యాచించకూడదు.
a) కరి, కరము
b) కరము, కరుణ
c) హస్తం, హస్తి
d) కరము, హస్తము
జవాబు:
d) కరము, హస్తము

16. చంద్రుడు రాత్రికి రాజు.
a) శశి, చంద్రిక
b) కౌముది, చందురుడు
c) శశి, శశాంకుడు
d) ద్యు, మహి
జవాబు:
c) శశి, శశాంకుడు

17. మంచి తెరువు చూసుకోవాలి.
a) మార్గం, దారి
b) ఉద్యోగం, జీతం
c) ఉపాధి, పని
d) ఉద్యోగం, పని
జవాబు:
a) మార్గం, దారి

18. గహ్వరములోకి వెళ్లకూడదు.
a) అడవి, కాననం
b) కొండ, శైలం
c) నది, గోదావరి
d) గుహ, బిలము
జవాబు:
d) గుహ, బిలము

19. వేసవిలో ఎండ ఎక్కువగా ఉంటుంది.
a) వేసగి, ఎండాకాలం
b) వేసటం, వేసము
c) వేసదము, ఎండ
d) ఆతపం, ఎండ
జవాబు:
a) వేసగి, ఎండాకాలం

20. దేవతలు అమృతము త్రాగుతారు.
a) సుధ, సుద్ద
b) సుధ, పాలు
c) సుధ, పీయూషము
d) మధువు, తేనె
జవాబు:
c) సుధ, పీయూషము

ప్రకృతి-వికృతులు

ఈ క్రింది వాక్యాలలో గీత గీసిన పదాలకు ప్రకృతి-వికృతులను గుర్తించండి.

21. హితము పలకాలి.
a) హితవు
b) హిమము
c) ఇతవు
d) హితోక్తి
జవాబు:
c) ఇతవు

AP 7th Class Telugu Important Questions 9th Lesson హితోక్తులు

22. నిక్కము పలకాలి.
a) నిక్కరు
b) నిజము
c) సత్యము
d) యదార్థం
జవాబు:
b) నిజము

23. సిరి గలవాడు శ్రీహరి.
a) డబ్బు
b) లక్ష్మి
c) ధనం
d) శ్రీ
జవాబు:
d) శ్రీ

24. ఫలము లేనిదే ఎలా?
a) పండు
b) ఫలితం
c) ప్రయోజనం
d) లాభం
జవాబు:
a) పండు

25. చంద్రుడు రేరాజు.
a) శశి
b) శశాంకుడు
c) చందురుడు
d) చంద్రిక
జవాబు:
c) చందురుడు

26. గహ్వరము కొండలలో ఉంటుంది.
a) గుహ
b) గొబ
c) బిలము
d) గవి
జవాబు:
d) గవి

27. ప్రతిదానికీ ఆశ్చర్యము వ్యక్తం చేయకూడదు.
a) అచ్చెరువు
b) ఆచెరుము
c) ఆచ్చెరం
d) ఆచెరం
జవాబు:
a) అచ్చెరువు

28. ధర్మము తప్పకూడదు.
a) దరమము
b) దరిమ
c) దరము
d) దమ్మము
జవాబు:
d) దమ్మము

29. న్యాయమునకు గెలుపు వస్తుంది.
a) న్యాయ్యము
b) నాయము
c) నాయ్యము
d) నయము
జవాబు:
b) నాయము

30. ప్రతి కార్యము శ్రద్ధతో చేయాలి.
a) కర్యము
b) కర్జూరం
c) కర్ణము
d) కర్చు
జవాబు:
c) కర్ణము

AP 7th Class Telugu Important Questions 9th Lesson హితోక్తులు

వ్యతిరేకపదాలు : ఈ క్రింది గీత గీసిన పదాలకు వ్యతిరేక పదాలు గుర్తించండి.

31. నిజమును పలకాలి.
a) సత్యం
b) అబద్ధం
c) యదార్థం
d) నృతము
జవాబు:
b) అబద్ధం

32. మైత్రిని పాటించాలి.
a) స్నేహం
b) సఖ్యం
c) వైరం
d) నటన
జవాబు:
c) వైరం

33. శ్రమకు ఫలము ఉంటుంది.
a) నిష్ఫలము
b) ఫలితము
c) ప్రయోజనం
d) లాభం
జవాబు:
a) నిష్ఫలము

34. నీడలో చీకటి ఉంటుంది.
a) నీడజము
b) ఛాయ
c) పొడ
d) వెలుగు
జవాబు:
d) వెలుగు

35. దుర్జనుడు విడువ తగినవాడు.
a) సజ్జనుడు
b) దుష్టుడు
c) దుర్మార్గుడు
d) దుర్మదుడు
జవాబు:
a) సజ్జనుడు

36. దేవతలకు అమృతం ఇష్టం.
a) పీయూషం
b) సుధ
c) విషం
d) విషజం
జవాబు:
c) విషం

37. అంత్యంలోనైనా మంచిగా ఉండాలి.
a) చివరి
b) తుద
c) వెనుక
d) ఆది
జవాబు:
d) ఆది

38. ఉన్నతంగా జీవించాలి.
a) అధమం
b) ఉత్తమం
c) చాలా
d) కొంచెం
జవాబు:
a) అధమం

39. తల మీద ఉంటుంది.
a) పైన
b) క్రింద
c) ప్రక్క
d) ఇటు
జవాబు:
b) క్రింద

AP 7th Class Telugu Important Questions 9th Lesson హితోక్తులు

40. చెడు ను విడవాలి.
a) మంచి
b) కీడు
c) ఆపద
d) ఇడుము
జవాబు:
a) మంచి

2. వ్యాకరణాంశాలు

ఈ క్రింది వానిని కోరిన విధంగా గుర్తించండి.

41. కరములమృతము – సంధి పేరు?
a) ఉత్వసంధి
b) అత్వసంధి
c) ఇత్వసంధి
d) యడాగమం
జవాబు:
a) ఉత్వసంధి

42. సిరియెంతగా – సంధి విడదీయండి.
a) సిరి + యెంతగా
b) సిరి + ఎంతగా
c) సిరియెంత + గా
d) సిరీ + ఎంతగా
జవాబు:
b) సిరి + ఎంతగా

43. సజ్జనాళి – సంధి పేరేమి?
a) అత్వసంధి
b) ఇత్వసంధి
c) సవర్ణదీర్ఘ సంధి
d) గుణసంధి
జవాబు:
c) సవర్ణదీర్ఘ సంధి

44. గీచినట్టి – సంధి విడదీయండి.
a) గీచి + నట్టి
b) గీచిన + అట్టి
c) గీచిన + ట్టి
d) గీచీ + న + అట్టి
జవాబు:
b) గీచిన + అట్టి

45. సల్పితిమేని – ఇది ఏ సంధి?
a) అత్వసంధి
b) యడాగమం
c) ఉత్వసంధి
d) ఇత్వసంధి
జవాబు:
d) ఇత్వసంధి

46. వానికిఁదన – సంధి విడదీయండి.
a) వానికిన్ + తన
b) వాని + కిదన
c) వానికి + తన
d) వానికి + దన
జవాబు:
a) వానికిన్ + తన

47. ప్రక్కఁగాదె – సంధి పేరేమి?
a) గసడదవాదేశ సంధి
b) సరళాదేశ సంధి
c) ఇత్వసంధి
d) సవర్ణదీర్ఘ సంధి
జవాబు:
b) సరళాదేశ సంధి

48. ఎంతయలుక – సంధి పేరేమి?
a) అత్వసంధి
b) ఇత్వసంధి
c) యడాగమం
d) త్రికసంధి
జవాబు:
c) యడాగమం

49. ఉన్నతంబె – సంధి పేరేమి?
a) ఉత్వసంధి
b) అత్వసంధి
c) ఇత్వసంధి
d) యడాగమం
జవాబు:
a) ఉత్వసంధి

AP 7th Class Telugu Important Questions 9th Lesson హితోక్తులు

50. దశలఁగూడ – సంధి పేరేమి?
a) ఉత్వసంధి
b) ఇత్వసంధి
c) సరళాదేశ సంధి
d) గసడదవాదేశ సంధి
జవాబు:
c) సరళాదేశ సంధి

నేనివి చేయగలనా?

1. పద్యాలను వినసొంపుగా పాడగలను. [ ఔను / కాదు ]
2. పద్యాలను స్పష్టమైన ఉచ్చారణతో చదవగలను. [ ఔను / కాదు ]
3. నేర్చుకున్న భాషాంశాలను సొంత మాటల్లో రాయగలను. [ ఔను / కాదు ]
4. నేను విన్న హితోక్తులను ఆచరించగలను. [ ఔను / కాదు ]

చదవండి – ఆనందించండి.

సంకల్పబలం

టిట్టిభము అనేది ఒక చిన్న పక్షి. దానిని లకుముకి పిట్ట అని కూడా అంటారు. ఈ ఆడపక్షి ఒకసారి సముద్రం ఒడ్డున గుడ్లు పెట్టి మేత కోసం వెళ్ళింది. అది తిరిగి వచ్చి చూసే సరికి దాని గుడ్లు అక్కడ కనిపించలేదు. సముద్రపు కెరటాలు ఆ గుడ్లను సముద్రంలోకి ఈడ్చుకుని పోయాయి.

గుడ్లు కనిపించకపోవడంతో ఆ పక్షి చాలా బాధపడింది. ‘అయ్యో ! నా బిడ్డలను ఈ పాడు సముద్రం అపహరించుకుని పోయిందే’ అని తలుచుకుంటూ ఆ చిన్న పక్షి రోదించింది. ఏడుపు ఆపి ఆలోచించింది. పక్షి మనసులో ఒక ఆలోచన మెరుపులాగా మెరిసింది. వెంటనే కార్యాచరణకు దిగింది. సముద్రపు ఒడ్డుకు పోయి తన ముక్కుతో ఒక సముద్రపు నీటి బొట్టును పీల్చి దూరంగా ఎగిరిపోయి ఒకచోట ఉమ్మివేసేది. మళ్లీ సముద్రం వద్దకు వచ్చి ఇంకొక బొట్టును పీల్చి దూరంగా పోయి ఉమ్మివేయసాగింది.

ఈ విధంగా అది విశ్రాంతి లేకుండా ఆ నీటిని ఉమ్మివేసే పనిలో నిమగ్నమయ్యింది. ఆ సముద్ర జలాన్నంతా పీల్చివేస్తే తన గుడ్లు బయటపడతాయనుకుంటుంది. టిట్టిభపక్షి చేస్తున్న పనిని తోటి పక్షులు హేళన చేసాయి. సముద్రాన్ని తోడివేయడం నీ వల్ల అవుతుందా ? అని ఎగతాళిగా మాట్లాడాయి. మరికొన్ని దాని కష్టం చూడలేక దానికి సాయం చేసాయి. మొత్తానికి టిట్టిభ పక్షులన్నీ కలిసి సముద్రంలోకి నీటిని పీల్చడం…. బయట వదలి వేయడం. ఆ పక్షులన్నీ కలిసి రోజుల తరబడి చేస్తున్న ఈ పనిని చూసి చలించిపోయిన సముద్రుడు విషయం ఏమిటని వాటిని అడిగాడు.

తన గుడ్లని సముద్రంలోకి కెరటాలు ఈడ్చుకొనిపోయిన విషయాన్ని టిట్టిభపక్షి సముద్రుడితో మొర పెట్టుకుంది. ఆ పక్షుల పట్టుదల, సంకల్పాన్ని, సంతానం పట్ల ప్రేమను చూసి సముద్రుని మనస్సు కరిగిపోయింది. తన గర్భంలోకి జారిపోయిన గుడ్లను వెతికి తెచ్చి టిట్టిభపక్షికి అప్పగించాడు. పని చిన్నదా? పెద్దదా? అవుతుందా? కాదా? అనేది కాదు…. ముందు ఆ పని పట్ల మనం చూపే చిత్తశుద్ధి, పట్టుదల ఎలా ఉండాలనే సంకల్పాన్నీ, తల్లికి బిడ్డల పట్ల ఉండే వాత్సల్యాన్ని ఈ చిన్నికథ మనకు అందిస్తోంది.

AP 7th Class Telugu Important Questions 8th Lesson ఎద

These AP 7th Class Telugu Important Questions 8th Lesson ఎద will help students prepare well for the exams.

AP Board 7th Class Telugu 8th Lesson Important Questions and Answers ఎద

I. అవగాహన – ప్రతిస్పందన

పరిచిత గద్యాలు

కింది పరిచిత గద్యాలను చదివి, ఇచ్చిన ప్రశ్నలకు జవాబులు రాయండి.

1. ఎంత రాత్రయిందో తెలియదు. కుదురుమీద దీపం వెలుగుతూనే ఉంది. పోలమ్మకు కంటికి కునుకు మాత్రం రావడం లేదు. ఆవిడ ఆలోచనంత వర్షం గురించే, కొండల మీద నుండి మేఘాలు రావడం అయితే వస్తున్నాయి గానీ – వర్షం పడ్డం లేదు.
ప్రశ్నలు:
అ) ‘రాత్రి’ పదానికి వ్యతిరేక పదం ఏమిటి?
జవాబు:
పగలు

ఆ) ‘కుదురు’ పదానికి అర్థం ఏమిటి?
జవాబు:
పాదు, ఆధారం

ఇ) ‘కునుకు’ పదానికి అర్థం ఏమిటి?
జవాబు:
నిద్ర

ఈ) ‘మేఘం’ పదానికి వికృతి పదం ఏమిటి?
జవాబు:
మొగలు

2. బడులు పెట్టి పిల్లలకి తిండి, బట్టా ఇవ్వడంతో ఇద్దరు పిల్లలూ చదవగలుగుతున్నారు. తల్లిదండ్రి బాగుచేసి ఇచ్చిన మడిసెక్కలు – ఆ రెండు మడిసెక్కలే పోలమ్మకు ఏకైక ఆధారం. అందులో పండగా వచ్చిన గింజలతో అర్థాంతరంగా వచ్చిన ఖర్చులు గట్టెక్కిపోతున్నాయి. ఆ మడిసెక్కలు అమ్మడం గానీ – అప్పు చెయ్యడం గానీ లేకుండా ఇంతవరకూ కాలం గడిచింది.
ప్రశ్నలు:
అ) పోలమ్మ పిల్లలు చదవగలుగుతున్నారంటే దానికి కారణం ఏమిటి?
జవాబు:
బడులు పెట్టి పిల్లలకు తిండి, బట్టా ఇవ్వడం వల్ల.

ఆ) ‘మడిసెక్క’ అంటే ఏమిటి?
జవాబు:
చిన్నపొలం

ఇ) ‘ఏకైక’ పదాన్ని విడదీయండి.
జవాబు:
ఏక + ఏక

ఈ) ‘కాలం’ నానార్థాలు రాయండి.
జవాబు:
సమయం, నలుపు

AP 7th Class Telugu Important Questions 8th Lesson ఎద

అపరిచిత గద్యాలు

కింది అపరిచిత గద్యాలను చదివి, ప్రశ్నలకు జవాబులు రాయండి.

1. జానపద కళల్లో ఎంతో ప్రాచుర్యం పొందినది బుర్రకథ. తరతరాలుగా ప్రజా చైతన్యంలో ఈ కళారూపం కీలకపాత్ర పోషించింది. ఇందులో ఒకరు కథ చెబుతూంటే వారికి చెరో పక్కా ఇద్దరు వంత పాడుతూ ఉంటారు. కథ చెప్పేవారిని “కథకుడు” అనీ ఆయనకు రెండుపక్కలా నిలబడి గొంతు కలిపేవాళ్ళను “వంతలు” అని అంటారు. కథకుడు తంబూరా వాయిస్తాడు కాబట్టి కథకు బుర్రకథ అని పేరు వచ్చింది. ఈనాటి బుర్రకథను కృష్ణవేణి చెబుతుంది. రోజా, రాజు వంతలుగా వస్తున్నారు.
ప్రశ్నలు:
అ) జానపద కళల్లో ప్రాచుర్యం పొందిన కళ ఏది?
జవాబు:
జానపద కళల్లో ప్రాచుర్యం పొందిన కళ “బుర్రకథ”.

ఆ) బుర్రకథను చెప్పేవారిని ఏమంటారు?
జవాబు:
బుర్రకథను చెప్పేవారిని కథకుడు అంటారు.

ఇ) తంబురా వాయించేది ఎవరు?
జవాబు:
కథకుడు తంబూరా వాయిస్తాడు.

ఈ) కథకునికి వంత పాడేవాళ్ళను ఏమంటారు?
జవాబు:
కథకునికి వంత పాడేవారిని “వంతలు” అంటారు.

2. శ్రావణి టీచర్ సీత మనసులో చదువుబీజాలు బలంగా నాటింది. టీచర్ బదిలీ అయినా ఉన్న ఊళ్ళో పై చదువులకు అవకాశం లేకపోయినా పక్క టౌనుకు పోయి స్కూల్ చదువుతూ కాలేజీలో ఇంటరూ పూర్తిచేసి డిగ్రీలో చేరింది. ఏదో చదువుకొని, డబ్బులు సంపాదించి, తను మాత్రం హాయిగా ఉండాలనుకోలేదు సీత. తను బాగా చదువుకొని, తనలాంటి పిల్లలను బాగుపరచాలని, కలెక్టరుగానో, నాయకురాలుగానో ఈ సమాజానికి సేవ చేయాలని గట్టిగా నిర్ణయించుకున్నది. డిగ్రీ చదివి పోటీ పరీక్షలలో విజయం సాధించి, మండల అభివృద్ధి అధికారిగా ఎంపికైంది.
ప్రశ్నలు:
అ) సీత మనసులో చదువు బీజాలు నాటింది ఎవరు?
జవాబు:
శ్రావణి టీచర్ సీత మనసులో చదువు బీజాలు నాటింది.

ఆ) పై చదువులకు సీత ఎక్కడికి వెళ్ళింది?
జవాబు:
సీత పై చదువులకు టౌనుకు వెళ్ళింది.

ఇ) సీత ఎంత వరకు చదువుకొంది?
జవాబు:
సీత డిగ్రీ వరకు చదువుకొంది.

ఈ) సీత ఏ అధికారిగా ఎంపికైంది?
జవాబు:
సీత “మండల అభివృద్ధి అధికారి”గా ఎంపిక అయ్యింది.

3. వారణాసిని బ్రహ్మదత్తుడు పరిపాలిస్తున్నప్పుడు బోధిసత్వుడు ఐదువందల మంది శిష్యులతో హిమాలయాల్లో | – ఉండేవాడు. ఒకసారి ఎండలు బాగా కాసి అన్నిచోట్లా నీరు ఎండిపోయింది. జంతువులు. నీళ్ళు దొరక్క. అల్లాడిపోయాయి. శిష్యులలో ఒకడు వాటి దప్పిక తీర్చడం కోసం ఒక తొట్టి తయారుచేసి, దూరంగా ఉన్న నీళ్ళను తెచ్చి ఆ తొట్టెలో పోసేవాడు. జంతువులు గుంపులుగుంపులుగా వచ్చి ఆ నీరు తాగుతుండటంతో శిష్యుడికి పండ్లు తెచ్చుకోవడానికి గూడా తీరిక చిక్కలేదు. తనేమీ తినకుండానే ఆ జంతువులకు నీళ్ళు పోసేవాడు. ఇది చూసి జంతువులన్నీ మోయగలిగినన్ని పళ్ళు తెచ్చి ఇతనికివ్వాలని నిర్ణయించుకుంటాయి. అవన్నీ కలిపితే రెండువందల యాభై బండ్లు నిండాయి. వాటిని అక్కడి ఐదువందలమంది శిష్యులు తృప్తిగా తినేవాళ్ళు.
ప్రశ్నలు :
అ) జంతువులు ఎందుకు అల్లాడిపోయాయి?
జవాబు:
జంతువులు నీళ్ళు దొరక్క అల్లాడిపోయాయి.

ఆ) వాటి బాధ ఎలా తీరింది?
జవాబు:
బోధిసత్వుని శిష్యుడు ఒక తొట్టెను తయారుచేసి, దూరంగా ఉన్న నీళ్ళను తెచ్చి ఆ తొట్టిలో పోయటం ద్వారా వాటి బాధ తీరింది.

ఇ) ఈ కథ ద్వారా మీరు గ్రహించిందేమిటి?
జవాబు:
అన్ని ప్రాణుల యెడల జాలి, దయ కలిగి ఉండాలనే విషయాన్ని ఈ కథ ద్వారా గ్రహించాను.

ఈ) జీవకారుణ్యం అంటే ఏమిటి?
జవాబు:
జీవులపట్ల జాలి, దయ కలిగి ఉండుటను జీవకారుణ్యం అంటారు.

AP 7th Class Telugu Important Questions 8th Lesson ఎద

4. బాలమురళీకృష్ణగారు 1930 జూలై 6వ తేదీన తూర్పుగోదావరిలోని శంకరగుప్తంలో పుట్టారు. అమ్మ సూర్యకాంతమ్మ, వీణా కళాకారిణి. నాన్న పట్టాభిరామయ్య, వయోలిన్ ఉపాధ్యాయులు. బాలమురళీకృష్ణ గారు కర్నాటక సంగీత విద్వాంసుడి గానే కాక వాగ్గేయకారుడిగా బోలెడంత పేరు సంపాదించారు. పద్మశ్రీ, పద్మభూషణ్ వంటి జాతీయ పురస్కారాలు పొందారు. ప్రశ్నలు:
అ) బాలమురళీకృష్ణగారు ఎప్పుడు జన్మించారు?
జవాబు:
6.7.1930.

ఆ) పట్టాభిరామయ్యగారు ఏం చేసేవారు?
జవాబు:
వయోలిన్ ఉపాధ్యాయులు.

ఇ) బాలమురళీకృష్ణగారు పొందిన జాతీయ పురస్కారాలు ఏవి?
జవాబు:
పద్మశ్రీ, పద్మభూషణ్

ఈ) పై పేరా ఆధారంగా ఒక ప్రశ్న తయారు చేయండి.
జవాబు:
బాలమురళీకృష్ణ గారి తల్లి పేరేమి?

5. క్రింది కవితను చదవండి. ప్రశ్నలకు జవాబులు వ్రాయండి.
అది విద్యానగరం ఆవరణం
ఎంతోమంది అనాథలకు ఆశ్రయ ప్రాంగణం
అక్కడ అమ్మలా నీడ నిచ్చే వేపచెట్టు
అక్కడ నాన్నలా హుందాగా రావిచెట్టు
అందాలు చిందించే పూల పాదులు
లేలేత కాయలతో అందాల తోటలు
ఆ చెట్లపై పరవశంతో పాడుతున్న పిట్టలు
ప్రశ్నలు :
అ) విద్యానగరంలో ఎవరు ఆశ్రయం పొందుతున్నారు?
జవాబు:
విద్యానగరంలో చాలామంది అనాథలు ఆశ్రయం పొందుతున్నారు.

ఆ) వేపచెట్టు ఏమిస్తుంది?
జవాబు:
అమ్మలా వేపచెట్టు నీడనిస్తుంది.

ఇ) పూలపాదులెలా ఉన్నాయి?
జవాబు:
పూలపాదులు అందాలు చిందిస్తున్నాయి.

ఈ) పిట్టలెక్కడ ఉన్నాయి?
జవాబు:
పిట్టలు చెట్ల పై ఉన్నాయి.

II. వ్యక్తీకరణ – సృజనాత్మకత

అ) కింది ప్రశ్నలకు నాలుగైదు వాక్యాలలో జవాబులు రాయండి.

ప్రశ్న 1.
పోలమ్మకెందుకు కడుపులో దేవినట్టయింది?
జవాబు:
రోజూ మేఘాలు వర్షిస్తాయని పోలమ్మ ఆశగా చూసేది. పొలమంతా తిరిగేది. ఆశగా ఆకాశంలోకి చూసేది. వర్షపు చుక్క పడేది కాదు. గోగు మొక్కలు కొంచెం పెరిగాయి. వర్షం లేక అవి కూడా వాడిపోయాయి. తలలు వాల్చేసాయి. ఎదిగిన మొక్కలు కూడా చచ్చిపోతున్నాయనే బాధ పోలమ్మకు కలిగింది. అందుకే ఆ మొక్కలను చూస్తే బాధ మరీ ఎక్కువైపోయి కడుపులో దేవినట్లు అయింది.

ప్రశ్న 2.
వర్షం ఎందుకు రావడం లేదని పోలమ్మ అనుకొంది?
జవాబు:
అడవి తగ్గిపోయింది. ఎవరిష్టం వచ్చినట్లు వాళ్లు అడవులు నరికేశారు. అడవిని పాడుచేసేసేరు. మనుషులు తమ ఇష్టం వచ్చినట్లు ఉంటున్నారు. అది కలికాలపు లక్షణం. మనుషులకు దేవుడిపై భక్తి లేదు. పాపం చేయడానికి భయపడరు. ఇటువంటి మనుషులని చూసి కాలం కూడా మారిపోయింది. అందుకే వర్షాలు రావడం లేదని పోలమ్మ అనుకొంది.

AP 7th Class Telugu Important Questions 8th Lesson ఎద

ఆ) కింది ప్రశ్నలకు 8 నుండి 10 వాక్యాలలో జవాబులు రాయండి.

ప్రశ్న 1.
పోలమ్మ గురించి వ్రాయండి.
జవాబు:
పోలమ్మ చిన్నతనంలో తల్లిదండ్రులతో పశువులను మేపేది. ఏమీ చదువుకోలేదు. మలేరియా వచ్చి, ఆమె తల్లిదండ్రులు చనిపోయారు. దోమల నివారణకు వచ్చిన వారిలో ఒకతనిని ఇష్టపడింది. ఇద్దరు పిల్లల తల్లయింది. ఆమె భర్త ఆమెను, పిల్లలను పట్టించుకోడు. అప్పుడప్పుడు వస్తాడు. పోతాడు. రాళ్లు కొట్టి, వ్యవసాయపు పనులు చేసి తను, పిల్లలు బ్రతుకుతున్నారు. ఆ సంవత్సరం వర్షాలు లేకపోవడంతో చాలా బాధపడింది. ఎదరుచూసింది. ఆమె తపన ఫలించింది. వర్షాలు వచ్చాయి.

ప్రశ్న 2.
వర్షం పడుతుందని పోలమ్మ ఎందుకు నమ్మింది? నిజమైందా?
జవాబు:
పోలమ్మకు భక్తి ఎక్కువ. భూమిని భూదేవత, నేలతల్లి అంటుంది. జన్మ నిచ్చిన తల్లి ఎప్పుడూ తన పిల్లలకు అన్యాయం చేయదు. తిండికి లోటు రానివ్వదు. అలాగే భూమాత పంటలిచ్చి కాపాడుతుందని ఆమెకు పూర్తి నమ్మకం.

నీటిని కూడా గంగమ్మ తల్లి అంటుంది. నీటిని కూడా తల్లిగా భావిస్తుంది. తమకు అన్యాయం చేయదని . గట్టిగా నమ్మింది. నీరు, భూమి, ప్రకృతికి మానవులకున్న మూర్ఖత్వం లేదు. మానవులు మూర్ఖత్వంతో అడవులు నాశనం చేసినా గంగమ్మ క్షమిస్తుందని పోలమ్మ నమ్మకం.

ఆమె అమాయకపు నమ్మకాన్ని ప్రకృతి కూడా కాదనలేకపోయింది. ఆమె నమ్మకమే నిజమైంది. వర్షం కురిసింది. నేలతల్లి పులకించింది. గోగు మొక్కలు తలలెత్తాయి. ధాన్యపు మొలకలు వచ్చాయి.

III. భాషాంశాలు

పర్యాయపదాలు

ఎద = హృదయం, గుండె
నిద్ర = కునుకు, నిదుర
రాత్రి = రేయి, రాతిరి
పిల్లలు = బిడ్డలు, తనూజులు
దీపం = జ్యోతి, దివ్వె
పశువు = జంతువు, మృగము
అయ్య = తండ్రి, జనకుడు
కొండ = నగము, అది
బాల్యం = చిన్నతనం, పసితనం
బడి = పాఠశాల, విద్యాలయం
పుస్తకం = గ్రంథం, పొత్తము
బతుకు = జీవితం, జీవనం
ఇల్లు = గృహము, సదనము
ఆనందం = సంతోషం, మోదము
మంటి = మట్టి, మన్ను
మొలక = మొక్క, అంకురము
పొద్దున్న = ఉదయం , పొద్దుట
పొలం = చేను, క్షేత్రము
పక్షి = విహంగం, పులుగు
కాపలా = కావలి, రక్షణ
వాన = వర్షం, వృష్టి
మేఘం = పయోధరము, మొగిలు
కుండ = కడవ, మట్టిపాత్ర
చుక్క = బిందువు, బొట్టు
కడుపు = పొట్ట, ఉదరము
గంగ = నీరు, జలము
మనసు = మనము, మనస్సు
ఇష్టము = ప్రీతి, మక్కువ
జ్ఞాపకం = జ్ఞప్తి, గుర్తు
వయసు = వయస్సు, ఈడు, ప్రాయము.
రోజు = దినము, దివసము
అడవి = అరణ్యము, కాననము
జబ్బు = రుగ్మత, రోగం
వీధి = వాడ, ఇండ్లవరుస
పాపం = దురితం, దోషం
భీతి = భయం, పిరికితనం
మొక్క = మొలక, చిగురుమొలక
సమస్తం = సర్వం, అఖిలం
తగువు = గొడవ, జగడం
మేత = తిండి, ఆహారం
కోడి = కుక్కుటము, అజ్జవము
మేక = మేషము, అజము
దోమ = మశకము, చీకటీగ
కష్టము = ఇడుము, ఆపద
పని = కార్యము, వ్యాపారము
వ్యవసాయం = కృషి, కమతము
తండ్రి = జనకుడు, పిత
గింజ = పిక్క విత్తు
మామిడి = మావి, ఆమ్రము
నిమ్మ = జంభీరము, రేవతము
కొబ్బరి = కొబ్బెర, నారికేళము
ఉత్సాహం = హుషారు, చురుకుదనం
తల = మస్తకం, శిరస్సు
కాంతి = వెలుగు, దీప్తి
చెవి = కర్ణము, శ్రోత్రము
తోట = ఉపవనము, గృహవనము

ప్రకృతి – వికృతులు

హృదయము – ఎద
నిద్ర – నిదుర
రాత్రి – రాతిరి, రేయి
దీపము – దివ్వె
పుస్తకము – పొత్తము
పశువు – పసరము
బ్రధ్నము – పొద్దు
మొక్క – మూలిక
కష్టము – కస్తి
మేఘము – మొగలు
కుండ – కుండ
భీతి – బీతు
గర్భము – కడుపు
అటవి – అడవి
రాశి – రాసి
వీధి – వీథి
దృఢము – దిటవు
వృద్ధు – పెద్ద
శబ్దము – సద్దు
మేషము – మేక
పక్షి – పక్కి
దాహము – దప్పి
సంతోషము – సంతసము
శ్రవము – చెవి

AP 7th Class Telugu Important Questions 8th Lesson ఎద

వ్యతిరేక పదాలు

నిద్ర × మెలుకువ
రాత్రి × పగలు
చింత × నిశ్చింత
వెళ్లి × వచ్చి
వెలిగించు × ఆర్పు
ఆనందం × విచారం
పొద్దున్న × సాయంత్రం
రావడం × పోవడం
వంచి × ఎత్తి
జ్ఞాపకం × మరపు
ఇష్టం × అయిష్టం
కష్టం × సుఖం
పాపం × పుణ్యం
భీతి × నిర్భీతి
భయం × నిర్భయం
చల్లారు × వేడెక్కు
ఇవ్వడం × తీసుకోవడం
బాగుచేసి × పాడుచేసి
ముందు × వెనుక

సంధులు – ఉత్వసంధి

పిల్లలిద్దరూ = పిల్లలు + ఇద్దరూ
మామూలై = మామూలు + ఐ
దేవేసినట్టనిపించింది = దేవేసినట్టు + అనిపించింది
ఎన్నాళ్లిలా = ఎన్నాళ్లు + ఇలా
కొందరిలా = కొందరు + ఇలా
మనుషులిలాగ = మనుషులు + ఇలాగ
రోజులై = రోజులు + ఐ
ఎంతసేపైనా = ఎంతసేపు + ఐనా
కొండలంతటా = కొండలు + అంతటా
పనులక్కడే = పనులు + అక్కడే
పట్టాలిస్తున్నామని = పట్టాలు + ఇస్తున్నాము +అని
నేలనిచ్చేరు = నేలను + ఇచ్చేరు
పెంచలేనంటాదా = పెంచలేను + అంటాదా
నీరెండ = నీరు + ఎండ
మొలకలెత్తిన = మొలకలు + ఎత్తిన
పోలమ్మ = పోలు + అమ్మ

ఇత్వసంధి

రాత్రయిందో – రాత్రి + అయింది + ఓ
పడుతుందేమో = పడుతుంది + ఏమో
పన్తె = పని + ఐ
ఎవరిష్టం = ఎవరి + ఇష్టం
మరోలా = మరి + ఓలా
ఏమై = ఏమి + ఐ
ఏమౌతుందో = ఏమి + ఔతుంది + ఓ
రావాలని = రావాలి + అని
వెళ్లాలని = వెళ్లాలి + అని
పడిందమ్మా = పడింది + అమ్మా

అత్వసంధి

పోతున్నప్పుడు = పోతున్న + అప్పుడు
ఈవేళైనా = ఈ వేళ + ఐనా
గంగమ్మ = గంగ + అమ్మ
చల్లారిన = చల్ల + ఆరిన
అనుకొన్నప్పుడు = అనుకొన్న + అప్పుడు
వెళ్లినప్పుడు = వెళ్లిన + అపుడు
తలెత్తి = తల + ఎత్తి
పరిచినట్లు = పరిచిన + అట్లు

సవర్ణదీర్ఘ సంధి

అర్థాంతరంగా = అర్థ + అంతరంగా

AP 7th Class Telugu Important Questions 8th Lesson ఎద

సంధులు: ఈ క్రింది. పదాలను విడదీసి, సంధి పేరు రాయండి.

1. రాత్రయింది = రాత్రి + అయింది – ఇత్వ సంధి
2. కొందరిలా = కొందరు + ఇలా – ఉత్వ సంధి
3. అర్థాంతరంగా = అర్థ + అంతరంగా – సవర్ణదీర్ఘ సంధి
4. వెళ్లినప్పుడు = వెళ్లిన + అప్పుడు – అత్వ సంధి
5. పడిందమ్మా = పడింది అమ్మా – ఇత్వ సంధి
6. తలెత్తి = తల + ఎత్తి – అత్వ సంధి
7. ఏమై = ఏమి + ఐ – ఇత్వ సంధి
8. రావాలని = రావాలి + అని – ఇత్వ సంధి
9. పిల్లలిద్దరూ = పిల్లలు + ఇద్దరూ – ఉత్వ సంధి
10. పరచినట్లు = పరచిన + అట్లు – అత్వ సంధి

IV. బహుళైచ్ఛిక ప్రశ్నలు

1. భాషాంశాలు

అర్థాలు : ఈ క్రింది వాక్యాలలో గీత గీసిన పదాలకు అర్థాలు గుర్తించండి.

1. కుదురులో దీపం వెలిగించాలి.
a) కుంది
b) మామిడి
c) లాంతరు
d) దీపం
జవాబు:
a) కుంది

2. కష్టపడి పనిచేస్తే కునుకు వస్తుంది.
a) ఆవులింత
b) బద్దకం
c) చెమట
d) నిద్ర
జవాబు:
d) నిద్ర

3. మడిలో విత్తులు చల్లాలి.
a) పవిత్రం
b) పునీతం
c) వరిపొలం
d) భూమి
జవాబు:
c) వరిపొలం

4. మందులు వాడితే జబ్బులు తగ్గుతాయి.
a) రొంప
b) రోగాలు
c) తుమ్ములు
d) కరోనా
జవాబు:
b) రోగాలు

5. నిన్న డొంకలలో పాము మెదిలింది.
a) కనిపించింది
b) సంచరించింది
c) బుసకొట్టింది
d) ఉంది
జవాబు:
b) సంచరించింది

6. అనవసరంగా భీతి చెందకూడదు.
a) భయం
b) కోపం
c) పంతం
d) దూరం
జవాబు:
a) భయం

AP 7th Class Telugu Important Questions 8th Lesson ఎద

7. కటకట పడితే సమస్యలు పరిష్కారం కావు.
a) ఆందోళన
b) కంగారు
c) హడావిడి
d) పరుగు
జవాబు:
a) ఆందోళన

8. అనవసరంగా తగువు పడకూడదు.
a) తిట్లు
b) దెబ్బలు
c) గొడవ
d) ఆందోళన
జవాబు:
c) గొడవ

9. పశువులకు మేత పెట్టాలి.
a) గడ్డి
b) నీరు
c) దాణా
d) తిండి
జవాబు:
d) తిండి

10. ధరణిని నమ్మిన రైతు చెడిపోడు.
a) డబ్బు
b) ధనం
c) భూమి
d) చేను
జవాబు:
c) భూమి

పర్యాయపదాలు : ఈ క్రింది వాక్యాలలో గీత గీసిన పదాలకు పర్యాయపదాలు గుర్తించండి.

11. పిల్లలు అల్లరి చేస్తారు.
a) విద్యార్థులు, పెద్దలు
b) తనూజులు, బిడ్డలు
c) శిష్యులు, కొడుకులు
d) కూతుళ్లు, కొడుకులు
జవాబు:
b) తనూజులు, బిడ్డలు

12. మేక ఆకులను తింటుంది.
a) మేషం, అజము
b) మేమే, మేక
c) ఝషం, మేషం
d) మృగం, మెకం
జవాబు:
a) మేషం, అజము

AP 7th Class Telugu Important Questions 8th Lesson ఎద

13. పాపం చేయకూడదు.
a) ఘోరం, నేరం
b) నేరం, హత్య
c) దురితం, దోషం
d) చెడు, పని
జవాబు:
c) దురితం, దోషం

14. మామిడి కాయ పుల్లగా ఉంటుంది.
a) చింత, ఆమ్లం
b) బంగినపల్లి, గోవా
c) తింత్రిణీ, పులుపు
d) మావి, ఆమ్రము
జవాబు:
d) మావి, ఆమ్రము

15. మనసులో మంచి ఆలోచనలే ఉండాలి.
a) మనము, మనస్సు
b) తల, తలపు
c) మనము, మేము
d) దేహం, కాయం
జవాబు:
a) మనము, మనస్సు

16. దోమ కుడితే మలేరియా వస్తుంది.
a) ఈగ, చీకటిగ
b) హస్తి, మశకం
c) మశకం, చీకటీగ
d) ఈగ, హస్తి
జవాబు:
c) మశకం, చీకటీగ

17. కోడి ప్రతి ఝాముకు కూస్తుంది.
a) కుక్కుటము, భైరవం
b) భైరవం, అజము
c) భైరవం, రౌరమా
d) కుక్కుటము, అజ్ఞవము
జవాబు:
d) కుక్కుటము, అజ్ఞవము

18. మా పొలంలో నల్లవరి పండించాము.
a) పంట, ధాన్యం
b) క్షేత్రము, చేను
c) చేను, తోట
d) తోట, వనం
జవాబు:
b) క్షేత్రము, చేను

19. వ్యవసాయం చేస్తే రైతు కష్టం తెలుస్తుంది.
a) కృషి, కమతము
b) సేద్యం, శ్వేదం
c) క్షేత్రం, కృషి
d) కమతం, పొలం
జవాబు:
a) కృషి, కమతము

20. సూర్యకాంతి పడితే రోగాలు పోతాయి.
a) వెలుగు, వేడి
b) దీప్తి, దీపం
c) వెలుగు, దీప్తి
d) దీప్తి, వేడి
జవాబు:
c) వెలుగు, దీప్తి

AP 7th Class Telugu Important Questions 8th Lesson ఎద

ప్రకృతి-వికృతులు : ఈ క్రింది వాక్యాలలో గీత గీసిన పదాలకు ప్రకృతి-వికృతులను గుర్తించండి.

21. కష్టమునకు తగిన ఫలితం ఉంటుంది.
a) నష్టము
b) కషటము
c) కస్తి
d) కసి
జవాబు:
c) కస్తి

22. నిదురపోతే అలసట తగ్గుతుంది.
a) నిద్ర
b) నీరసం
c) మత్తు
d) కునుకు
జవాబు:
a) నిద్ర

23. హృదయం పవిత్రంగా ఉండాలి.
a) మనసు
b) గుండె
c) ఎద
d) తల
జవాబు:
c) ఎద

24. పశువును హింసించడం మహాపాపం.
a) జంతువు
b) మూగజీవి
c) మృగం
d) పసరము
జవాబు:
d) పసరము

25. దీపము లేకుండా నిద్రపోకూడదు.
a) లైటు
b) దివ్వె
c) కాంతి
d) దీప్తి
జవాబు:
b) దివ్వె

26. పుస్తకములు ఎక్కువగా చదవాలి.
a) పొత్తము
b) పుస్తె
c) పుత్తము
d) పుత్తడి
జవాబు:
a) పొత్తము

27. బ్రద్నము వెలుగు తెస్తుంది.
a) బద్ధకం
b) బద్ధము
c) ప్రొద్దు
d) బదనాం
జవాబు:
c) ప్రొద్దు

28. ఆకాశంలో మేఘములు ఉన్నాయి.
a) మేగము
b) మొగిలు
c) మేఘన
d) మొగ్గ
జవాబు:
b) మొగిలు

29. మన ఆశ తీరాలంటే కృషి చేయాలి.
a) అశ
b) అస్సు
c) ఆస
d) ఆష
జవాబు:
c) ఆస

30. మూలికలు జాగ్రత్తగా పెంచాలి.
a) మొక్క
b) ఔషధం
c) మందు
d) ఆయుర్వేదం
జవాబు:
a) మొక్క

AP 7th Class Telugu Important Questions 8th Lesson ఎద

వ్యతిరేక పదాలు : ఈ క్రింది వాక్యాలలో గీత గీసిన పదాలకు వ్యతిరేక పదాలు గుర్తించండి.

31. దీపము వెలిగించు.
a) జ్వలించు
b) ఆర్పు
c) పెద్దది
d) వెలుగు
జవాబు:
b) ఆర్పు

32. చింత పనికిరాదు.
a) నిశ్చింత
b) చింతాకు
c) పరచింత
d) ఈస్వచింత
జవాబు:
a) నిశ్చింత

33. చుట్టాలు రావడం మంచిది.
a) కూర్చోవడం
b) ఉండడం
c) పోవడం
d) నిలవడం
జవాబు:
c) పోవడం

34. నీరు చల్లారుతుంది.
a) గడ్డకట్టు
b) ఆవిరగు
c) ఘనీభవించు
d) వేడెక్కు
జవాబు:
d) వేడెక్కు

35. ముందు ఏం జరుగుతుందో తెలియదు.
a) వెనుక
b) మున్ముందు
c) పైన
d) క్రింద
జవాబు:
a) వెనుక

36. నిర్భయంగా జీవించాలి.
a) ధైర్యం
b) అధైర్యం
c) భయం
d) దడ
జవాబు:
c) భయం

37. కష్టం తెలుసుకోవాలి.
a) సుఖం
b) లాభం
c) ఇడుము
d) ఆపద
జవాబు:
a) సుఖం

38. భీతి పనికిరాదు.
a) బీతు
b) భయం
c) పిరికితనం
d) నిర్భీతి
జవాబు:
d) నిర్భీతి

39. పాపం చేయకూడదు.
a) దురితం
b) పుణ్యం
c) దోషం
d) కల్మషం
జవాబు:
b) పుణ్యం

AP 7th Class Telugu Important Questions 8th Lesson ఎద

40. ఆనందంగా జీవించాలి.
a) సంతోషం
b) వందనం
c) విచారం
d) వనచరం
జవాబు:
c) విచారం

2. వ్యాకరణాంశాలు

క్రిందివానిని కోరిన విధంగా గుర్తించండి.

41. రజనీ చాలా పొడవుగా ఉంది – భాషాభాగమేది?
a) క్రియ
b) విశేషణం
c) నామవాచకం
d) సర్వనామం
జవాబు:
b) విశేషణం

42. ఆమె అన్నం తిని సినిమాకు వెళ్లింది.
a) సమాపక క్రియ
b) అసమాపక క్రియ
c) అవ్యయం
d) సర్వనామం
జవాబు:
b) అసమాపక క్రియ

43. వాడు ఈ రోజే వెళ్లాడు.
a) సమాపక క్రియ
b) అసమాపక క్రియ
c) అవ్యయం
d) నామవాచకం
జవాబు:
a) సమాపక క్రియ

44. పేపరు బాగుంది.
a) నామవాచకం
b) క్రియ
c) అవ్యయం
d) సర్వనామం
జవాబు:
d) సర్వనామం

45. ఆహా ! ఎంత రుచిగా ఉంది?
a) నామవాచకం
b) సర్వనామం
c) అవ్యయం
d) క్రియ
జవాబు:
c) అవ్యయం

46. గులాబీ పూలు అందంగా ఉన్నాయి.
a) నామవాచకం
b) క్రియ
c) విశేషణం
d) అవ్యయం
జవాబు:
a) నామవాచకం

47. ఇంటికి వెళ్లి, చదువుకో.
a) సమాపక క్రియ
b) అసమాపక క్రియ
c) అవ్యయం
d) విశేషణం
జవాబు:
b) అసమాపక క్రియ

48. నేను పాఠశాలకు వెడతాను.
a) అవ్యయం
b) నామవాచకం
c) సమాపక క్రియ
d) అసమాపక క్రియ
జవాబు:
c) సమాపక క్రియ

49. సూర్యుడు తూర్పున ఉదయించును.
a) సర్వనామం
b) క్రియ
c) విశేషణం
d) నామవాచకం
జవాబు:
d) నామవాచకం

50. క్రిందివానిలో అసమాపక క్రియను గుర్తించండి.
a) చేసి
b) చూస్తాను
c) కృష్ణుడు
d) అయ్యో
జవాబు:
a) చేసి

AP 7th Class Telugu Important Questions 8th Lesson ఎద

సంధులు : క్రింది వానిని కోరిన విధంగా గుర్తించండి.

51. ధర్మార్థములు – సంధి పేరేమిటి?
a) అత్వసంధి
b) సవర్ణదీర్ఘ సంధి
c) ఇత్వసంధి
d) ఉత్వసంధి
జవాబు:
b) సవర్ణదీర్ఘ సంధి

52. ఆటాడుకో – సంధి పేరేమిటి?
a) అత్వసంధి
b) సవర్ణదీర్ఘ సంధి
c) ఇత్వసంధి
d) గుణసంధి
జవాబు:
a) అత్వసంధి

53. బాలుడెవరు – సంధి విడదీయండి.
a) బాలుడె + వరు
b) బాలు + డెవరు
c) బాలుడు + ఎవరు
d) బాలుడెవ + రు
జవాబు:
c) బాలుడు + ఎవరు

54. – పాకెక్కడుంది – సంధి పేరేమి?
a) ఇత్వసంధి
b) ఉత్వసంధి
c) గుణసంధి
d) అత్వసంధి
జవాబు:
d) అత్వసంధి

55. తరగతిగదియేది – సంధి విడదీయండి.
a) తరగతి గది + ఏది
b) తరగతి గది + యేది
c) తరగతి + గదియేది
d) తర + గతి + యేది
జవాబు:
a) తరగతి గది + ఏది

56. క్రిందివానిలో అత్వసంధి పదం గుర్తించండి.
a) రామార్పణం
b) మనమందరం
c) వంటాముదం
d) పానకాలు
జవాబు:
c) వంటాముదం

57. పాపాత్ముడు – సంధి పేరేమి? – పంది పేరేమి?
a) సవర్ణదీర్ఘసంధి
b) త్రికసంధి
c) ఆమ్రేడిత సంధి
d) గుణసంధి
జవాబు:
a) సవర్ణదీర్ఘసంధి

58. కట్టకడ – సంధి విడదీయండి.
a) కట్ట + కడ
b) కడ + కడ
c) కట్టు + కడ
d) కట్టడి + కడ
జవాబు:
b) కడ + కడ

59. పిడుగు + పిడుగు – సంధి కలిపిన రూపమేది?
a) పిడుపిడుగు
b) పిప్పిడుగు
c) పిడవిడుగు
d) పిట్టపిడుగు
జవాబు:
d) పిట్టపిడుగు

AP 7th Class Telugu Important Questions 8th Lesson ఎద

60. అచ్చెరువున – సంధి విడదీసిన రూపం గుర్తించండి.
a) అ + చెరువున
b) ఆ + చెరువున
c) అచ్చేరు + వున
d) అచ్చె + రువున
జవాబు:
b) ఆ + చెరువున

నేనివి చేయగలనా?

1. పాఠాన్ని ధారాళంగా చదవగలను, అర్థం చేసుకొని సొంతమాటల్లో చెప్పగలను. [ ఔను / కాదు ]
2. పాఠంలోని పదబంధాలను వాక్యాలలో ఉపయోగించగలను. [ ఔను / కాదు ]
3. పాఠంలోని ప్రశ్నలకు జవాబులు సొంతమాటల్లో రాయగలను. [ ఔను / కాదు ]
4. రైతు గొప్పతనాన్ని గురించి నా అభిప్రాయాన్ని రాయగలను. [ ఔను / కాదు ]

చదవండి – ఆనందించండి

నిరంతరం నెర్చుకో …………

సోక్రటీస్ గ్రీకు దేశానికి చెందిన తత్వవేత్త. తన ఉపన్యాసాలతో యువకుల్ని నాశనం చేస్తున్నాడనే నెపంతో రాజు మరణశిక్ష విధించాడు. శిక్షలో భాగంగా తనకుతాను విషం తాగి మరణించవలసి ఉంది. ఆయన్ని జైల్లో పెట్టారు. పేరుకు జైల్లో పెట్టారే కానీ అందరూ వచ్చి చూసి వెళుతున్నారు. శిష్యులు మాత్రం అక్కడే ఉండి బాధ పడుతున్నారు. సోక్రటీస్ ఇవేమీ పట్టనట్లు నవ్వుతూ అందరినీ పలకరిస్తూ కబుర్లు చెబుతూ ఉండేవాడు. మరణించబోతున్నాననే భయం లేకుండా ఉన్న అతన్ని చూసి అందరూ ఆశ్చర్యపోతూ ఉండేవారు.

సోక్రటీస్ జీవితంలో చివరి రోజు రానే వచ్చింది. మరణశిక్ష అమలు కావడానికి ఇంకా రెండు గంటల సమయం ఉంది. అక్కడ శిష్యులతో పాటు అందరి ముఖాల్లో ఆందోళన దిగులు ఎక్కువయింది. సోక్రటీస్ ముఖంలో మాత్రం ప్రశాంతత, ఆనందం, వెలుగు కనిపిస్తున్నాయి.

సోక్రటీస్, కిటికీలో నుంచి బయటికి చూస్తూ కూర్చున్నాడు. బయట ఒక చెట్టు కింద బిచ్చగాడు కూర్చుని ఒక వాద్యం వాయిస్తూ పాటలు పాడుతున్నాడు. అది సోక్రటీస్ మనసును ఆకట్టుకుంది. ఆనందంతో కళ్ళు మూసుకున్నాడు. కొద్దిసేపటి తర్వాత మెల్లగా కళ్ళు తెరిచి జైలర్ ని పిలిచాడు. జైలర్ గౌరవభావంతో దగ్గరికి వచ్చి ఏమి కావాలన్నాడు. సోక్రటీస్ కిటికీలో నుంచి చూపిస్తూ “మీకు అభ్యంతరం లేకుంటే ఆ బిచ్చగాడిని తీసుకువస్తారా” అని అడిగాడు. ‘అలానే అంటూ జైలర్ వెళ్లి ఆ బిచ్చగాడిని తీసుకొచ్చాడు. సోక్రటీస్ బిచ్చగాడితో తనకు ఆ పాట నేర్పమన్నాడు.

అతని దగ్గర నుంచి వాద్యం తీసుకున్నాడు. ఆ బిచ్చగాడు పాట పాడాడు. సోక్రటీస్ పాటపాడుతూ వాద్యం వాయించాడు. ఇలా అరగంట సాధన తర్వాత బిచ్చగాడి సాయం లేకుండానే సోక్రటీస్ ఆ పాట పాడాడు. అతనికి కృతజ్ఞతలు చెప్పి పంపించాడు.

ఇదంతా చూస్తున్న శిష్యులు, జైలర్ మరింతగా ఆశ్చర్యపోయారు. అప్పుడు శిష్యులు “గురువుగారు ఇక గంటలో విషపాత్ర మీ చేతికి వస్తుంది. మీరు ఈ లోకాన్ని వదిలి పెట్టి వెళ్ళిపోతున్నారు. కానీ ఆఖరిక్షణాల్లో మీరు ఆ వాద్యం మీద అభ్యాసం చేసి పాడటం నేర్చుకున్నారు. ఎందుకు? అని అడిగారు. సోక్రటీస్ నవ్వి “జీవితం అంటే నేర్చుకోవడం, మరణం గురించి ఆలోచించడం కాదు. నేను, నువ్వు ఇక్కడున్న అందరూ ఎప్పుడో ఒకప్పుడు చనిపోతాం. కానీ జీవించినంత కాలం ప్రతిక్షణం విలువైనదే.. ఎప్పటికప్పుడు తెలియంది తెలుసుకోవడంలోనే ఆనందం ఉంది. గంట క్రితం నాకు ఆ పాట తెలీదు. ఇప్పుడు నేర్చుకున్నాను ఇంకా నా జీవితంలో గంట సమయం ఉంది. అంటే ఇప్పటికీ నేర్చుకోటానికి నాకు అవకాశం ఉంది” అన్నాడు. అక్కడున్న వారి నోట మాట రాలేదు.

AP 7th Class Telugu Important Questions 7th Lesson కప్పతల్లి పెళ్ళి

These AP 7th Class Telugu Important Questions 7th Lesson కప్పతల్లి పెళ్ళి will help students prepare well for the exams.

AP Board 7th Class Telugu 7th Lesson Important Questions and Answers కప్పతల్లి పెళ్ళి

I. అవగాహన – ప్రతిస్పందన

పరిచిత పద్యాలు

కింది పద్యాల్ని చదివి, ప్రశ్నలకు జవాబులు రాయండి.

కప్పతల్లి పెళ్లి నేడూ – చూడారే
కావిళ్ళనీళ్ళోంపినాడు !
వరుణదేవుడు వంపినాడూ – ఓ చెలీ
వాడలన్నీ నింపినాడు !
గగనతలము నుంచి నేడు – వీవెనలు
చెట్లచే వేయించినాడు !
స్వర్గాధినాథుడు నేడూ – రథమెక్కి
పయనమై పోవుచున్నాడు !
ప్రశ్నలు-జవాబులు:
అ) పై గేయంలో చెప్పబడిన వర్షదేవుడు ఎవరు?
జవాబు:
వరుణదేవుడు

ఆ) పూర్వం మగవారు నీళ్ళు తేవడానికి ఉపయోగించే వస్తువు పై గేయంలో చెప్పబడింది. అది ఏది?
జవాబు:
కావిడి

ఇ) స్వర్గానికి అధిపతి ఎవరు?
జవాబు:
ఇంద్రుడు

ఈ) ‘వీవెన’ అంటే ఏమిటి?
జవాబు:
విసనకర్ర

2. భత్యాలు లేకనేవాడు – పెళ్లికి
బాజాలు వేయించినాడు!
బండరాళ్ళ పైని వాడు – చక్రములు
బడబడాదొర్లించినాడు !
బాణసంచా వెలితి లేదే – పెళ్లికీ
బహుబాగుగా జేసినారే
కళ్ళు చెదిరే మెరుపులమ్మా – చూడగా
వొళ్ళు పరవశమౌనుసుమ్మా !
ప్రశ్నలు-జవాబులు:
అ) ‘భత్యము’ అంటే అర్థం ఏమిటి?
జవాబు:
భోజనమునకై ఇచ్చే ధనం

ఆ) ‘బడబడా దొర్లించినాడు’ అని గేయంలో ఉంది కదా ! అతడు ఎవరు?
జవాబు:
ఇంద్రుడు

ఇ) బాణసంచా వెలిగించే పండుగ ఏది?
జవాబు:
దీపావళి

ఈ) ‘వెలితి’ అంటే అర్థము రాయండి.
జవాబు:
తక్కువ / లోపం

AP 7th Class Telugu Important Questions 7th Lesson కప్పతల్లి పెళ్ళి

3. కప్పమ్మ పెళ్లికోయంచూ – మేళములు
గొప్పగా తెప్పించినారే!
చెప్ప శక్యము కాదు వేరే – బోదురూ
కప్పలా మేళములురారె !
కప్పమ్మ గడప తొక్కినది – శుభమన్న
సూచనలు చూరు చెప్పినది !
కప్పలెగిరేవానలమ్మా – పొలములో
కనకాలే పండుతాయమ్మా !
ప్రశ్నలు- జవాబులు:
అ) ‘మేళము’లో వాడే వాయిద్యాల పేర్లు రాయండి.
జవాబు:
డోలు, సన్నాయి మొదలైనవి.

ఆ) ‘పెళ్ళి’ అనే పదానికి పర్యాయపదాలు రాయండి.
జవాబు:
వివాహం, పరిణయం

ఇ) ‘పొలములో కనకాలె పండుతాయి’ అంటే అర్థం ఏమిటి?
జవాబు:
మంచి పంటలు పండుతాయి. (వెల / విలువ గల పంటలు పండుతాయి, బంగారపు రంగులో గల మంచి వరి పంట పండుతుంది.)

ఈ) ‘గడప’ లాగా ‘ప’ చివరి అక్షరంగా ఉండి మూడు అక్షరాల పదాలు రాయండి.
జవాబు:
కలప, కడప, పిడప, పిదప

అపరిచిత పద్యాలు

1. కింది అపరిచిత పద్యాలను చదివి, ప్రశ్నలకు జవాబులు రాయండి.

“ప్రజలు తండోపతండాలుగా విరగబడుతున్నారు
కంగారుతో భయంతో గుసగుసలాడుతున్నారు
కావ్యచర్చలు కళాలయాలు ఆకర్షించటం లేదు
స్వార్థజీవనులు గభాలున రొమ్ములు బాదుకుంటున్నారు
సిద్దాంతాలు చర్చలు ఎవరూ చేయడం లేదు
సిరా యింకకుండానే ఎగ్రిమెంట్లు చింపేస్తున్నారు”
ప్రశ్నలు-జవాబులు:
అ) ఎవరు ఎలా విరగబడుతున్నారు?
జవాబు:
ప్రజలు తండోపతండాలుగా విరగబడుతున్నారు.

ఆ) ఎందుకు గుసగుసలాడుతున్నారు?
జవాబు:
కంగారుతో, భయంతో గుసగుసలాడుతున్నారు.

ఇ) ప్రజల్ని ఆకర్షించనివేవి?
జవాబు:
కావ్యచర్చలు, కళాలయాలు ప్రజల్ని ఆకర్షించడం లేదు.

ఈ) ఎవరు రొమ్ములు బాదుకుంటున్నారు?
జవాబు:
స్వార్థ జీవనులు గభాలున రొమ్ములు బాదుకుంటున్నారు.

2. “అపార కృపాతరంగితాలైన నయనాంచలాలు
ఆనందం జాలువారే స్నిగ్ధ దరహాస పరిమళాలు
సంస్కారపు కేశపాశంలో తురిమిన అనురాగపు గులాబి
సదా ప్రజాహితైషిణి సుభాషిణి గర్వంలేని రాణి
కల్లనీ క్రౌర్యాన్ని కాలుష్యాన్ని తిరస్కరిస్తుంది
తెల్లని పావురాల్ని సరదాగా ఎగరేస్తుంది
చల్లని తల్లి చక్కని చెల్లి ఆమె పేరు శాంతి”
ప్రశ్నలు- జవాబులు:
అ) ‘దయతో కూడిన కనుగొలకులు’ అని భావం వచ్చే గేయపంక్తి ఏది?
జవాబు:
”అపార కృపాతరంగితాలైన నయనాంచలాలు’ – అనే గేయపంక్తి భావాన్ని ఇస్తుంది.

ఆ) శాంతి రాణి సద్గుణాలు పేర్కొనండి.
జవాబు:
శాంతి రాణి ఎప్పుడూ ప్రజల మేలును కోరుతుంది. చక్కగా మాట్లాడుతుంది. ఆమె గర్వం లేని రాణి.

ఇ) శాంతి రాణి వేటిని ఎగరేస్తుంది?
జవాబు:
శాంతి రాణి, తెల్లని పావురాల్ని సరదాగా ఎగరేస్తుంది.

ఈ) శాంతి కేశపాశంలో ఏమి అలంకరించుకొంది?
జవాబు:
శాంతి తన కొప్పులో, ప్రేమ గులాబిని అలంకరించుకొంది.

AP 7th Class Telugu Important Questions 7th Lesson కప్పతల్లి పెళ్ళి

3. విద్యచే భూషితుండయి వెలయుచున్నఁ
దొడరి వర్ణింపనగుఁ జుమీ దుర్జనుండు
చారు మాణిక్య భూషిత శస్త మస్త
కంబయిన పన్నగము భయంకరము గాదె.
ప్రశ్నలు-జవాబులు:
అ) చదువుకున్నప్పటికీ విడువదగినవాడు ఎవరు?
జవాబు:
దుర్జనుడు చదువుకున్నప్పటికీ విడువదగినవాడు.

ఆ) ఎటువంటి పాము భయంకరమైనది?
జవాబు:
తలపై మణులచేత అలంకరింపబడినా పాము భయంకరమైనది.

ఇ) ఈ పద్యంలోని దుర్జనుడు దేనితో పోల్చబడ్డాడు?
జవాబు:
ఈ పద్యంలో దుర్జనుడు, పాముతో పోల్చబడ్డాడు.

ఈ) ఈ పద్యానికి శీర్షికను సూచించండి.
జవాబు:
ఈ పద్యానికి శీర్షిక ‘దుర్జనుడితో స్నేహం పనికి రాదు.

4. రాజు చేతి కత్తి రక్తంబు వర్షించు
సుకవి చేతి కలము సుధలు కురియు
ఆతడేల గలుగు యావత్ప్రపంచంబు
నీతడేల గలుగు నిహము పరము
ప్రశ్నలు- జవాబులు:
అ) రాజు చేతి కత్తి దేనిని వర్షిస్తుంది?
జవాబు:
రాజు చేతి కత్తి రక్తంబు వర్షించును.

ఆ) సుధలు కురిపించేది ఏది?
జవాబు:
సుకవి చేతి కలము సుధలు కురిపిస్తుంది.

ఇ) ఇహపరాలెవరు పరిపాలించగలరు?
జవాబు:
ఇహపరాలను సుకవి పరిపాలించగలడు.

ఈ) పై పద్యం ప్రకారం ఎవరు గొప్పవారు?
జవాబు:
పై పద్యం -ప్రకారం సుకవి గొప్పవాడు.

II. వ్యక్తికరణ – సృజనాత్మకత

అ) కింది ప్రశ్నలకు నాలుగైదు వాక్యాలలో జవాబులు రాయండి.

ప్రశ్న 1.
వర్షం ఎవరు కురిపించారు? ఎందుకు?
జవాబు:
వరుణదేవుడు వర్షాన్ని కురిపించాడు. కప్పతల్లి పెళ్లికి నీరు అవసరం కదా ! అందుకే వరుణదేవుడు కావిళ్లతో నీళ్లు ఒంపినాడు. వాడవాడలా వర్షం కురిపించాడు.

ప్రశ్న 2.
కప్ప గడప తొక్కితే శుభమని కవయిత్రి ఎందుకన్నారు?
జవాబు:
కప్పలు వర్షాలెక్కువగా వస్తేనే గంతులు వేస్తాయి. కప్పలు గంతులు వేస్తూ ఇళ్లలోకి వచ్చేస్తాయి. అలా గడప తొక్కి కప్ప ఇంట్లోకి వస్తే, ఇంకా వర్షాలెక్కువ పడతాయని నమ్మకం. వర్షాలేక్కువగా పడితే చెరువులు నిండుతాయి. పంటలు బాగా పండుతాయి. తిండికి, నీటికి లోటుండదు. అంతా శుభమే జరుగుతుంది. అందుకే కవయిత్రి అలా అన్నారు.

AP 7th Class Telugu Important Questions 7th Lesson కప్పతల్లి పెళ్ళి

ఆ) కింది ప్రశ్నకు 8 నుండి 10 వాక్యాలలో జవాబు రాయండి.

ప్రశ్న 1.
కప్పల గురించి మీకు తెలిసినవి వ్రాయండి.
జవాబు:
కప్పలను మండూకాలు అంటారు. ఇవి వానాకాలం ఎక్కువగా కనిపిస్తాయి. వానాకాలమే వీటి సంతాన వృద్ధి కలుగుతుంది. వీటి శరీరం పొట్టిగా ఉంటుంది. వెనుక కాళ్లు పొడవుగా ఉంటాయి. కాలివేళ్లు అతుక్కొని ఉంటాయి. కనుగ్రుడ్లు పెద్దగా ఉంటాయి. తోక ఉండదు. ఇవి. ఉభయచరాలు. అంటే నీటిలోనూ, భూమిపైనా కూడా జీవిస్తాయి. నీటిలో ఈదుతాయి. భూమి పైన గెంతుతాయి. ఇవి నీటి గుంటలలో గ్రుడ్లు పెడతాయి. వీటి పిల్లలైన చిన్న కప్పలను తోక కప్పలంటారు. వీటికి మొప్పలుంటాయి. అభివృద్ధి చెందాక చిన్ని చిన్ని పురుగులను తిని జీవిస్తాయి. కప్పలు బెకబెకమని శబ్దం చేస్తాయి. కప్పలు ప్రపంచంలో ఉష్ణ, సమశీతోష్ణ మండలాలలో ఎక్కువగా జీవిస్తాయి.

III. భాషాంశాలు

పర్యాయపదాలు

కప్ప = మండూకము, భేకము
నీరు = జలము, సలిలము
చెలి = స్నేహితురాలు, చెలికత్తె
వాడ = వీథి, ఇండ్ల వరుస
చెట్లు = తరువులు, వృక్షములు
స్వర్గము = విష్టపము, దివి
వీవన = సురటి, వ్యజనము, విసనకర్ర
అధినాథుడు = అధిపతి, ప్రభువు
రథము = తేరు, స్యందనము
స్వర్గాధినాథుడు = ఇంద్రుడు, దేవేంద్రుడు
పెళ్లి = ఉద్వహము, పరిణయము
రాళ్లు= రాలు, ఉపలములు
గగనం = ఆకాశం, నభము
మెరుపు = తటిత్తు, సౌదామిని
వాన = వర్షం, జడి
పొలము = చేను, క్షేత్రము
ఒళ్లు = శరీరం, కాయము
కళ్లు = నయనాలు, నేత్రాలు
వరుణుడు = పడమటి దిక్కుకు అధిపతి, నీటిఱేడు

ప్రకృతి – వికృతులు

స్థలము – తలము
దేవుడు – దేవర
భత్యము – బత్తెము
రథము – అరదం
ప్రయాణం – పయనం

వ్యతిరేక పదాలు

ఎక్కి × దిగి
పోవు × వచ్చు
లేదు × ఉంది
పైన × క్రింద
చేసి × చేయక
పరవశం × స్వాధీనం
కాదు × ఔను
శుభము × అశుభము
పండుతాయి × పండవు
శక్యము × అశక్యము

AP 7th Class Telugu Important Questions 7th Lesson కప్పతల్లి పెళ్ళి

ఖాళీలు : క్రింది ఖాళీలను సరైన వ్యతిరేక పదాలతో పూరించండి.

1. కష్టపడితే శక్యము. కష్టపడకపోతే …………. (అశక్యము)
2. అందరికీ శుభము జరగాలి. ………………. కోరుకోకూడదు. (అశుభము)
3. వానలు వస్తే పంటలు పండుతాయి, లేకుంటే ………………… (పండవు)
4. లేదు అనకూడదు ……………………. అనుకోవాలి. (ఉంది)
5. నింగి పైన ఉంటుంది. నేల …………………… ఉంటుంది. (క్రింద)

సంధులు : ఈ క్రింది పదాలను విడదీసి, సంధి పేరు రాయండి.

1. నీల్గింపినారు = నీళ్లు + ఒంపినారు – ఉత్వ సంధి
2. వాడలన్నీ = వాడలు + అన్నీ – ఉత్వ సంధి
3. పయనమై పయనము + ఐ – ఉత్వ సంధి
4. పరవశమౌను – పరవశము + ఔను – ఉత్వ సంధి
5. పండుతాయమ్మా = పండుతాయి + అమ్మా – ఇత్వ సంధి

IV. బహుళైచ్ఛిక ప్రశ్నలు

1. భాషాంశాలు

అర్థాలు : ఈ క్రింది వాక్యాలలో గీత గీసిన పదాలకు అర్థాలు గుర్తించండి.

1. గగనంలో సూర్య, చంద్రులుంటారు.
a) ఆకాశం
b) స్వర్గం
c) భూమి
d) పైలోకం
జవాబు:
a) ఆకాశం

2. పూర్వం వీవెనతో విసురుకొనేవారు.
a) చేట
b) జల్లెడ
c) తిరగలి
d) విసనకర్ర
జవాబు:
d) విసనకర్ర

3. స్వర్గాధినాథుడు దేవతలకు రాజు.
a) బ్రహ్మ
b) ఇంద్రుడు
c) విష్ణువు
d) శివుడు
జవాబు:
b) ఇంద్రుడు

4. పిల్లలకు వెలితి రాకుండా తల్లిదండ్రులు పెంచుతారు.
a) కోపం
b) అల్లరి
c) లోటు
d) దరిద్రం
జవాబు:
c) లోటు

5. ఒళ్లు శుభ్రంగా తోముకోవాలి.
a) కాళు
b) శరీరం
c) పళ్లు
d) వీపు
జవాబు:
b) శరీరం

6. మంచి కథ వింటే పరవశం కలుగుతుంది.
a) తన్మయం
b) నిద్ర
c) ఆలోచన
d) ఆవులింత
జవాబు:
a) తన్మయం

7. కప్ప ఉభయచరజీవి.
a) బెకబెక
b) మొప్ప
c) మండూకము
d) కూపము
జవాబు:
c) మండూకము

8. కష్టపడితే ఏదైనా శక్యము ఔతుంది.
a) అసాధ్యం
b) సాధ్యము
c) సులువు
d) ముఖ్యము
జవాబు:
b) సాధ్యము

9. కనకం అందరికీ కావాలి.
a) డబ్బు
b) గాలి
c) ఆహారం
d) బంగారం
జవాబు:
d) బంగారం

10. పెళ్లికి పిలిచారు.
a) వేడుక
b) ఉత్సవం
c) వివాహం
d) వివాదం
జవాబు:
c) వివాహం

AP 7th Class Telugu Important Questions 7th Lesson కప్పతల్లి పెళ్ళి

పర్యాయపదాలు : ఈ క్రింది వాక్యాలలో, గీత గీసిన పదాలకు పర్యాయపదాలు గుర్తించండి.

11. మంచి నీరు ఎక్కువ త్రాగాలి.
a) జలము, సలిలము
b) పాలు, క్షీరము
c) పెరుగు, దధి
d) టీ, తేనీరు
జవాబు:
a) జలము, సలిలము

12. చెలితో విరోధం పెట్టుకోకూడదు.
a) భార్య, సఖి
b) స్నేహితురాలు, చెలికత్తె
c) అమ్మ, వదిన
d) చెల్లి, సోదరి
జవాబు:
b) స్నేహితురాలు, చెలికత్తె

13. చెట్లు ఎక్కువగా పెంచాలి.
a) మొక్కలు, తీగలు
b) తోట, వనం
c) కాన, అడవి
d) తరువులు, భూరుహములు
జవాబు:
d) తరువులు, భూరుహములు

14. స్వర్గంలో దేవతలుంటారు.
a) ద్యుమణి, దివిజం
b) నరకం, మమకారం
c) విష్టపము, దివి
d) లోకం, ప్రపంచం
జవాబు:
c) విష్టపము, దివి

15. పూర్వం వీవనతో విసురుకొన్నారు.
a) ఫాను, పంకా
b) సురటి, వ్యజనము
c) సుర, అసుర
d) విసన, కర్ర
జవాబు:
b) సురటి, వ్యజనము

16. రాముడు రథం మీద అయోధ్యకు సీతతో వచ్చాడు.
a) తేరు, స్యందనము
b) బండి, గుర్రపు బండి
c) బండి, బంధనం
d) తేరు, తేనీరు
జవాబు:
a) తేరు, స్యందనము

17. ఆకాశంలో మెరుపులు వస్తున్నాయి.
a) పిడుగులు, ఉరుములు
b) నక్షత్రాలు, కాంతులు
c) వెలుగులు, ఉడులు
d) తటిత్తు, సౌదామిని
జవాబు:
d) తటిత్తు, సౌదామిని

18. మా పొలములో బంగారం పండింది.
a) భూమి, అడవి
b) భూమి, నీరు
c) చేను, క్షేత్రము
d) దివి, స్వర్గం
జవాబు:
c) చేను, క్షేత్రము

19. కళ్లు జాగ్రత్తగా కాపాడుకోవాలి.
a) నయనాలు, నేత్రాలు
b) ఒళ్లు, శరీరం
c) పళ్లు, రదనాలు
d) కాళ్లు, పాదాలు
జవాబు:
a) నయనాలు, నేత్రాలు

20. పెళ్లిలో చాలామంది చుట్టాలు కలుస్తారు.
a) ఉద్వహము, ఉత్సవము
b) వేడుక, సరదా
c) పరిణయము, వివాహము
d) మ్యారేజ్, ఫంక్షన్
జవాబు:
c) పరిణయము, వివాహము

AP 7th Class Telugu Important Questions 7th Lesson కప్పతల్లి పెళ్ళి

ప్రకృతి-వికృతులు: ఈ క్రింది వాక్యాలలో గీత గీసిన పదాలకు ప్రకృతి-వికృతులను గుర్తించండి.

21. మంచి స్థలములో నిద్రించాలి.
a) స్తలము
b) సలిలము
c) తలము
d) తరలము
జవాబు:
c) తలము

22. చక్రవర్తి అరదంపై వెడతాడు.
a) రథం
b) అర్థం
c) అనర్థం
d) అనడ్వాహం
జవాబు:
a) రథం

23. మన పయనం ఆగకూడదు.
a) పయానం
b) పయాణం
c) పెయానం
d) ప్రయాణం
జవాబు:
d) ప్రయాణం

24. దేవుడు మంచి చేస్తాడు.
a) దైవం
b) దేవర
c) దేవత
d) దేవాలయం
జవాబు:
b) దేవర

25. జీతం బత్తెం లేని ఉద్యోగం ఎందుకు?
a) భత్యము
b) భృత్యుడు
c) బాధ్యత
d) భాద్యము
జవాబు:
a) భత్యము

2. వ్యాకరణాంశాలు

క్రింద గీత గీసిన ప్రత్యయాలు ఏ విభక్తో గుర్తించండి.

26. రాముని కంటె గొప్ప వీరుడు లేడు.
a) షష్టీ
b) పంచమీ
c) చతుర్టీ
d) ద్వితీయ
జవాబు:
b) పంచమీ

27. నేను జ్ఞానం కొఱకు చదువుతున్నాను.
a) ద్వితీయ
b) తృతీయ
c) ప్రథమ
d) చతుర్డీ
జవాబు:
d) చతుర్డీ

28. హనుమంతునిచే లంక తగులబెట్టబడెను.
a) ప్రథమ
b) తృతీయ
c) ద్వితీయ
d) పంచమీ
జవాబు:
b) తృతీయ

29. కోతికి స్థిరత్వం తక్కువ.
a) షష్ఠీ
b) ద్వితీయ
c) చతుర్థి
d) సప్తమీ
జవాబు:
a) షష్ఠీ

30. చెఱువు నందు కమలాలున్నాయి.
a) పంచమీ
b) షష్ఠీ
c) సప్తమీ
d) ద్వితీయ
జవాబు:
c) సప్తమీ

31. ఓరీ ! దుర్మార్గుడా ! ఎంత పని చేశావురా?
a) సంబోధన ప్రథమ
b) ప్రథమ
c) ద్వితీయ
d) చతుర్థీ
జవాబు:
a) సంబోధన ప్రథమ

32. నీటిని వృథా చేయకు.
a) ప్రథమ
b) ద్వితీయ
c) తృతీయ
d) చతుర్థీ
జవాబు:
b) ద్వితీయ

33. రాముడు సీతాపతి.
a) ద్వితీయ
b) తృతీయ
c) ప్రథమ
d) చతుర్థీ
జవాబు:
c) ప్రథమ

34. పట్టణమునందు సౌకర్యాలెక్కువ.
a) ప్రథమ
b) తృతీయ
c) ద్వితీయ
d) సప్తమీ
జవాబు:
d) సప్తమీ

35. రాజు యొక్క భటులు.
a) షష్టీ
b) ప్రథమ
c) ద్వితీయ
d) తృతీయ
జవాబు:
a) షష్టీ

AP 7th Class Telugu Important Questions 7th Lesson కప్పతల్లి పెళ్ళి

ఈ క్రింది వానిని కోరిన విధంగా గుర్తించండి.

36. విద్యకు సాటి ధనంబు లేదు – ఇది ఏ అక్షరం?
a) అచ్చు
b) హల్లు
c) ద్విత్వాక్షరం
d) సంయుక్తాక్షరం
జవాబు:
d) సంయుక్తాక్షరం

37. కాకిపిల్ల కాకికి ముద్దు – దీనిలో ద్విత్వాక్షరాలు?
a) 2
b) 3
c) 5
d) 4
జవాబు:
a) 2

38. 7వ తరగతి పుస్తకం బాగుంది – ఇది ఏ అక్షరం?
a) ద్విత్వం
b) సంయుక్తం
c) సంశ్లేష
d) సంశ్లిష్టం
జవాబు:
b) సంయుక్తం

39. పాపమ్ము దుఃఖమును తెచ్చును – దీనిలో ద్విత్వాక్షరాలెన్ని?
a) 3
b) 1
c) 2
d) 4
జవాబు:
c) 2

40. “సంయుక్తాక్షరం”లో సంయుక్తాక్షరాలెన్ని ఉన్నాయి?
a) 2
b) 4
c) 5
d) 3
జవాబు:
a) 2

41. “ద్విత్వాక్షరం”లో ద్విత్వాక్షరాలెన్ని ఉన్నాయి?
a) 1
b) 2
c) 3
d) లేవు
జవాబు:
d) లేవు

42. రెండు కాని అంత కంటే ఎక్కువ కాని, హల్లులతో ఏర్పడేది?
a) ద్వితం
b) సంయుక్తం
c) సంశ్లేష
d) సంశ్లిష్టం
జవాబు:
b) సంయుక్తం

43. ‘ఆంధ్రప్రదేశ్’లో ఎన్ని సంయుక్తాక్షరాలున్నాయి?
a) 1
b) 3
c) 2
d) 4
జవాబు:
c) 2

44. క్రిందివానిలో ద్విత్వాక్షరమేది?
a) క్ష
b) త
c) క్క
d) ప్ర
జవాబు:
c) క్క

45. క్రిందివానిలో సంయుక్తాక్షరమేది?
a) భ్ర
b) త్త
c) మ్మ
d) ల్ల
జవాబు:
a) భ్ర

AP 7th Class Telugu Important Questions 7th Lesson కప్పతల్లి పెళ్ళి

సంధులు : ఈ క్రింది వానిని కోరిన విధంగా గుర్తించండి.

46. ఎవ్వారు – సంధి విడదీయండి.
a) ఎ + వారు
b) ఏ + వారు
c) ఎ + వ్వారు
d) ఎవ్వా + రు
జవాబు:
b) ఏ + వారు

47. ఎట్లెట్లు – సంధి విడదీయండి.
a) ఎట్లు + ఎట్లు
b) ఎట్లె + ఎట్లు
c) ఎట్లె + ట్లు
d) ఎట్లున్ + ఎట్లు
జవాబు:
a) ఎట్లు + ఎట్లు

48. అక్కడ – సంధి విడదీయండి.
a) అక్క + డ
b) అ + కడ
c) ఆ + కడ
d) ఆ + కాడ
జవాబు:
c) ఆ + కడ

49. లోకాధిపతి – సంధి పేరేమి?
a) గుణసంధి
b) అత్వసంధి
c) ఇత్వసంధి
d) సవర్ణదీర్ఘ సంధి
జవాబు:
d) సవర్ణదీర్ఘ సంధి

50. కప్పమ్మ – సంధి పేరేమిటి?
a) అత్వసంధి
b) ఇత్వసంధి
c) ఆమ్రేడిత సంధి
d) త్రికసంధి
జవాబు:
a) అత్వసంధి

51. నీళ్ళోంపినాడు – సంధి విడదీయండి.
a) నీళ్లును + ఒంపినాడు
b) నీళ్లు + ఒంపినాడు
c) నీళోంపి + నాడు
d) నీళ్ళాంపిన + వాడు
జవాబు:
b) నీళ్లు + ఒంపినాడు

52. రథమెక్కి – సంధి పేరేమి?
a) అత్వసంధి
b) ఉత్వసంధి
c) ఇత్వసంధి
d) గుణసంధి
జవాబు:
c) ఇత్వసంధి

53. దారేది – సంధి పేరు ఏమి?
a) ఇత్వసంధి
b) అత్వసంధి
c) ఉత్వసంధి
d) యడాగమం
జవాబు:
a) ఇత్వసంధి

54. ఇది యేమిటి? – సంధి విడదీయండి.
a) ఇది + యేమిటి
b) ఇది + ఏమిటి
c) ఇదేమి + టి
d) ఇదేమిట + ఇ
జవాబు:
b) ఇది + ఏమిటి

AP 7th Class Telugu Important Questions 7th Lesson కప్పతల్లి పెళ్ళి

55. అక్కడున్నదేమిటి – దీనిలో ఎన్ని సంధులున్నాయి?
a) 1
b) 3
c) 2
d) 4
జవాబు:
c) 2

నేనివి చేయగలనా?

1. గేయాన్ని రాగయుక్తంగా పాడగలను. [ ఔను / కాదు ]
2. గేయాన్ని ధారాళంగా చదవగలను, అర్థం చేసుకుని సొంతమాటల్లో చెప్పగలను. [ ఔను / కాదు ]
3. పాఠంలోని పదజాలాన్ని వాక్యాలలో ఉపయోగించగలను. [ ఔను / కాదు ]
4. వానను వర్ణించే పాటలను సేకరించగలను. [ ఔను / కాదు ]

చదవండి – ఆనందించండి

పాలిథిన్ భూతం -(పర్యావరణ స్పృహ) ఏకపాత్రాభినయం

గడగడలాడి పోవాలి ! మొత్తం ఈ మానవజాతి నా పేరు వింటేనే హడలెత్తిపోవాలి. ఈ భూగోళాన్ని మొత్తం నేను ఆక్రమించాలి. ఇంతకీ నేను ఎవరో తెలుసా ? మీకు తెలియదు కదా ! నా పేరే పాలిథిన్. నేను మీతో స్నేహం చేస్తూనే వెనుక నుంచి మీ మీద విషాన్ని కక్కుతూ చాపకింద నీరులా విస్తరించి మొత్తం ఈ భూమిని నా సంచిలో వేసుకుపోతా.

మీ ఇంట్లో ఏ శుభకార్యం జరిగినా దానికి సంబంధించిన సామగ్రిని మోసుకొచ్చే సాధనంలా మీ ఇంటికివస్తా. కూరలు, పండ్లు, స్వీటు, పూలు, పాలు… ఏది మీ ఇంటికి రావాలన్నా నేనే మీకు ఆధారం. చివరికి నేను లేనిదే మార్కెట్ లేదు. చూశారా ! నా ప్రతాపం, చూశారా ! నా ప్రభావం.

మీ సామానులను మోసుకుని మీ ఇంటికి వచ్చిన నన్ను చెత్తకుప్పలోకి విసురుతారు. కాలువలు, చెత్తకుప్పలే నా స్థావరాలు. అక్కడి నుంచి మానవ జాతిపై నా సమరభేరి మోగించి భూగోళాన్ని దడ దడ లాడిస్తాను. మీ జీవిత కాలం వందేళ్లు. కానీ నా జీవితకాలం కొన్ని వందల యేళ్లు.

చెత్తలో ఉన్నా, కాలువలో ఉన్నా, నేలపై ఉన్నా, నీటిలో ఉన్నా ఎక్కడున్నా ‘నేను క్షేమం – మీకు క్షామం’ నేను ఎప్పటికీ భూమిలో కలవను. నా తోటి నేస్తాలైన దోమలు, ఈగలు పెరిగేందుకు చక్కని భవనంగా మారి దుర్గంధాన్ని వ్యాప్తిచేసే శిబిరంగా మారతాను. మలేరియా, ఫైలేరియా లాంటి రోగాలను మీపై దాడికి సిద్ధం చేస్తాను. భూమిపై నీటిని కిందకు ఇంకకుండా అడ్డుకుంటూ పచ్చని మొక్కలు బతికే వీలులేకుండా పచ్చదనాన్ని కబళిస్తాను. పర్యావరణాన్ని పాడుచేసే మానవజాతి మనుగడను ప్రశ్నార్థకం చేస్తాను.

మానవజాతిలో అజ్ఞానం, అవిద్య ఉన్నంత వరకు నా మనుగడకు ఆటంకం లేదు. ఈ మధ్య మీరు గుడ్డ సంచులు, కాగితపు సంచులు, గోనె సంచులు ఇలాంటి అస్త్రాలను నాపై ఎక్కుపెడుతున్నారు. అయినప్పటికీ ప్రజల్లో అవగాహన లేనంతవరకూ నన్ను ఎవరూ ఏమీ చేయలేరు. నన్ను ప్రోత్సహించే కొందరు వ్యాపారులు ఉన్నారు, ఇది చాలు నేను భూమిని వశం చేసుకోవడానికి, ఈ భూగోళాన్ని, పర్యావరణాన్ని నాశనం చేయడమే నా కోరిక. విద్యార్థులూ ! నన్ను ఆపగలరా? …… ప్రయత్నించండి…… చూద్దాం…..

AP 7th Class Telugu Important Questions 6th Lesson మన విశిష్ట ఉత్సవాలు

These AP 7th Class Telugu Important Questions 6th Lesson మన విశిష్ట ఉత్సవాలు will help students prepare well for the exams.

AP Board 7th Class Telugu 5th Lesson Important Questions and Answers మన విశిష్ట ఉత్సవాలు

I. అవగాహన – ప్రతిస్పందన

పరిచిత గద్యా లు

కింది గద్యాలను చదవండి. ఇచ్చిన ప్రశ్నలకు జవాబులు రాయండి.

1. భక్తుల తాకిడి పెరగడంతో గుణదల మేరీమాత ఉత్సవాలు ఒకే రోజు కాకుండా మూడు రోజులపాటు జరుపుకుంటారు. ఈ ఉత్సవాలకు లక్షలాదిగా భక్తులు హాజరవుతారు. కొండ వద్ద సహజసిద్ధంగా ఏర్పడ్డ గుహ నుండి కొండపై నిర్మించిన శిలువకు ఇప్పుడు మెట్ల మార్గాన్ని అభివృద్ధి చేశారు. ఈ కాలిబాటలో క్రైస్తవులు పవిత్రంగా భావించే వయాడోలరోసా అనే 14 స్థలాల విశిష్టతను తెలిపే క్రీస్తు జీవిత ఘట్టాలను ఏర్పాటు చేశారు. నవంబరు నుండి డిసెంబరు వరకు జరిగే ప్రత్యేక ప్రార్థనలకు రాష్ట్రం నలుమూలల నుండి క్రైస్తవ | భక్తులు వేలాదిగా వస్తారు. ఫాదర్ పి. ఆటి మేరీమాత విగ్రహాన్ని 1924న ఏర్పాటు చేశారు.
ప్రశ్నలు-జవాబులు:
అ) మేరీమాత ఉత్సవాలు ఎన్ని రోజులు జరుపుకుంటారు?
జవాబు:
మేరీమాత ఉత్సవాలు మూడు రోజులు జరుపుకుంటారు.

ఆ) క్రీస్తు జీవిత ఘట్టాలను తెలిపేది ఏది?
జవాబు:
క్రైస్తవులు పవిత్రంగా భావించే ‘వయాడోలరోసా’ క్రీస్తు జీవిత ఘట్టాలను తెలుపుతుంది.

ఇ) ఏయే నెలలో ప్రత్యేక ప్రార్ధనలు జరుగుతాయి?
జవాబు:
నవంబరు, డిశంబరు నెలలో ప్రత్యేక ప్రార్థనలు జరుగుతాయి.

ఈ) మేరీమాత విగ్రహాన్ని ఎవరు ఏర్పాటు చేశారు?
జవాబు:
మేరీమాత విగ్రహాన్ని ఫాదర్ పి. ఆర్లాటి ఏర్పాటు చేశారు.

2. మొక్కుబడులు ఉన్నవారు చిన్న ప్రభలను తమ భుజాలపై ఉంచుకొని కోటప్పకొండ చుట్టూ ప్రదక్షిణ చేస్తారు. ప్రజలు ఆయా గ్రామాల నుండి ఊరేగింపుగా వచ్చేటప్పుడు స్త్రీలు కడవలతో నీరు పోస్తారు. ప్రభల ముందు భాగంలో జంగమ దేవరలు కత్తులు చేతపట్టి “శివ శివ మూర్తివి గణనాథా” అంటూ భక్తితో దండకాలు చదువుతారు. “చేదుకో కోటయ్య చేదుకో” అని స్వామిని భక్తి భావంతో పిలుస్తూ కొండను ఎక్కడం నేటికి ఇక్కడ చూడవచ్చే విశేషం.
ప్రశ్నలు-జవాబులు:
అ) ప్రభలు ఊరేగింపుకు వచ్చేటప్పుడు స్త్రీలు ఏమి చేస్తారు?
జవాబు:
ప్రభలు ఊరేగింపుకు వచ్చేటప్పుడు స్త్రీలు కడవలతో నీరు పోస్తారు.

ఆ) శివ శివ మూర్తివి గణనాథా’ అని దండకాలు చదివేదెవరు?
జవాబు:
జంగమదేవరలు కత్తుల చేతపట్టి “శివ శివ మూర్తివి గణనాథా” అంటూ భక్తితో దండకాలు చదువుతారు.

ఇ) స్వామిని భక్తులు ఏమని పిలుస్తూ కొండను ఎక్కుతారు?
జవాబు:
“చేదుకో కోటయ్య చేదుకో” అని స్వామిని భక్తి భావంతో పిలుస్తూ కొండను ఎక్కుతారు.

ఈ) కొండచుట్టూ తిరగడాన్ని ఏమని అంటారు?
జవాబు:
కొండచుట్టూ తిరగడాన్ని ‘ప్రదక్షిణ’ అంటారు.

AP 7th Class Telugu Important Questions 6th Lesson మన విశిష్ట ఉత్సవాలు

3. నెల్లూరు ప్రాంతాన్ని పరిపాలించిన ఆర్కాటు నవాబు భార్య తీవ్రమైన అనారోగ్యంతో బాధపడేది. ఆ రోగ నివారణకు నవాబు ఎన్ని ప్రయత్నాలు చేసినా ఫలితం కనిపించలేదు. దర్గామిట్ట చెరువు వద్ద రజక దంపతులకు ఈ పన్నెండుమంది యుద్ధవీరులు కలలో కనిపించారు. సమాధులపై ఉన్న మట్టిని నవాబు భార్యకు లేపనంగా పూస్తే ఆమె ఆరోగ్యం కుదుటపడుతుందని తెలిపారు. ఆ దంపతులు ఈ విషయాన్ని నవాబు ఆస్థానంలోని రాజగురువుకి చేరవేశారు. రాజగురువు ద్వారా విషయం తెలుసుకున్న నవాబు బారాషహీద్ నుండి మట్టి తీసుకువచ్చి తన భార్యకు లేపనం పూస్తాడు. దానితో నవాబు భార్య ఆరోగ్యాన్ని తిరిగి పొందుతుంది. దీనికి కృతజ్ఞతగా ఆర్కాటు నవాబు భార్యా సమేతంగా బారాషహీద్ ను సందర్శించాడు. ప్రార్థనలు నిర్వహించి రొట్టెలు నైవేద్యంగా సమర్పించాడు.
ప్రశ్నలు-జవాబులు:
అ) ఆర్కాటు నవాబు ఏ ప్రాంతాన్ని పాలించారు?
జవాబు:
ఆర్కాటు నవాబు నెల్లూరు ప్రాంతాన్ని పాలించారు.

ఆ) యుద్ధవీరులు ఎవరికి కలలో కనిపించారు?
జవాబు:
యుద్ధవీరులు రజక దంపతులకు కలలో కనిపించారు.

ఇ) ఆర్కాటు నవాబు భార్యకు ఏ లేపనం పూశాడు?
జవాబు:
సమాధులపై ఉన్న మట్టిని ఆర్కాట్ నవాబు తన భార్యకు లేపనంగా పూశాడు. .

ఈ) ఆర్కాటు నవాబు కృతజ్ఞతగా ఎవరిని సందర్శించాడు?
జవాబు:
ఆర్కాటు నవాబు కృతజ్ఞతగా భార్యా సమేతంగా బారాషహీద్ ను సందర్శించాడు.

4. పారువేట ఒక దేవ ఉత్సవం. ‘పరి’ అనగా గుర్రం, ‘వేట’ అనగా దుష్టశిక్షణ, శిష్టరక్షణ గురించి జరిగేది. దీనికై స్వామివారు అసూబిలం చుట్టుప్రక్కల సంచరిస్తారని నమ్మకం. సుమారు 600 సంవత్సరాల నుండి పార్వేట ఉత్సవాలు జరుగుతున్నాయి. స్వయంగా బ్రహ్మదేవుడు స్వామివారి కల్యాణోత్సవం జరిపిస్తాడు. ఈ క్షేత్రంలో కొండపై ఉగ్రనరసింహునిగా కొండ దిగువన శాంతమూర్తిగా మొత్తం క్షేత్రం అంతా 9 రూపాలతో నవ నారసింహులుగా కొలువై ఉన్నారు. శ్రీ మహావిష్ణువు నరసింహుని అవతారంగా ఉద్భవించిన స్తంభం కూడా ఇక్కడ ఉంది. 108 వైష్ణవ క్షేత్రాలలో అహోబిలం ప్రసిద్ధమైన 97వ క్షేత్రం.
ప్రశ్నలు-జవాబులు:
అ) ‘పరి’ అంటే అర్థం ఏమిటి?
జవాబు:
పరి అంటే ‘గుర్రం’.

ఆ) ఎన్ని సంవత్సరాలు నుండి పార్వేట ఉత్సవాలు జరుగుతున్నాయి?
జవాబు:
600 సం|| నుండి పార్వేట ఉత్సవాలు జరుగుతున్నాయి.

ఇ) కొండ దిగువన నరసింహుడు ఏ రూపంలో ఉన్నాడు?
జవాబు:
కొండ దిగువన నరసింహుడు శాంతమూర్తిగా కొలువై ఉన్నాడు.

ఈ) వైష్ణవ క్షేత్రాలలో 97వ క్షేత్రం ఏది?
జవాబు:
వైష్ణవ క్షేత్రాలలో 97వ క్షేత్రం అఘోబిలం.

5. దక్షిణ భారతదేశంలో ఉన్న పెద్ద చర్చిలలో గుణదల మేరీమాత చర్చి ఒకటి. ఇక్కడ ఫ్రాన్స్ దేశంలోని లూర్దు నగరం చర్చిలో ఉన్న మేరీమాత విగ్రహాన్ని పోలిన విగ్రహం ఉంది. ఇది గుహలో ఉంటుంది. ప్రతి సంవత్సరం ఫిబ్రవరి 9, 10, 11 తేదీలలో గుణదల మేరీమాత ఉత్సవాలు జరుగుతాయి. 1924వ సంవత్సరంలో బ్రిటీష్ ప్రభుత్వం గుణదలలో “సెయింట్ జోసెఫ్స్ ఇన్స్టిట్యూట్” అనే అనాథశరణాలయం ఏర్పాటు చేసింది. 1947 నాటికి చర్చి నిర్మాణం పూర్తి అయ్యింది. అప్పటి నుండి ప్రతి శుక్ర, శని, ఆదివారాల్లోనూ, క్రిస్మస్, జనవరి 1, గుడ్ ఫ్రైడే వంటి క్రైస్తవ పర్వదినాల్లోనూ ప్రజలు మేరీమాతను దర్శించుకుని దీవెనలు పొందుతున్నారు.
ప్రశ్నలు-జవాబులు:
అ) గుణదల చర్చిలోని మేరీమాత విగ్రహం ఎక్కడి మేరీమాత విగ్రహాన్ని పోలి ఉంది?
జవాబు:
గుణదల చర్చిలోని మేరీమాత విగ్రహం ఫ్రాన్స్ దేశంలోని లూర్దునగరం చర్చిలోని మేరీమాత విగ్రహంతో పోలి ఉంది.

ఆ) గుణదల మేరీమాత ఉత్సవాలు ఎప్పుడు జరుగుతాయి?
జవాబు:
గుణదల మేరీమాత ఉత్సవాలు ప్రతి సంవత్సరం ఫిబ్రవరి 9, 10, 11 తేదీలలో జరుగుతాయి.

ఇ) 1924లో బ్రిటీష్ ప్రభుత్వం ఏర్పాటు చేసిన అనాథ శరణాలయం ఏది?
జవాబు:
1924లో బ్రిటీష్ ప్రభుత్వం ఏర్పాటు చేసిన అనాథ శరణాలయం “సెయింట్ జోసెఫ్స్ ఇన్స్టిట్యూట్”.

ఈ) క్రైస్తవ పర్వదినాలు ఏవి?
జవాబు:
ప్రతి శుక్ర, శని, ఆదివారాలు, క్రిస్మస్, జనవరి 1, గుడ్ ఫ్రైడే, ఈస్టర్, క్రైస్తవ పర్వదినాలు.

6. సిరిమాను అంటే సంపదలిచ్చే పెద్ద చెట్టు. పైడితల్లి అమ్మవారు ఉత్తరాంధ్ర ప్రజల ఇలవేల్పు. దసరా తర్వాత వచ్చే మొదటి మంగళవారం నాడు పైడితల్లి అమ్మవారి సిరిమానోత్సవం జరుగుతోంది. సుమారు 60 అడుగుల పొడవు ఉండే సిరిమాను చివర ఆసనం ఏర్పాటు చేస్తారు. ఆ సిరిమానుకు ముందుభాగంలో బెస్తవారి వల, అంజలి రథం (దేవతల రథం) నడుస్తాయి.
‘ప్రశ్నలు-జవాబులు:
అ) ‘సిరిమాను’ అంటే ఏమిటి?
జవాబు:
సిరిమాను అంటే సంపదలు ఇచ్చే పెద్ద చెట్టు.

ఆ) పైడితల్లి అమ్మవారు ఎవరి ఇలవేల్పు?
జవాబు:
పైడితల్లి అమ్మవారు ఉత్తరాంధ్ర ప్రజల ఇలవేల్పు.

ఇ) ఏ రోజున సిరిమానోత్సవం జరుగుతుంది?
జవాబు:
దసరా తర్వాత వచ్చే మొదటి మంగళవారం నాడు పైడితల్లి అమ్మవారి సిరిమానోత్సవం జరుగుతుంది.

ఈ) సిరిమాను పొడవు ఎంత?
జవాబు:
సిరిమాను పొడవు సుమారు 60 అడుగులు.

AP 7th Class Telugu Important Questions 6th Lesson మన విశిష్ట ఉత్సవాలు

7. ఆంధ్రప్రదేశ్ రాష్ట్రంలో అనంతపురం జిల్లాలోని లేపాక్షి ఒక చారిత్రక ప్రదేశంగా పేరొందింది. విజయనగర రాజులు తమ పరిపాలనా కాలంలో ఇక్కడ ఎన్నో ఆలయాలు, కట్టడాలు నిర్మించారు. లేపాక్షి పట్టణంలోకి ప్రవేశించేటప్పుడు దేశంలోనే అతి పెద్ద ఏకశిలా నంది విగ్రహం కనిపిస్తుంది. ప్రముఖ కవి అడవి బాపిరాజు లేపాక్షి బసవన్నను ఉద్దేశించి రాసిన గేయం….. “లేపాక్షి బసవయ్య – లేచి రావయ్య” చాలా ప్రసిద్ధి పొందింది. ఈ విగ్రహానికి సమీపంలోనే మధ్యయుగం నాటి నిర్మాణ కళతో కూడిన వీరభద్రస్వామి ఆలయం ఉంది. ప్రశ్నలు-జవాబులు:
అ)’ ‘లేపాక్షి’ ఏ జిల్లాలో ఉంది?
జవాబు:
లేపాక్షి అనంతపురం జిల్లాలో ఉంది.

ఆ) లేపాక్షిలోని ఆలయాలు, కట్టడాలు ఎవరి పాలనలో నిర్మించబడినాయి?
జవాబు:
లేపాక్షిలోని ఆలయాలు, కట్టడాలు విజయనగర రాజుల పరిపాలనా కాలంలో నిర్మించబడినాయి.

ఇ) దేశంలోనే అతి పెద్ద ఏకశిలా నంది విగ్రహం ఎక్కడ ఉంది?
జవాబు:
దేశంలోనే అతి పెద్ద ఏకశిలా నంది విగ్రహం లేపాక్షిలో ఉంది.

ఈ) ప్రముఖ కవి అడవి బాపిరాజు రాసిన గేయం ఏమిటి?
జవాబు:
ప్రముఖ కవి అడవి బాపిరాజు రాసిన గేయం “లేపాక్షి బసవయ్య – లేచి రావయ్య”.

II. వ్యక్తీకరణ – సృజనాత్మకత

అ) కింది ప్రశ్నలకు నాలుగైదు వాక్యాలలో జవాబులు రాయండి.

ప్రశ్న 1.
పైడితల్లి అమ్మవారి జాతరలో భాగంగా జరిగే సిరిమానోత్సవంలోని చారిత్రక అంశాలు ఏమిటి?
జవాబు:
పైడితల్లి అమ్మవారి జాతరలో భాగంగా జరిగే సిరిమానోత్సవంలో చారిత్రక అంశాలు మిళితమై ఉన్నాయి. ఒకసారి విజయనగరాన్ని పరిపాలించే విజయరామరాజు యుద్ధానికి సిద్ధమౌతాడు. యుద్ధానికి వెళ్ళవద్దని అతని చెల్లెలు పైడిమాంబ బ్రతిమాలింది. అయినప్పటికీ చెల్లెలు మాట పెడచెవిన పెట్టి, యుద్ధానికి వెళతాడు. అక్కడ ..’ ‘ తాండ్రపాపారాయుడి చేతిలో రామరాజు మరణిస్తాడు. ఈ సంగతి విని సమీపంలోని పెద్ద చెరువులో ఆత్మార్పణ చేసుకుంటుంది పైడిమాంబ. కొంతకాలానికి స్నేహితురాళ్ళకు కలలో కనిపించి పెద్ద చెరువులో తాను విగ్రహమై వెలుస్తానని, తనకు గుడి కట్టాలని చెప్పింది. అలా ఆ చెరువు గట్టు మీద ఆమె విగ్రహాన్ని ప్రతిష్టించారు. విజయదశమి తరువాత వచ్చే మొదటి మంగళవారంనాడు ఆమె విగ్రహాన్ని ప్రతిష్ఠ చేశారు. ప్రతియేడు ఈ రోజున పైడితల్లి సిరిమానోత్సవం జరుగుతుంది.

ప్రశ్న 2.
కోటప్పకొండ చారిత్రక, ఆధ్యాత్మిక విశేషాలను రాయండి.
జవాబు:
ఆంధ్రప్రదేశ్ లో ప్రసిద్ది చెందిన శైవ క్షేత్రాలలో కోటప్పకొండ ఒకటి. ఇది గుంటూరు జిల్లాలోని నరసరావు పేట సమీపంలో ఉంది. 1500 ఎకరాల వైశాల్యంలో ఎనిమిదిమైళ్ళ చుట్టుకొలతలో ఈ ప్రాంతం విస్తరించి ఉంటుంది. కొండ మధ్యలో ‘పాపనాశనం’ అనే తీర్థం ఉంది. ఇది స్వయంగా శివుడు తన త్రిశూలంతో కొట్టగా ఏర్పడిందంటారు. వీటిలో స్నానం చేస్తే పాపాలు నశిస్తాయని భక్తుల నమ్మకం.

ఈ కొండను ఏ వైపు నుంచి చూసినా మూడు శిఖరాలు కనిపిస్తాయి. వీటిమీద మూడు శివలింగాలు ఉన్నాయి. అందుకే కోటప్పకొండ, త్రికూటాచలంగానూ, మధ్య శిఖరం మీద ఉన్న శివుడు త్రికూటేశ్వరుడిగా పూజలందుకుంటున్నాడు. కొండ కింద భాగంలో గొల్లభామ గుడి ఉంది. ఈమె పరమ భక్తురాలైన ఆనందవల్లి. ఈమెను ముందుగా దర్శించిన తరువాత కోటయ్యను దర్శిస్తారు. స్థలపురాణం ప్రకారం దక్షయజ్ఞం తర్వాత .. శివుడు ఇక్కడ 12 సంవత్సరాల బాలునిగా అవతరించాడు. శ్రీ మేధా దక్షిణామూర్తి రూపంలో దేవతలతో నివసించాడని చెబుతారు.

ప్రశ్న 3.
‘బారాషహీద్’ గురించి రాయండి.
జవాబు:
నెల్లూరు జిల్లా గండవరం వద్ద జరిగిన పవిత్ర యుద్ధంలో 12 మంది ఇస్లాం వీరులు మరణించారు. వీరి మొండేలను వారి గుర్రాలు దర్గామిట్ట చెరువు వద్దకు చేర్చాయి. మొండేలు అక్కడే ఖననం అయ్యాయి. కాలక్రమంలో ఈ పన్నెండు మొండేలకు స్థానికులు సమాధులు నిర్మించారు. ఆ స్థలానికి బారా షహీద్ (బారహ్ అనగా పన్నెండు, షహీద్ అనగా వీరుడు) అని పేరు పెట్టారు. మరణించిన 12మంది తలలో ఏడుగురి తలలు మాత్రమే యుద్ధం జరిగినచోట లభ్యమయ్యాయి. ఈ ఏడు తలలు లభ్యమైన ప్రదేశాన్ని ‘సాతోషహీద్’ అంటారు.

AP 7th Class Telugu Important Questions 6th Lesson మన విశిష్ట ఉత్సవాలు

ప్రశ్న 4.
‘లేపాక్షి’ ఆనాటి శిల్పుల అద్భుత శిల్పకళా సౌందర్యానికి ప్రతీక – వివరించండి.
జవాబు:
ఆంధ్రప్రదేశ్ రాష్ట్రంలో అనంతపురం జిల్లాలోని లేపాక్షి ఒక చారిత్రక ప్రదేశంగా, పర్యాటక కేంద్రంగా పేరొందింది. విజయనగర రాజులు తమ పాలనా కాలంలో ఇక్కడ ఎన్నో ఆలయాలు, కట్టడాలు నిర్మించారు. లేపాక్షి పట్టణంలోకి ప్రవేశించేటప్పుడు దేశంలోనే అతి పెద్ద ఏకశిలా నంది విగ్రహం చూడవచ్చు. ఇది ఠీవీగా పర్యాటకులకు ఆహ్వానం పలుకుతున్నట్లు ఉంటుంది. దీనినే లేపాక్షి బసవయ్య అంటారు. 8.1 మీటర్ల పొడవు, 4.5 మీటర్ల ఎత్తు కలిగిన ఈ బసవయ్య మెడలో పూసల హారాలు, గంటలు ఉంటాయి. రిక్కించిన చెవులతో లేచి ఉరకడానికి కాళ్ళను సరిచేసుకుంటున్న భంగిమతో ఉండే ఈ బసవయ్య మెడలోని హారంలో వేలాడే రెండు గరుడ పక్షులు, వాటి ముక్కున వ్రేలాడే ఏనుగులు ఉంటాయి. ఇది ఆనాటి శిల్పుల శిల్పకళా సౌందర్యానికి ప్రతీక అని చెప్పవచ్చు.

ఈ విగ్రహానికి సమీపంలోనే మధ్యయుగం నాటి నిర్మాణ కళతో కూడిన వీరభద్రస్వామి ఆలయం ఉంది. దీనినే “లేపాక్షి” ఆలయం అంటారు. ఈ ఆలయంలో దుర్గాదేవి, గణపతి, నాగేంద్రుడు మొదలైన విగ్రహాలు ఆకర్షిస్తాయి. ఇక్కడ ప్రతి నిర్మాణం రాతితో నిర్మించినవే. వ్రేలాడే రాతిస్తంభం ఇక్కడ మరో ప్రత్యేకత. ఇక్కడ ప్రతి అణువూ అత్యద్భుతంగా ఆనాటి శిల్పులు తీర్చిదిద్దారు. గోడలు, పై కప్పులపై చిత్రించిన వర్ణ చిత్రాలు అప్పటి కళా నైపుణ్యానికి దర్పణం పడతాయి.

AP 7th Class Telugu Important Questions 5th Lesson పద్య పరిమళం

These AP 7th Class Telugu Important Questions 5th Lesson పద్య పరిమళం will help students prepare well for the exams.

AP Board 7th Class Telugu 5th Lesson Important Questions and Answers పద్య పరిమళం

I. అవగాహన-ప్రతిస్పందన

పరిచిత పద్యాలు

కింది పద్యాలను చదివి, ఇచ్చిన ప్రశ్నలకు జవాబులు రాయండి.

1. క్షమ గలిగిన సిరి గలుగును
క్షమ గలిగిన వాణి గలుగు సౌఖ్యము లెల్లన్
క్షమ గలుగఁ దోన కలుగును
క్షమ కలిగిన మెచ్చు శౌరి సదయుఁడు తండ్రీ !
ప్రశ్నలు – జవాబులు :
అ) ‘క్షమ’ అంటే ఏమిటి?
జవాబు:
ఓర్పు

ఆ) ‘వాణి’ నానార్థాలు ఏమిటి?
జవాబు:
వాక్కు, సరస్వతి

ఇ) ‘శౌరి’ వ్యుత్పత్తి ఏమిటి?
జవాబు:
శూరసేనుని మనుమడు

ఈ) ‘సదయుడు’ విగ్రహవాక్యం ఏమిటి?
జవాబు:
దయతో కూడినవాడు

2. పరుల దిట్ట నోరు పాప పంకిల మౌను
పెద్దలను నుతింప శుద్ధియగును
నోటి మంచి తనము పాటించు సుజ్ఞాని
కాళికాంబ ! హంస కాళికాంబ!
ప్రశ్నలు – జవాబులు :
అ) ‘పంకిలం’ వికృతి పదం ఏది?
జవాబు:
పంకం

ఆ) ‘పెద్దలను నుతింప’ లోని గీత గల అక్షరం ఏ విభక్తి ప్రత్యయం?
జవాబు:
ద్వితీయా

ఇ) ‘సుజ్ఞాని’కి వ్యతిరేక పదం ఏమిటి?
జవాబు:
అజ్ఞాని

ఈ) ‘కాళికాంబ’ పదం విడదీయండి.
జవాబు:
కాళిక + అంబ

AP 7th Class Telugu Important Questions 5th Lesson పద్య పరిమళం

3. సత్యమె యశముకు మూలము
సత్యమె భవమోహపాశ సంసృతి బాపున్
సత్యమె శీలము నిలుపును
సత్యముతో నెట్టివ్రతము చాలదు నగజా
ప్రశ్నలు – జవాబులు :
అ) ‘సంసృతి’ అంటే అర్థం ఏమిటి?
జవాబు:
సంసారం

ఆ) ఈ పద్యంలోని మకుటం ఏది?
జవాబు:
నగజా

ఇ) యశముకు మూలం ఏది?
జవాబు:
సత్యం

ఈ) సత్యం దేనిని నిలుపుతుంది?
జవాబు:
శీలాన్ని

4. గురుభక్తియు విద్యలపై
తరగని విశ్వాస సంపద వినయము నిరం
తర సాధన, ధారణ పున
శ్చరణము విద్యార్థికి యవసర లక్షణముల్
ప్రశ్నలు – జవాబులు :
అ) ‘ధారణ’ అంటే అర్థం ఏమిటి?
జవాబు:
జ్ఞాపకశక్తి

ఆ) ‘పునశ్చరణము’ పదాన్ని విడదీయండి.
జవాబు:
పునః + చరణము

ఇ) ‘విశ్వాసము’కి వికృతి పదం ఏది?
జవాబు:
విసువాసము

ఈ) ‘గురుభక్తి’ ఏ సమాసం?
జవాబు:
సప్తమీ తత్పురుష సమాసం

అపరిచిత పద్యాలు

కింది అపరిచిత పద్యాలను చదివి, ప్రశ్నలకు జవాబులు రాయండి.

1. కలిమిగల లోభికన్నను
విలసితముగ బేద మేలు వితరణి యైనన్
చలిచెలమ మేలు కాదా
కులనిధి యంభోధికన్న గువ్వలచెన్నా!
ప్రశ్నలు – జవాబులు :
అ) ఎవరి కన్న పేద మేలు?
జవాబు:
సంపదకల లోభి కన్న పేద మేలు.

ఆ) లోభికన్న పేద ఎప్పుడు మేలు?
జవాబు:
పేద వితరణి (దాత) అయితే, లోభివాని కన్న మేలు.

ఇ) చలిచెలమ దేనికన్న మేలు?
జవాబు:
చలిచెలమ అంభోధి (సముద్రము) కన్న మేలు.

ఈ) చలిచెలమ అంభోధి కన్న ఎందుకు మేలని చెప్పగలవు?
జవాబు:
చలిచెలమలో నీళ్ళు కొంచెమే ఉన్నా అవి త్రాగడానికి పనికి వస్తాయి. సముద్రంలో నీళ్ళు ఎక్కువగా ఉన్నా ఉప్పగా ఉండి అవి త్రాగడానికి పనికి రావు. అండువల్ల చలిచెలమ, అంభోధికన్న మేలు.

2. పుస్తకముల నీవు పూవువలెను జూడు
చింపఁబోకు మురికి చేయఁబోకు
పరుల పుస్తకముల నెరవు తెచ్చితి వేని
తిరిగి యిమ్ము వేగ, తెలుఁగు బిడ్డ !
ప్రశ్నలు – జవాబులు :
అ) పుస్తకములను ఎలా చూడాలి?
జవాబు:
పుస్తకములను పువ్వుల్లా చూడాలి.

ఆ) పుస్తకాల విషయంలో ఎలాంటి శ్రద్ధ తీసుకోవాలి?
జవాబు:
పుస్తకాలను చింపరాదు. మురికి చేయరాదు.

ఇ) ఇతరుల పుస్తకముల విషయంలో ఎలా ఉండాలి?
జవాబు:
ఇతరుల పుస్తకాలు ఎరవు తెస్తే వేగంగా వారికి తిరిగి ఇయ్యాలి.

ఈ) ఎరవు తేవడం అంటే ఏమిటి?
జవాబు:
అవసరం కోసం ఇతరులను అడిగి తెచ్చుకోవడం.

AP 7th Class Telugu Important Questions 5th Lesson పద్య పరిమళం

3. పుత్తడిగలవాని పుండు బాధైనను
వసుధలోన చాల వారకెక్కు
పేదవాని యింట పెండైన యెరుగరు
విశ్వదాభిరామ వినురవేమ.
ప్రశ్నలు – జవాబులు :
అ) ఎవరి విషయం చాలా ప్రాచుర్యం పొందుతుంది?
జవాబు:
పుత్తడి గలవాని / ధనవంతుని

ఆ) ఎవరి యింట పెండ్లి అయిన ఎరుగరు?
జవాబు:
పేదవాని యింట

ఇ) అవని, పుడమి భూమికి పర్యాయపదాలు. పై పద్యంలో భూమికి గల మరో పర్యాయపదాన్ని గుర్తించుము.
జవాబు:
వసుధ

ఈ) పై పద్యం ఆధారంగా ఒక ప్రశ్న తయారుచేయండి.
జవాబు:
ఈ పద్యము ఏ శతకములోనిది?

4. పత్రికొకటియున్న పదివేల సైన్యము
పత్రికొక్కటున్న మిత్రకోటి
ప్రజకు రక్షలేదు పత్రికలేకున్న
వాస్తవమ్ము నార్లవారి మాట
ప్రశ్నలు – జవాబులు :
అ) ప్రజలకు రక్షణ ఇచ్చేది ఏది?
జవాబు:
పత్రిక

ఆ) పత్రిక ఎంత మంది సైన్యమునకు సమానము?
జవాబు:
10వేల సైన్యంతో

ఇ) “మిత్రకోటి” అనే పదానికి అర్థము తెలపండి.
జవాబు:
స్నేహితుల సమూహం

ఈ) పై పద్యానికి శీర్షిక ప్రకటించండి.
జవాబు:
పత్రిక – ప్రజలకు రక్ష

5. సత్యసూక్తి ఘటించు ధీజడిమ మాన్చు
గౌరవమొసంగు జనులకు గలుషమడఁచు
గీర్తిఁ బ్రకటించు చిత్తవిస్ఫూర్తిఁ జేయు
సాధుసంగంబు సకలార్థ సాధకంబు.
ప్రశ్నలు – జవాబులు :
అ) సకలార్థ సాధకము ఏది?
జవాబు:
సాధుసంగము (సజ్జన సహవాసులు) సకలార్థ సాధకము.

ఆ) సాధుసంగము దేనిని ఘటిస్తుంది?
జవాబు:
సాధుసంగము సత్యసూక్తిని ఘటిస్తుంది.

ఇ) సాధుసంగము దేనిని పోగొడుతుంది?
జవాబు:
సాధుసంగము’ ధీజడిమను అనగా బుద్ధిమాంద్యాన్ని పోగొడుతుంది.

ఈ) ‘కీర్తిని వ్యాపింపజేస్తుంది. మనస్సును బాగుచేస్తుంది’ అనే అర్థం వచ్చే పంక్తి ఏది?
జవాబు:
కీర్తి ప్రకటించు చిత్త విస్ఫూర్తి ‘జేయు’ అనే పద్య పంక్తి పై భావాన్ని ఇస్తుంది.

6. “ఇందుగలడందులేడని
సందేహము వలదు చక్రి సర్వోపగతుం
డెందెందు వెదకి చూచిన
నందందే కలడు దానవాగ్రణి వింటే”
ప్రశ్నలు – జవాబులు :
అ) సర్వోపగతుండెవరు?
జవాబు:
సర్వోపగతుండు ‘చక్రి’. చక్రి అనగా చక్రమును ధరించే శ్రీమహావిష్ణువు.

ఆ) చక్రి ఎక్కడున్నాడు?
జవాబు:
చక్రి. అన్ని చోట్లా ఉంటాడు.

ఇ) ఈ పద్యం ఎవరిని సంబోధిస్తుంది?
జవాబు:
ఈ పద్యం, దానవాగ్రణిని అంటే రాక్షసరాజు హిరణ్య కశిపుని సంబోధిస్తుంది.

ఈ) ఈ పద్యం ఏ గ్రంథంలోనిది? (రామాయణం, భారతం, భాగవతం)
జవాబు:
ఈ పద్యం భాగవతం లోనిది.

AP 7th Class Telugu Important Questions 5th Lesson పద్య పరిమళం

7. “కమలములు నీట బాసిన
కమలాప్తుని రశ్మిసోకి కమలిన భంగిన్
తమ తమ నెలవులు దప్పిన
తమ మిత్రులె శత్రులగుట తథ్యము సుమతీ”
ప్రశ్నలు – జవాబులు :
అ) కమలములకు, సూర్యునికి గల సంబంధమేమి?
జవాబు:
కమలములు నీటిలో నుండి బయటకు వస్తే సూర్యుని కాంతి తాకి వాడిపోతాయి.

ఆ) ‘కమలిన భంగిన్’ అంటే అర్థం ఏమిటి?
జవాబు:
వాడిపోయిన విధంగా అని అర్థము.

ఇ) తమ స్థానములు కోల్పోతే అనే అర్థం ఇచ్చే పాదం ఏది?
జవాబు:
‘తమ తమ నెలవులు దప్పిన’ అనే మూడో పాదం.

ఈ) మిత్రులు శత్రువులెందుకవుతారు?
జవాబు:
తమ తమ స్థానాలను కోల్పోతే మిత్రులు శత్రువులు అవుతారు.

8. అక్కరకు రాని చుట్టము
మ్రొక్కిన వరమీని వేల్పు, మోహరమున దా
నెక్కిన బాఱని గుఱ్ఱము
గ్రక్కున విడువంగ వలయు గదరా సుమతీ !
ప్రశ్నలు – జవాబులు :
అ) సమయమునకు సహాయము చేయని చుట్టమును ఏం చేయాలి?
జవాబు:
‘సమయమునకు సహాయము చేయని చుట్టమును విడిచిపెట్టేయాలి.

ఆ) ఈ పద్యంలో నీతి ఏమిటి?
జవాబు:
అవసరానికి ఉపయోగపడని వాటిని వెంటనే విడిచి పెట్టాలి.

ఇ) ఈ పద్యము ఏ శతకంలోనిది?
జవాబు:
ఈ పద్యము సుమతీ శతకంలోనిది.

ఈ) వెంటనే విడువవలసినవి ఏవి?
జవాబు:
అక్కరకు రాని చుట్టము, మ్రొక్కిన వరమీయని దేవుడు, పరుగెత్తలేని గుఱ్ఱము.

9. మేడిపండు చూడ మేలిమై యుండును
పొట్టవిప్పి చూడ పురుగులుండు
పిఱికి వాని మదిని బింకమీలాగురా
విశ్వదాభిరామ వినురవేమ !
ప్రశ్నలు – జవాబులు :
అ) మేడి పండు పైకి ఎలా ఉంటుంది?
జవాబు:
మేలిమిగా

ఆ) పైకి ధైర్యంగా లోపల భయంగా ఉండడాన్ని సూచించే పద్యపాదం ఏది?
జవాబు:
పిటికి వాని మదిని బింకమీలాగురా.

ఇ) మేడి పండును ఎవరితో పోల్చారు?
జవాబు:
పిటికివానితో

ఈ) ఈ పద్యానికి మకుటం ఏది?
జవాబు:
విశ్వదాభిరామ వినురవేమ.

10. సిరి తా వచ్చిన వచ్చును
సలలితముగ నారికేళ సలిలము భంగిన్
సిరితా పోయిన పోవును
కరిమ్రింగిన వెలగపండు కరణిని సుమతీ !
ప్రశ్నలు – జవాబులు :
అ) ‘సిరి’ ఎట్లా వస్తుంది?
జవాబు:
టెంకాయలోనికి నీరెలా తెలియకుండా చేరుతుందో అలాగే సంపద తెలియకుండానే వస్తుంది.

ఆ) ‘సిరి’ ఎలా పోతుంది?
జవాబు:
ఏనుగు తిన్న వెలగపండు గుజ్జువలె సంపద పోతుంది.

ఇ) ఈ పద్యాన్ని చదివి నీవు ఏమి గ్రహించావు?
జవాబు:
సంపదలు నిత్యములు కావు.

ఈ) ఈ పద్యము ఆధారంగా ఒక ప్రశ్న తయారు చేయండి.
జవాబు:
సుమతీ శతక కర్త ఎవరు?

AP 7th Class Telugu Important Questions 5th Lesson పద్య పరిమళం

11. పూజకన్న నెంచ బుద్ధి నిదానంబు
మాటకన్న నెంచ మనసు దృఢము
కులము కన్న నెంచ గుణము ప్రధానంబు
విశ్వదాభిరామ వినురవేమ !
ప్రశ్నలు – జవాబులు :
అ) పూజకంటే ఏది ముఖ్యం?
జవాబు:
బుద్ధి

ఆ) మాటకంటే ఏది దృఢంగా ఉండాలి?
జవాబు:
మనసు

ఇ) పై పద్యం ఏ శతకంలోనిది?
జవాబు:
వేమన

ఈ) పై పద్యం ఆధారంగా ఒక ప్రశ్న తయారు చేయండి.
జవాబు:
కులం కన్నా ఏది ప్రధానం?

II. వ్యక్తీకరణ – సృజనాత్మకత

అ) కింది ప్రశ్నలకు నాలుగైదు వాక్యాలలో జవాబులు రాయండి.

ప్రశ్న 1.
గువ్వల చెన్నడు తన పద్యం ద్వారా మీ పాఠ్యాంశంలో ఏం చెప్పారు?
జవాబు:
గువ్వల చెన్నడు తన పద్యం ద్వారా ధనం యొక్క గొప్పతనాన్ని చెప్పారు. ధనం వలన స్నేహాలేర్పడతాయి. ‘విరోధాలేర్పడతాయి. ఎన్ని మంచిగుణాలున్నా సభలలో గౌరవం తెచ్చేది కూడా ధనమేనని చెప్పారు.

ప్రశ్న 2.
విద్యార్థికి ఏయే లక్షణాలుండాలి?
జవాబు:
విద్యార్థికి తను చదివే చదువుపై నమ్మకం ఉండాలి. గురువుల పట్ల భక్తి ఉండాలి. వినయం ఉండాలి. నిరంతరం అభ్యాసం చేయాలి. చదివినది గుర్తు పెట్టుకోవాలి. పునశ్చరణ చేయాలి. ఇవన్నీ విద్యార్థికి అవసరమైన లక్షణాలు.

AP 7th Class Telugu Important Questions 5th Lesson పద్య పరిమళం

ఆ) కింది ప్రశ్నలకు 8 నుండి 10 వాక్యాలలో జవాబులు రాయండి.

ప్రశ్న 1.
‘పరులను తిట్టనోరు.పాప పంకిలమౌను’ అని కవిగారెందుకన్నారు?
జవాబు:
ఇతరులను నిందించడం మహాపాపం. మనకు పవిత్రతను కాని, అపవిత్రతను కానీ, కీర్తిని గానీ, అపకీర్తిని గాని తెచ్చేది మన నోరే. నోటితో మంచి మాటలు మాట్లాడితే కీర్తి పెరుగుతుంది. మంచి పేరు వస్తుంది.

పరులను తిట్టడం వలన వారు బాధపడతారు. ఆ బాధలో వాళ్లు కూడా తిట్టుకొంటే అవే శాపాలై తగులుతాయి. వాటి ప్రభావం వలన అనేక బాధలు పడవలసి వస్తుంది. బురదగుంటలో ఎవ్వరూ స్నానం చేయరు. ముక్కు మూసుకొంటారు. తిట్టేవాళ్ల నోరు కూడా బురదగుంటతో సమానమే. ఎవ్వరూ స్నేహం చేయరు. చెవులు మూసుకొని – దూరంగా వెళ్లిపోతారు. పాపమంటే అందరికీ భయమే కదా ! అందుకే తిట్టేనోరు పాప పంకిలమన్నారు.

ప్రశ్న 2.
‘వృద్ధజన సేవ చేసిన బుద్ధి విశేషజ్ఞుడు’ అని పండితులు ఎందుకంటారు?
జవాబు:
వృద్ధులను సేవించాలి. వృద్ధులను సేవిస్తే వారు మనకు ఎన్నో విషయాలు వివరిస్తారు. చక్కని కథలు చెబుతారు. పొడుపు కథలు చెబుతారు. చమత్కారాలు చెబుతారు. చరిత్రలోని విషయాలెన్నో చెబుతారు. వారి జీవిత అనుభవాలు చెబుతారు. అవన్నీ చాలా విలువైనవి. మనకు ఎక్కడ పుస్తకాలలో దొరకవు. క్లిష్ట పరిస్థితులలో ఎలా ప్రవర్తించాలో తెలిసిన వారినే బుద్ధిమంతుడు అంటారు. వృద్ధులు చెప్పే విషయాల ద్వారా మనకు బుద్ధి, జ్ఞానం పెరుగుతాయి. చాలా జ్ఞానం కలవారిని విశేషులు అంటారు. అందుకే వృద్ధులను సేవించాలి. బుద్ధి, జ్ఞానం కలవారనిపించు కోవాలి. అందుకే పండితులు అలాగ అన్నారు.

II. భాషాంశాలు

పర్యాయపదాలు

క్షమ = ఓర్పు, ఓరిమి
సిరి = ధనము, డబ్బు
వాణి = మాట, పలుకు
సౌఖ్యము = సుఖము, హాయి
మెచ్చు = పొగుడు, నుతించు
శౌరి = వాసుదేవుడు, శ్రీకృష్ణుడు
తండ్రి = జనకుడు, పిత
ధనము = డబ్బు, అర్థము
సభ = ఓలగము, కొలువు
ఘనత = గొప్పదనం, శ్రేష్ఠత
గొనము = గుణము, లక్షణము
వృద్ధులు = ముసలివారు, ముదుసలులు
బుద్ధి = మతి, తెలివి
పూతము = పవిత్రం, పునీతం
బుధులు = పండితులు, విద్వాంసులు
ప్రేమ = అనురాగం, మమకారం
కుమారుడు = పుత్రుడు, కొడుకు
పరులు = ఇతరులు, పరాయివారు
నోరు = వక్రము, ముఖము
పాపము = దోషము, దురితము
నుతి = పొగడ్త, స్తుతి
కాళిక = కాళి, కాళికాదేవి
శుద్ధి = పునీతం, పవిత్రం
సత్యము = నిజం, యథార్థం
మూలము = ఆది, మొదలు
భవము = పుట్టుక, జన్మ
మోహము = కోరిక, కాంక్ష
సంసృతి = సంసారం, కాపురం
పాశము = త్రాడు, రజ్జువు
శీలము = స్వభావము, గుణము
వ్రతము = నోము, బతము
నగజ = పార్వతీదేవి, శైలజ
గురువు = ఉపాధ్యాయుడు, ఆచార్యుడు
విద్య = కళ, చదువు
విశ్వాసం = నమ్మకం, నమిక
సంపద = విభూతి, ఐశ్వర్యం
వినయము = అణకువ, వినమ్రత
నిరంతరం = ఎల్లప్పుడు, ఎప్పుడు
సాధన = అభ్యాసం, తర్ఫీదు
ధారణ = గుర్తు, జ్ఞాపక శక్తి
విద్యార్థి = శిష్యుడు, ఛాత్రుడు
అగ్ని = హుతాశనుడు, జ్వలనుడు
గాలి = పవనము, వాయువు
సుత్తి = సంపెట, సమ్మెట
దెబ్బ = హతి, ఆఘాతము
సొమ్ము = ఆభరణము, భూషణము
పసిడి = బంగారము, కనకము
అఖిలము = సర్వము, నిఖిలము
మిత్రుడు = స్నేహితుడు, చెలికాడు
చేష్ట = పని, చేత
నేర్పు = నైపుణ్యం, పనితనం
రాగి = తామరసము, తామ్రము
జనులు = ప్రజలు, జనత
భాస్కరుడు = సూర్యుడు, రవి
కరము = చేయి, హస్తము
దానము = ఈవి, సంప్రదానం
చరణములు = పాదాలు, అంఘ్రులు
అభివాదనం = వందనం, నమస్కారం
దోః = బాహువు, భుజము
వీనులు = చెవులు, శ్రుతులు
భూషణము = ఆభరణం, నగ
శూరులు = వీరులు, పరాక్రమవంతులు
పునశ్చరణ = తిరిగి గుర్తు చేసుకోవడం, జ్ఞప్తి చేసుకోవడం

ప్రకృతి – వికృతులు

పద్యము – పద్దెము
శ్రీ – సిరి
ఘనము – గనము
గుణము – గొనము
వృద్దు – పెద్ద
బుద్ధి – బుద్ధి
విశ్వాసము – విసువాసము
ధర్మము – దమ్మము
సత్యము – సత్తెము
ప్రేమ – ప్రేముడి
యశము – అసము
భవము – బాము
వ్రతము – బతము
గురువు – గఱువ
భక్తి – బత్తి
విద్య – విద్దె
సాధన – సాదన
ధారణ – దారణ
లక్షణము – లక్కణము, లచ్చనము
అగ్ని – దుష్టుడు
చేష్ట – చేత
బహిర్భాగము – బయలు
భృంగారము – బంగారము
నిత్యము – నిచ్చలు
హృదయము – ఎద
ముఖము – మొగము

AP 7th Class Telugu Important Questions 5th Lesson పద్య పరిమళం

వ్యతిరేక పదాలు

పరిమళం × దుర్వాసన
సౌఖ్యము × అసౌఖ్యము
దయ × నిర్దయ
మైత్రి × వైరం
వృద్ద × బాల
ధర్మము × అధర్మము
పొగడ్త × తెగడ్త
ప్రేమ × ద్వేషం
శుద్ది × అశుద్ధి
సుజ్ఞాని × కుజ్ఞాని
జ్ఞాని × అజ్ఞాని
పాపము × పుణ్యము
సత్యము × అసత్యము
యశము × అపయశము
మోహము × నిర్మోహము
విశ్వాసము × అవిశ్వాసము
అవసరం × అనవసరం
హితము × అహితము
వర్ధిల్లు × నశించు
అఖిలము × ఖిలము
దుష్టుడు × శిష్టుడు
మూసి × తెరచి

సంధులు (ఉత్వసంధి):

సౌఖ్యములెల్లన్ = సౌఖ్యములు + ఎల్లన్
ధనమే = ధనము + ఏ
విశేషజ్ఞుడనుచు = విశేషజ్ఞుడు + అనుచు
పంకిలమౌను = పంకిలము + ఔను
దెబ్బలకోర్చి = దెబ్బలకు(న్) + ఓర్చి
సొమ్ములగుచు = సొమ్ములు + అగుచు
బాధలోర్చు = బాధలు + ఓర్చు
ఉండదది = ఉండదు + అది
జనులెల్ల = జనులు + ఎల్ల
వాదనమకుంఠిత = వాదనము + అకుంఠిత
వర్తనమంచిత = వర్తనము + అంచిత
భూషణంబులివి = భూషణంబులు + ఇవి

యడాగమం:
ప్రేమయెసంగ = ప్రేమ + ఎసంగ
శుద్ధియగును = శుద్ధి + అగును
విద్యార్థికియవసరము = విద్యార్థికి + అవసరము
మూసినయంతటన్ = మూసిన + అంతటన్
ముట్టకయుండదు = ముట్టక + ఉండదు
వాణియ్దల = వాణి + ఔదల
లేనియప్పుడున్ = లేని + అప్పుడున్

ఇత్వ సంధి:
అదెట్లు = అది + ఎట్లు

సవర్ణదీర్ఘ సంధి :
కాళికాంబ = కాళిక + అంబ
చరణాభివాదనము = చరణ + అభివాదనము

AP 7th Class Telugu Important Questions 5th Lesson పద్య పరిమళం

ఖాళీలు : క్రింది ఖాళీలను వ్యతిరేక పదాలతో పూరించండి.

1. మానవులు సౌఖ్యమును కోరతారు…………….. కోరుకోరు. (అసౌఖ్యము)
2. మూగజీవుల పట్ల దయతో ఉండాలి. …………….. పనికిరాదు. (నిర్దయ)
3. పొగడ్తలకు పొంగకు. ……………….. లకు కుంగకు. (తెగడ్త)
4. జ్ఞానిని ………………. ని కూడా సమంగా చూడాలి. (అజ్ఞాని)
5. పాపము, …………… చివరకు మిగిలేవి. (పుణ్యము)
6. యశము సంపాదించాలి. కాని, ………………. కాదు. (అపయశము)
7. అవసరం ఐతే మాట్లాడాలి. …………………. గా మాట్లాడకూడదు. (అనవసరం)
8. హితము నే పలకాలి. …………………….. ను పలకకూడదు. (అహితము)
9. దుష్టులను శిక్షించాలి. ……………… రక్షించాలి. (శిష్టులను)
10. అందరితో మైత్రిగా ఉండాలి. ……………………….. వద్దు. (వైరం)

వ్యాకరణాంశాలు: ఈ క్రింది ఖాళీలను సరైన విభక్తి ప్రత్యయంతో పూరించండి.

1. తల్లిదండ్రుల ………………… గౌరవించాలి. (ను)
2. ……………… రామా ! ఇటురారా ! (ఓ)
3. ధనము ……………….. కీర్తి రాదు. (వలన)
4. భీముడు, దుర్యోధనుని గద ………………. కొట్టాడు. (తో)
5. పిల్లల ……………….. తల్లిదండ్రులు కష్టపడతారు. (కొఱకు)
6. చెరువు ………………… నీరు ఎండిపోయింది. (లో).
7. మంచిపనుల …………………. భగవంతుడుంటాడు. (అందు)
8. రామున ……………… రణరంగంలో ఎదురులేదు. (కు)
9. రాము ………………. మంచి బాలుడు. (డు)
10. సీతారాము ……………. ఆదర్శ దంపతులు. (లు)

AP 7th Class Telugu Important Questions 5th Lesson పద్య పరిమళం

సంధులు: ఈ క్రింది పదాలను విడదీసి, సంధి పేరు రాయండి.

1. అదెట్లు = అది + ఎట్లు – ఇత్వ సంధి
2. ఉండదది = ఉండదు + అది – ఉత్వ సంధి
3. సౌఖ్యములెల్లన్ = సౌఖ్యములు + ఎల్లన్ – ఉత్వ సంధి
4. చరణాభివాదనము = చరణ + అభివాదనము – సవర్ణదీర్ఘ సంధి
5. సొమ్ములనుచు = సొమ్ములు + అనుచు – ఉత్వ సంధి
6. బాధలోర్చు. బాధలు – ఓర్చు – ఉత్వ సంధి
7. లేనియప్పుడున్ = లేని + అప్పుడున్ – యడాగమ సంధి
8. శుద్ధియగును = శుద్ది + అగును – యడాగమ సంధి
9. వర్తనమంచిత = వర్తనము + అంచిత – ఉత్వ సంధి
10. మూసినయంతటన్ = మూసిన + అంతటన్ – యడాగమ సంధి

IV. బహుళైచ్ఛిక ప్రశ్నలు

1. భాషాంశాలు

అర్థాలు : ఈ క్రింది వాక్యాలలో గీత గీసిన పదాలకు అర్థాలు గుర్తించండి.

1. క్షమ ఉంటే దేనినైనా సాధించవచ్చు.
a) డబ్బు
b) తెలివి
c) ఓర్పు
d) చదువు
జవాబు:
c) ఓర్పు

2. మా గురువుగారు సదయుడు.
a) కరుణామయుడు
b) తెలివైనవాడు
c) మేథావి
d) అందగాడు
జవాబు:
a) కరుణామయుడు

3. మంచివారితో మైత్రి చేయాలి.
a) ఉద్యోగం
b) వ్యాపారం
c) ప్రయాణం
d) స్నేహం
జవాబు:
d) స్నేహం

AP 7th Class Telugu Important Questions 5th Lesson పద్య పరిమళం

4. ఎవ్వరితోనూ వైరం పెంచుకోకూడదు.
a) స్నేహం
b) విరోధం
c) ప్రేమ
d) ద్వేషం
జవాబు:
b) విరోధం

5. తిరుమల పూతమైన ప్రదేశం.
a) పవిత్రం
b) కొండ
c) దైవం
d) భక్తి
జవాబు:
a) పవిత్రం

6. మంచివారిని బుధులు మెచ్చుకొంటారు.
a) రాజులు
b) అధికారులు
c) పండితులు
d) విద్యార్థులు
జవాబు:
c) పండితులు

7. దేవుని నుతి చేయాలి.
a) నూతి నీరు
b) గొప్ప
c) పూజ
d) స్తోత్రం
జవాబు:
d) స్తోత్రం

8. సత్యమునే పలకాలి.
a) నిజం
b) న్యాయం
c) గౌరవం
d) ఆనందం
జవాబు:
a) నిజం

9. మనిషికి విద్య కీర్తి తెస్తుంది.
a) డబ్బు
b) చదువు
c) తెలివి
d) ఉద్యోగం
జవాబు:
b) చదువు

10. నగజను శివుడు పెండ్లాడెను.
a) పార్వతీదేవి
b) లక్ష్మీదేవి
c) సరస్వతీ దేవి
d) భార్య
జవాబు:
a) పార్వతీదేవి

పర్యాయపదాలు : ఈ క్రింది వాక్యాలలో గీత గీసిన పదాలకు పర్యాయపదాలు గుర్తించండి.

11. సభలో మర్యాదగా మాట్లాడాలి.
a) ఓలగము, కొలువు
b) వీథి, కూడలి
c) తరగతి, అసెంబ్లీ
d) దేశం, రాష్ట్రం
జవాబు:
a) ఓలగము, కొలువు

AP 7th Class Telugu Important Questions 5th Lesson పద్య పరిమళం

12. మంచి గొనములు కలిగి ఉండాలి.
a) సంపద, డబ్బు
b) తెలివి, మేద
c) గుణము, లక్షణము
d) నడక, నడత
జవాబు:
c) గుణము, లక్షణము

13. బుద్ధి కలవాడెలాగైనా తప్పించుకొంటాడు,
a) చదువు, విద్య
b) మతి, తెలివి
c) అధికారం, పదవి
d) ధనం, డబ్బులు
జవాబు:
b) మతి, తెలివి

14. విద్యార్థి ధారణ కలిగి ఉండాలి.
a) పిల్ల, పిల్లవాడు
b) బడి, తరగతి
c) శిష్యుడు, ఛాత్రుడు
d) గది, నుతి
జవాబు:
c) శిష్యుడు, ఛాత్రుడు

15. మంచి కుమారుడు కావాలని తల్లిదండ్రులనుకొంటారు.
a) బిడ్డ, వరుడు
b) రాముడు, లక్ష్మణుడు
c) పుత్రి, బిడ్డ
d) కొడుకు, పుత్రుడు
జవాబు:
d) కొడుకు, పుత్రుడు

16. బంగారపు సొమ్ములు దాచుకోవాలి.
a) భూషణము, ఆభరణం
b) కాసు, అరకాసు
c) నగ, నగదు
d) నిథి, నిక్షేపం
జవాబు:
a) భూషణము, ఆభరణం

17. రాగి పాత్రలలో నీరు త్రాగాలి.
a) తామర, వెండి
b) ఇత్తడి, కంచు
c) తామరసం, తామ్రం
d) వెండి, రజితం
జవాబు:
c) తామరసం, తామ్రం

18. బుధులు గౌరవింపతగినవారు.
a) పండితులు, విద్వాంసులు
b) గురువులు, ఉపాధ్యాయులు
c) ప్రధానోపాధ్యాయులు, హెడ్మాష్టర్
d) వృద్ధులు, పెద్దలు
జవాబు:
a) పండితులు, విద్వాంసులు

19. వినాయకుని తల్లి నగజ.
a) రమ, లక్ష్మి
b) వాణి, సరస్వతి
c) పార్వతి, శైలజ
d) రాణి, రాబ్రజ్ఞ
జవాబు:
c) పార్వతి, శైలజ

20. నోరు మంచిదైతే ఊరు మంచిదౌతుంది.
a) వక్రము, ముఖము
b) ముఖము, వదనం
c) నయనం, వక్షం
d) ఆననం, వదనం
జవాబు:
a) వక్రము, ముఖము

AP 7th Class Telugu Important Questions 5th Lesson పద్య పరిమళం

ప్రకృతి-వికృతులు : ఈ క్రింది వాక్యాలలో గీత గీసిన పదాలకు ప్రకృతి-వికృతులను గుర్తించండి.

21. మా తెలుగు ఉపాధ్యాయులు పద్యము బాగా చదువుతారు.
a) పద్య ము
b) పద్యగానం
c) పద్య విద్య
d) పద్దెము
జవాబు:
d) పద్దెము

22. పెద్దలను గౌరవించాలి.
a) వృద్దు
b) ముసలి
c) తాత
d) మామ్మ
జవాబు:
a) వృద్దు

23. నిత్యము మంచినే గమనించాలి.
a) ఎల్లపుడు
b) ఎపుడూ
c) నిచ్చలు
d) నిచ్చెన
జవాబు:
c) నిచ్చలు

24. మనపైన మనకు విశ్వాసము ఉండాలి.
a) విశ్వసము
b) విసువాసము
c) విశవము
d) వివశము
జవాబు:
b) విసువాసము

25. పెద్దలకు పిల్లల పట్ల ప్రేమ ఎక్కువ.
a) ప్రేముడి
b) పెరిమ
c) పెరీమా
d) అనురాగం
జవాబు:
a) ప్రేముడి

26. సత్య వ్రతమును మించిన వ్రతం లేదు.
a) నోము
b) బతము
c) పూజ
d) అర్చన
జవాబు:
b) బతము

27. సత్తెమునే పలకాలి.
a) సత్తియము
b) సత్తిము
c) సత్యము
d) సతాయము
జవాబు:
c) సత్యము

28. చదువు వలన యశము పెరుగును.
a) ఆశ
b) కీర్తి
c) యశస్సు
d) అసము
జవాబు:
d) అసము

29. మంచి లక్కణము కలిగి ఉండాలి.
a) లచ్చనము
b) లక్షణము
c) లక్ష్మి
d) లచ్చి
జవాబు:
b) లక్షణము

30. చేతలు మంచిగా ఉండాలి.
a) చేష్ట
b) చెయ్యి
c) పని
d) చేయూత
జవాబు:
a) చేష్ట

2. వ్యాకరణాంశాలు

ఈ క్రింది ఖాళీలకు సరైన విభక్తి ప్రత్యయాలను గుర్తించండి.

31. కత్తి ………. యుద్ధం చేసెను.
a) ని
b) ను
c) తో
d) కొరకు
జవాబు:
c) తో

AP 7th Class Telugu Important Questions 5th Lesson పద్య పరిమళం

32. తిండి ……… పని చేయాలి.
a) తో
b) కొరకు
c) చేత
d) వలన
జవాబు:
b) కొరకు

33. మంచి మార్కుల ……….. సంపాదించాలి.
a) ను
b) కొరకు
c) తో
d) వలన
జవాబు:
a) ను

34. ఉపాధ్యాయుని ………. మాట్లాడాలి.
a) కొరకు
b) కై
c) ను
d) తో
జవాబు:
d) తో

35. వాడి ………. తన్నులు తిన్నావా?
a) చేత
b) ని
c) ను
d) లు
జవాబు:
a) చేత

36. వాహనం ……… ఎదురు చూస్తున్నాను.
a) తో
b) ను
c) కొఱుకు
d) చేత
జవాబు:
c) కొఱుకు

37. బియ్యం ……… అన్నం వండుతారు.
a) ను
b) ని
c) చేత
d) తో
జవాబు:
d) తో

38. కాకి ………. కబురంపినా వస్తాను.
a) చేత
b) కి
c) ని
d) కోసం
జవాబు:
a) చేత

AP 7th Class Telugu Important Questions 5th Lesson పద్య పరిమళం

39. మనదేశ స్వాతంత్ర్యం ……. పోరాడారు.
a) ను
b) గురించి
c) చేత
d) తో
జవాబు:
b) గురించి

40. గాంధీజీ ………. జాతిపిత అంటారు.
a) ను
b) గురించి
c) ని
d) కొరకు
జవాబు:
c) ని

41. వృద్ధుల ………. సేవ చేస్తే మంచిది.
a) ను
b) ని
c) చేత
d) యొక్క
జవాబు:
d) యొక్క

42. గురవుల …….. భక్తి కలిగి ఉండాలి.
a) ను
b) అందు
c) యొక్క
d) కు
జవాబు:
b) అందు

43. ……. రామా ! ఇటురమ్ము.
a) నీ
b) యొక్క
c) చేత
d) ఓ
జవాబు:
d) ఓ

44. మంచి ఆహారం ………. బలం వస్తుంది.
a) వలన
b) యొక్క
c) కొఱుకు
d) అందు
జవాబు:
a) వలన

45. పేదల ……… సహాయం చేయాలి.
a) యొక్క
b) చేత
c) కు
d) ను
జవాబు:
c) కు

AP 7th Class Telugu Important Questions 5th Lesson పద్య పరిమళం

సంధులు: ఈ క్రింది వానిని కోరిన విధంగా గుర్తించండి.

46. బడియున్నది – సంధి విడదీసిన రూపం గుర్తించండి.
a) బడి + ఉన్నది
b) బడియు + ఉన్నది
c) బడియును + ఉన్నది
d) బడి + యున్నది
జవాబు:
a) బడి + ఉన్నది

47. మనకొక – సంధి పేరు గుర్తించండి.
a) అత్వసంధి
b) ఇత్వసంధి
c) ఉత్వసంధి
d) యడాగమం
జవాబు:
c) ఉత్వసంధి

48. క్రిందివానిలో సవర్ణదీర్ఘ సంధి పదం గుర్తించండి. –
a) చింతాకు
b) శిఖరాగ్రం
c) వంటాముదం
d) దొంగాట
జవాబు:
b) శిఖరాగ్రం

49. పూర్తియగును – దీని సంధి పేరు గుర్తించండి.
a) యణాదేశం
b) ఇత్వసంధి
c) యడాగమం
d) ఉత్వసంధి
జవాబు:
a) యణాదేశం

50. కవీశ్వరుడు – సంధి విడదీసిన రూపం గుర్తించండి.
a) కవి + ఈశ్వరుడు
b) కవ + ఈశ్వరుడు
c) కవీ + ఈశ్వరుడు
d) కవులు + ఈశ్వరుడు
జవాబు:
a) కవి + ఈశ్వరుడు

51. ఆంధ్రావని – సంధి పేరు గుర్తించండి.
a) అత్వసంధి
b) సవర్ణదీర్ఘ సంధి
c) ఉత్వసంధి
d) ఇత్వసంధి
జవాబు:
b) సవర్ణదీర్ఘ సంధి

52. ఎన్నెనా – సంధి పేరు గుర్తించండి.
a) ఇత్వసంధి
b) వృద్ధి సంధి
c) ఉత్వసంధి
d) సవర్ణదీర్ఘ సంధి
జవాబు:
a) ఇత్వసంధి

53. క్రిందివానిలో ఉత్వసంధి పదం గుర్తించండి.
a) మహేశ్వరుడు
b) అదుపు
c) విశేషజ్ఞుడనుచు
d) కనకపు శోభ
జవాబు:
c) విశేషజ్ఞుడనుచు

54. మూసినయంతటన్ – సంధి విడదీసిన రూపం గుర్తించండి.
a) మూసిన + యంతటన
b) మూసినయంత + టన్
c) మూసిన + అంతటన్
d) మూసినయుతట + ఇన్
జవాబు:
c) మూసిన + అంతటన్

AP 7th Class Telugu Important Questions 5th Lesson పద్య పరిమళం

55. పాపీడి – సంధి పేరు గుర్తించండి.
a) ఉత్వసంధి
b) ఇత్వసంధి
c) అత్వసంధి
d) యడాగమం
జవాబు:
b) ఇత్వసంధి

నేనివి చేయగలనా?

1. పాఠంలోని పద్యాలను రాగయుక్తంగా, భావయుక్తంగా పాడగలను. [ ఔను / కాదు ]
2. పద్యభావాలను సొంత మాటలలో చెప్పగలను, రాయగలను. [ ఔను / కాదు ]
3. పాఠంలోని పదాలను సొంత వాక్యాలలో ఉపయోగించగలను. [ ఔను / కాదు ]
4. పాఠంలోని ప్రశ్నలకు జవాబులు సొంతమాటలలో రాయగలను. [ ఔను / కాదు ]

చదవండి – ఆనందించండి

ఆశాపాత్ర

విశాల రాజ్యానికి రాజు ఇంద్రసేనుడు. ఒకరోజు మహారాజు అంతఃపురం పైనుంచి కిందికి చూశాడు. ఒక బిచ్చగాడు చెట్టు కింద కూర్చుని కనిపించాడు. అతని స్థితిని చూసి రాజు ఎంతో బాధపడ్డాడు. నేను ఎంతో చక్కగా పరిపాలిస్తున్నాను; రాజ్యంలో అందరూ సిరి సంపదలతో వర్ధిల్లాలి కదా! మరి నా ఎదురుగానే ఒక బిచ్చగాడు కనబడడమేమిటి ? అనుకున్నాడు. గబగబా అంతఃపురం నుంచి బయటికి వచ్చాడు. మంత్రులందరూ అతనిని అనుసరించారు. రాజు బిచ్చగాడిని సమీపించాడు. రాజు ఎదురుగా నిలబడడంతో ‘బిచ్చగాడు భయం భయంగా లేచి నిల్చున్నాడు. ఇంద్రసేనుడు అతనితో “ఏం కావాలో కోరుకో” అని అన్నాడు. అప్పుడు బిచ్చగాడు నేను కోరుకున్నది మీరు ఇవ్వలేరు మహారాజా అన్నాడు. రాజుకు పౌరుషం వచ్చింది: ఏం కావాలన్నా ఎంత కావాలన్నా ఇస్తాను అన్నాడు. జోలె నుంచి భిక్షాపాత్రను తీశాడు. బిచ్చగాడు ఖాళీ పాత్ర రాజుకి చూపించాడు. ఈ పాత్ర నిండుగా దానం చేయండి చాలు మహాప్రభు అన్నాడు.

“వెండి వరహాలు తెచ్చి నిండుగా పోయండి” అని రాజు తన పరివారాన్ని ఆజ్ఞాపించాడు. దోసిళ్ళతో వరహాలు తీసుకువచ్చారు. రాజుగారి ఆజ్ఞ నెరవేర్చడానికి మంత్రులు పోటీపడ్డారు. ఒక దోసెడు చాలు పాత్ర నిండిపోతుంది. అంటూ ఓ మంత్రి వైపు దానం చెయ్యమన్నట్లుగా రాజు చూశాడు. ఆ మంత్రి భిక్షా పాత్రలో వరహాలు పోశాడు. దోసెడు వరహాలకు పాత్ర నిండిపోవాలి. కానీ నిండలేదు. పోసిన వరహాలు పోసినట్టే మాయమైపోయాయి.

పాత్ర ఖాళీగానే ఉంది. పాత్రను నింపడానికి మంత్రులంతా దోసిళ్ళతో వరహాలు పోస్తున్నారు. ఎన్ని వరహాలు పోసినా పాత్ర నిండడం లేదు. అది చూసి అంతా ఆశ్చర్యపోయారు. అప్పటికే అక్కడికి సామంతులు, పుర ప్రముఖులు వచ్చి చేరారు. నేను కోరింది మీరు ఇవ్వలేరు. ఇవ్వలేనని ఒప్పుకోండి. ఎవరి దారిన వారు హాయిగా బతుకుదాం అన్నాడు బిచ్చగాడు. రాజు ఒప్పుకోలేదు. తాను ఓడిపోవడం ఏమిటి ? అనుకున్నాడు. కోశాగారం మొత్తం తీసుకొచ్చి భిక్షాపాత్రలో వేయమన్నాడు.

వజ్రాలు, వైఢూర్యాలు, రత్నాలు, మాణిక్యాలు, బంగారం, వెండి ఆభరణాలు అన్నీ తెచ్చి భిక్షాపాత్రలో పోశారు. . ఎన్ని పోసినా ఎంత పోసినా పాత్ర ఖాళీగానే కనిపిస్తుంది. కోశాగారం ఖాళీ అయిపోయింది. సామంతుల కోశాగారాలు కూడా ఖాళీ అయిపోయాయి. చేతిలో చిల్లిగవ్వ లేకుండా అంతా కట్టుబట్టలతో నిల్చున్నారు. అయినా రాజు పట్టువీడలేదు. ఆ బిచ్చగాడు ముందు ఓడిపోవడాన్ని భరించలేక పోతున్నాడు. భిక్షా పాత్రను నింపేందుకు అందులో ఏనుగులనూ, రథాలనూ, గుర్రాలనూ, సైనికులను ఇలా అన్నింటిని ఉంచాడు. అయినా ఫలితం లేకపోయింది. పాత్ర ఖాళీగానే ఉంది. చివరి ప్రయత్నంగా సామంతరాజులనూ, మంత్రులనూ, అంతఃపురంలోని రాణులను కూడా ఉంచాడు.

అయినా పాత్ర నిండలేదు. ప్రజలంతా స్వచ్ఛందంగా అందులోకి ప్రవేశిస్తామన్నారు. రాజు వారించాడు. ఈ అప్పటికే సూర్యాస్తమయం అయింది. రాజు చేతులు జోడించి బిచ్చగాడి కాళ్ళ మీద పడ్డాడు. అయ్యా నేను ఓడిపోయాను. మీరే గెలిచారు. కానీ ఒక్క మాట దయచేసి చెప్పండి. ఈ భిక్షాపాత్ర మర్మమేమిటి? అని అడిగాడు. అప్పుడు ఆ బిచ్చగాడు పెద్దగా నవ్వుతూ మహారాజా ఈ పాత్ర మనిషి ఆశలకు మూలమైన మానవకపాలం (పుర్రె)తో తయారయింది. ఇది ఒక ఆశాపాత్ర. ఒకటి లభిస్తే ఇంకొకటి ఆశించే మనిషి నైజం (స్వభావం) తో తయారైన పాత్ర ఇది. మొత్తం ప్రపంచాన్నే మింగేస్తుంది. ఆశ ఉన్నంత వరకూ అందరూ బిచ్చగాళ్ళే అన్నాడు.

తేనె కన్న మధురంగా తెలుగు – ఆ తెలుగుదనం మా కంటి వెలుగు – ఆరుద్ర

AP 7th Class Telugu Important Questions 4th Lesson మర్రిచెట్టు

These AP 7th Class Telugu Important Questions 4th Lesson మర్రిచెట్టు will help students prepare well for the exams.

AP Board 7th Class Telugu 4th Lesson Important Questions and Answers మర్రిచెట్టు

I. అవగాహన-ప్రతిస్పందన

పరిచిత గద్యాలు

కింది పరిచిత గద్యాలను చదివి, ఇచ్చిన ప్రశ్నలకు జవాబులు రాయండి.

1. ఆ క్లబ్బులు చేసేపని తరతరాల నుంచీ నేను చేస్తున్న పనే. పిల్లలు, పెద్దలూ అందరూ కాలక్షేపానికి నా దగ్గరకు వచ్చేవాళ్ళు. నా నీడలో కూర్చుని అనేక విషయాలు చెప్పుకుంటూ ఉండేవారు. పులిజూదం మొదలైన ఆటలు యెన్నో ఆడుకుంటూ ఉండేవారు. నేను వారికి శ్రమ కలగకుండా గాలివీస్తూ ఉండేదాన్ని. దాహమైతే చెరువులో నీళ్ళు దోసిళ్ళతో త్రాగి మళ్ళీ వచ్చి నా నీడను కూర్చొని విశ్రాంతి తీసుకుంటూ ఉండేవారు. నా నీడనూ, గాలిని అలవాటు పడినవాళ్లు ఇంట్లో ఒక్కక్షణం ఉండేవారు కాదంటే మీరు నామాట నిస్సంకోచంగా నమ్మవచ్చు.
ప్రశ్నలు – జవాబులు :
అ) ‘నీడ’ అంటే అర్థం ఏమిటి?
జవాబు:
ఛాయ

ఆ) పై పేరాలో చెప్పబడిన ఆట పేరేమిటి?
జవాబు:
పులిజూదం

ఇ) ‘శ్రమ’ పదానికి వ్యతిరేక పదాన్ని రాయండి.
జవాబు:
విశ్రాంతి

ఈ) ‘నామాట’ విగ్రహవాక్యం రాయండి.
జవాబు:
నా యొక్క మాట

2. ఈ మానవులు నా నీడను కూర్చుని అస్తమానం హక్కుల సంగతి మాట్లాడుకుంటూ ఉండేవారు. అటువంటప్పుడు నా కొమ్మలను ఆశ్రయించుకొని బ్రతుకుతున్న పక్షులను బాధించే హక్కు వీరికి ఎవరిచ్చారో ! నా నీడన కూర్చొని కబుర్లు చెప్పుకొనే హక్కు వీరికి ఉన్నప్పుడు, నా చెట్ల కొమ్మలమీద గూళ్ళు కట్టుకొని నివసించే హక్కు పక్షులకు ఎందుకు లేదు ? అసలు ఇంతకీ నా హక్కు మాటేమిటి? నన్నడిగే, వాళ్ళు నా క్రింద కూర్చున్నారంటారా?
ప్రశ్నలు – జవాబులు :
అ) ‘అస్తమానం’ అంటే అర్థం ఏమిటి?
జవాబు:
ఎల్లప్పుడు

ఆ) ‘నన్నడిగి’ పదాన్ని విడదీయండి.
జవాబు:
నన్ను + అడిగి

ఇ) ‘పక్షి’ పదానికి వికృతి రాయండి.
జవాబు:
పక్కి

ఈ) ‘చెట్టు’ పదానికి పర్యాయపదాలు రాయండి.
జవాబు:
వృక్షం, తరువు

AP 7th Class Telugu Important Questions 4th Lesson మర్రిచెట్టు

3. బ్రతకటానికి ఇన్ని ఘోరాలు చెయ్యాలా? ఇతర జీవులను నిర్దాక్షిణ్యంగా తమ పొట్టను పెట్టుకోవాలా? ఏ ఆకూ దుంపలు తింటే సరిపోదు ? కాని ఇప్పటి కుర్రవాళ్ళు అలా అనుకున్నట్లు కనబడదు. వాళ్ళతోపాటు మాకూ ఈ ప్రపంచంలో బ్రతికే హక్కున్నదనీ, అందరం బ్రతికితేనే ఈ ప్రపంచం అందమనీ, వాళ్ళు అనుకొన్నట్లు కనబడదు.
ప్రశ్నలు – జవాబులు :
అ) పై పేరాలో ఉన్న జాతీయ పదాన్ని గుర్తించి రాయండి.
జవాబు:
పొట్టను పెట్టుకొను

ఆ) ‘ప్రపంచం’ పదానికి పర్యాయపదాలు రాయండి.
జవాబు:
జగము, జగత్తు

ఇ) ‘హక్కు’ అంటే అర్థం ఏమిటి?
జవాబు:
బాధ్య త

ఈ) ‘నిర్దాక్షిణ్యం’ విగ్రహవాక్యం రాయండి.
జవాబు:
దాక్షిణ్యం లేని

4. అతని మాటలు వింటే నాకు గుండె చెరువయింది. చావటానికి భయపడి కాదు. చావంటే మా జాతికి భయమే లేదు. నా గుండె చెరువయింది, అతని నిర్లక్ష్యానికి. మా ఉద్దేశాలను మేము మానవులకు మల్లే పైకి చెప్పుకోలేక పోయినా, మాకూ ప్రాణం అనేది ఉంటుందని – నాతో యింత పరిచయం ఉన్న అతనికి తట్టకపోవటం నాకు ఆశ్చర్యం వేసింది. మాకు ప్రారంభం లేకపోతే మేము ఎలా పెరుగుతున్నాం అనుకున్నారు. మా ప్రాణాలు తియ్యడానికి అతనికేం హక్కుంది. ఎవ్వరు బ్రతకటానికి అర్హులో యెవ్వరు గాదో నిర్ణయించడానికి అర్హుడు తానా?
ప్రశ్నలు – జవాబులు:
అ) ‘జాతి’ నానార్థాలు రాయండి.
జవాబు:
కులం, పుట్టుక

ఆ) ‘చెరువు’ పర్యాయపదాలు రాయండి.
జవాబు:
తటాకం, కోనేరు

ఇ) ‘ఆశ్చర్యం’ పదానికి వికృతి రాయండి.
జవాబు:
అచ్చెరువు

ఈ) ‘ప్రారంభం’ పదానికి వ్యతిరేకపదం రాయండి.
జవాబు:
ముగింపు / అంతం

అపరిచిత గద్యాలు

కింది అపరిచిత గద్యాలను చదివి, ఇచ్చిన ప్రశ్నలకు జవాబులు రాయండి.

1. (శిష్యులకు) ఇతరులకు వివరించి చెప్పగలిగినదే నిజమైన పాండిత్యం. బయట ప్రగల్భములాడుట కాక యుద్ధములో నిలువగలిగినదే వీరత్వము. కవీంద్రులు మెచ్చునదే అసలైన కవిత్వము. వివాదమునకు దారితీయు పనియే మనుష్యునకు హానికరము.
ప్రశ్నలు – జవాబులు :
అ) నిజమైన పాండిత్యం ఏది?
జవాబు:
తన వద్ద ఉన్న విద్యను ఇతరులకు (శిష్యులకు) చెప్పడం.

ఆ) ‘ప్రగల్భము’ అంటే అర్థం ఏమిటి?
జవాబు:
గొప్పలు

ఇ) కవీంద్రులు మెచ్చేది ఏమిటి?
జవాబు:
మంచికవిత్వం

ఈ) మనుష్యులకు హానికరం ఏది?
జవాబు:
వివాదానికి దారితీసే పని

AP 7th Class Telugu Important Questions 4th Lesson మర్రిచెట్టు

2. ప్రపంచంలో మొట్టమొదట విడుదల చేయబడిన తపాలాబిళ్ళ అతికించే రకం కాదు. అది రెండు అణాల ఖరీదు కలిగిన కాపర్ టికెట్. ఈస్టిండియా కంపెనీ అధికారానికి లోబడిన వందమైళ్ళ లోపు చిరునామాకు దాని ద్వారా ఒక కవరును పంపవచ్చును. ఆ కవరును డాక్ రన్నర్ తీసుకువెడతాడు. ఈ కాపర్ టోకెన్ ప్రప్రథమంగా 1774 మార్చి 31వ తేదీన పాట్నాలో విడుదల చేయబడింది. 1852లో సింధు ప్రావిన్స్ కమిషనర్ సర్ బార్టిల్ ఫ్రెర్ ఆసియాలో మొట్టమొదట తపాలాబిళ్ళను తీసుకువచ్చాడు. అందులో ఈస్టిండియా కంపెనీ ముద్ర ఉండేది. దానిని సింధు లోపల ఉత్తరాలు పంపడానికి ఉపయోగించేవారు. దీనిని సిండే డాక్ అనేవారు.
ప్రశ్నలు – జవాబులు :
అ) డాక్ రన్నర్ అంటే ఎవరు?
జవాబు:
తపాలా బంట్రోతు.

ఆ) సింధు ప్రావిన్స్ ఎవరి పరిపాలనలో ఉంది?
జవాబు:
ఈస్టిండియా కంపెనీ.

ఇ) అణా అంటే ఎన్ని పైసలు?
జవాబు:
ఆరు పైసలు.

ఈ) సిండే డాక్ అంటే ఏమిటి?
జవాబు:
సింధు ప్రావిన్స్ లోని కాపర్ టికెట్.

3. అప్పటికి 200 సంవత్సరాల నుంచి ఆంగ్లేయుల కారణంగాను, అంతకు ముందు ఏడెనిమిది వందల ఏళ్ళ నుంచి తురుష్కుల కారణంగాను, స్వాతంత్ర్యాన్ని కోల్పోయి బానిసత్వంలో మ్రగ్గుతున్న భారతజాతి దైన్యస్థితి నుంచి మేల్కొని 1857లో వీరోచితంగా ప్రథమ భారత స్వాతంత్ర్య సంగ్రామాన్ని సాగించింది. కానీ ఆ చైతన్యాన్ని సైనికుల తిరుగుబాటు అంటూ తక్కువగా అంచనా వేసి, ఆంగ్ల ప్రభుత్వం అధికారాన్ని తిరిగి హస్తగతం చేసుకుని భారతదేశాన్ని పాలించడం మొదలు పెట్టింది.
ప్రశ్నలు – జవాబులు :
అ) సుమారు ఏ సంవత్సరములో ఆంగ్లేయులు భారతదేశంలో ప్రవేశించారు?
జవాబు:
క్రీ.శ. 1600లో

ఆ) తురుష్కులు భారతదేశాన్ని పాలించడం ఎప్పుడు మొదలు పెట్టారు?
జవాబు:
సుమారు క్రీ.శ 800లు లేక 900 సంవత్సరాల నుండి

ఇ) సైనికుల తిరుగుబాటు ఎప్పుడు జరిగింది?
జవాబు:
క్రీ.శ. 1857

ఈ) భారతదేశం ఆంగ్లేయుల పాలనలోకి పూర్తిగా ఎప్పటి నుంచి వెళ్ళింది?
జవాబు:
1857

4. జంధ్యాల గారు అన్నట్లుగా హాస్యం అనేది చక్కని వంటకంలో ఉప్పులాంటిది. ఉప్పులేని కూర ఎంత చప్పగా ఉంటుందో సున్నిత హాస్యం లేని ప్రసంగం కూడా అలాగే ఉంటుంది. అంటే జోక్ చెప్తున్నట్లుగా చెప్పకూడదు. అది ప్రసంగంలో భాగమైపోవాలి. మాట్లాడే మాటలు ప్రాంతాన్ని బట్టి అర్థం మారిపోతుంది. ఒక పెద్దాయన వచ్చి ‘ఈ వాల్ పోస్టర్లు అంటించండి!’ ఆ పెద్దాయన సహాయకులు వెంటనే రంగంలోకి దూకి తగులబెట్టారు. అంటించండి అంటే అతికించండి అని ఆయన ఉద్దేశ్యం.
ప్రశ్నలు – జవాబులు :
అ) హాస్యం ఎలాంటిది?
జవాబు:
చక్కని వంటకంలో ఉప్పులాంటిది

ఆ) ఉప్పులేని కూర ఎలా వుంటుంది?
జవాబు:
చప్పగా ఉంటుంది.

ఇ) పై పేరాలో హాస్యం గురించి మాట్లాడినది ఎవరు?
జవాబు:
జంధ్యాలగారు

ఈ) పై పేరా ఆధారంగా ఒక ప్రశ్న తయారు చేయండి.
జవాబు:
ప్రసంగంలో ఏది ఉండాలి?

AP 7th Class Telugu Important Questions 4th Lesson మర్రిచెట్టు

5. క్రింది పేరాను చదివి, ప్రశ్నలకు జవాబులు వ్రాయండి.

రాజారామమోహనరాయ్, ఈశ్వరచంద్ర విద్యాసాగర్ వంటి మహాసంస్కర్తల కోవలోనివాడే వీరేశలింగం, ఆయన సంస్కరణాభిలాషి, దేనినైనా ఆచరించి చూపేవాడు. శతాధిక గ్రంథాలు రచించాడు. సాహిత్య రంగంలో ఆయన ప్రతిభా పాటవాలు ప్రదర్శించేవాడు. అందుకే ఆయన ఆధునికాంధ్ర సాహిత్యానికి ఆద్యుడు, మార్గదర్శి, అనుభవాల గని.
ప్రశ్నలు – జవాబులు :
అ) రాజారామమోహనరాయ్ ఎవరు?
జవాబు:
రాజారామమోహన్ రాయ్ ఒక మహా సంస్కర్త.

ఆ) ఆచరించి చూపించిన వారెవరు?
జవాబు:
కందుకూరి వీరేశలింగం పంతులుగారు దేనినైనా ఆచరించి చూపించేవారు.

ఇ) ఆయన ఎన్ని గ్రంథాలు వ్రాశారు?
జవాబు:
ఆయన శతాధిక గ్రంథాలు వ్రాశారు.

ఈ) కందుకూరి ప్రతిభా పాటవాలు దేనిలో ప్రదర్శించారు?
జవాబు:
సాహిత్యరంగంలో కందుకూరి ప్రతిభా పాటవాలు ప్రదర్శించారు.

II. వ్యక్తీకరణ – సృజనాత్మకత

అ) కింది ప్రశ్నలకు నాలుగైదు వాక్యాలలో జీవాబులు రాయండి.

ప్రశ్న1.
మజ్జిచెట్టు ఎవరిమీద ఆధారపడలేదని ఎలా చెప్పగలవు?
జవాబు:
మద్దిచెట్టును ఎవ్వరూ నాటలేదు, దానికెవ్వరూ ఎరువూ, నీరుపోసి పెంచలేదు. ఏ గాలికో విత్తనం కొట్టుకొని వచ్చి చెరువుగట్టుపై పడింది. మొక్కె మొలిచింది. లేదా ఏ కాకి ముక్కు నుండో విత్తనం జారిపడి మొలిచి ఉంటుంది. అది ఎవ్వరి దయాదాక్షిణ్యాల మీదా ఆధారపడి బ్రతకలేదు. అప్పుడప్పుడు వర్షాలకు భూమిలోని సత్తువను పీల్చుకొంటూ బతికింది. అందుకే మట్టిచెట్టు ఎవరిమీదా ఆధారపడలేదని కచ్చితంగా చెప్పగలను.”

ప్రశ్న2.
మద్దిచెట్టు గ్రామస్తులకు ఎలా ఉపయోగపడింది?
జవాబు:
చెరువుగట్టు మట్టి వర్షాలకు కరిగిపోకుండా తన వేళ్లతో కాపాడింది. ఎంతోమంది పేదలు తన వేర్ల మధ్య వంట వండుకొనే సదుపాయం కల్గించింది. తను ఎంతోమందికి నీడనిచ్చింది. మట్టిపాలు, కాయలు మందులలో ఉపయోగించుకొందుకిచ్చి, ఎన్నో జబ్బులను తగ్గించడంలో సహాయపడింది.

AP 7th Class Telugu Important Questions 4th Lesson మర్రిచెట్టు

ఆ) కింది ప్రశ్నలకు 8 నుండి 10 వాక్యాలలో జవాబులు రాయండి.

ప్రశ్న1.
మానవుల ప్రవర్తన మజ్జి చెట్టుకు ఎందుకు నచ్చలేదు?
జవాబు:
మానవులలోని స్వార్థబుద్ది మట్టిచెట్టుకు నచ్చలేదు. తాము చెట్టునీడను కూర్చొంటారు. అది తమ హక్కుగా భావిస్తారు. కాని, చెట్టుపై గూళ్లుకట్టుకొని నివసిస్తున్న పక్షులపై కోపం వస్తుంది. వాటికక్కడ నివసించే హక్కు లేనట్లు వాటిని రాళ్లతో కొడతారు. ఈ విధంగా తమకో న్యాయం, పక్షులకో న్యాయం అన్నట్లు ప్రవర్తించే విధానాన్ని విమర్శించింది. పక్షులు రెట్టలు వేస్తున్నవంటే, మనుషులు కూడా చీకటి పడ్డాక అంతేకదా ! అందుకే మచెట్టుకు మానవుల ప్రవర్తన నచ్చలేదు.

తన క్రింద ఆడుకొని పెరిగి పెద్దెన నరసింహులు ప్రెసిడెంటు అయ్యాక తనకు ఆశ్రయమిచ్చిన చెట్టునే డబ్బు కోసం ముక్కలు ముక్కలుగా నరికించాడు. అతని ప్రవర్తన కూడా మట్టిచెట్టుకు నచ్చలేదు.
వేటగాడు పక్షిని వేటాడిన పద్ధతి మజ్జి చెట్టుకు చాలా అసహ్యం కల్గించింది. కోపం వచ్చేలా చేసింది.

ప్రశ్న2.
మజ్జి చెట్టు ఎన్నో జీవులకు ఆశ్రయమని, గొప్పదని ఎలా చెప్పగలవు?
జవాబు:
మట్టిచెట్టు కింద ఎంతోమంది మానవులు కూర్చొంటారు. చల్లని గాలిని అనుభవిస్తారు. సేద తీరతారు. ఎంతోమంది పేదలు అక్కడే వంటలు వండుకొంటారు. అంటే మానవులకు ఆశ్రయం కల్పించింది.

చెట్టుపైన ఎన్నో పక్షులు గూళ్లు కట్టుకొని జీవిస్తున్నాయి. తమ పిల్లలను ఆ గూళ్ళలో ఉంచి పగలంతా ఆహార సంపాధన చేసుకొని ఆనందంగా జీవిస్తున్నాయి. అప్పుడప్పుడు వేటగాడు వచ్చి, పక్షులను వేటాడి వాటి మాంసంతో జీవిస్తున్నాడు. ఈ విధంగా మట్టిచెట్టు జీవించి ఉండగా చాలా జీవులకు ఉపయోగపడింది. తనను ముక్కలుగా నరికేరు. అవి కూడా 12 మంది వాటాలేసుకొన్నారు. అంటే తనను నరికిన వారికి కూడా ఉపయోగపడింది. మళ్లీ చిగురువేసి ఉపయోగపడాలనే మంచి ఆలోచనగల మట్టిచెట్టుకు చేతులెత్తి నమస్కరించాలి.

III. భాషాంశాలు

పర్యాయపదాలు

మఱ్ఱిచెట్టు = వటము , విటపి
రంపం = క్రకచము, కరపత్రము
రైతు = కర్షకుడు, వ్యవసాయదారుడు
చెవి = కర్ణము, శ్రుతి
గ్రామం = పల్లెటూరు, జనపదం
నవ్వు = హసనము, హాసము
శ్రమ = అలసట, శ్రాంతి
నీరు = జలము, ఉదకం
ఆట = క్రీడ, కేళి
క్షణం = సెకను, త్రుటి
కన్ను = నయనం, నేత్రం
చిన్నతనం = పసితనం, బాల్యం
విత్తు = విత్తనం, బీజం
సహజం = స్వతస్సిద్ధము, స్వాభావ్యము
భూమి = పుడమి, పృథివి
కష్టము = ఆపద, ఇడుము
నష్టం = నాశనం, కోల్పోవుట
కాకి = కాకము, వాయసము
బ్రతుకు = జీవితం, జీవనం
ఆహారం = తిండి, భోజనం
అపేక్ష = కాంక్ష, కోరిక
రాళ్లు = రాలు, ఉపలములు
గోల = రొద, శబ్దం
ఆనందం = సంతోషం, ముదము
హక్కు = స్వామ్యము, అధికారం
ఉత్సాహం = ఉద్యోగము, సన్నాహం
వ్యక్తి = మనిషి, నరుడు
చెరువు = తటాకము, తడాకము
సంగతి = విషయం, అంశం
రహస్యము = మర్మము, గుప్తము
రోజు = దినము, దినము
నెపం = మిష, వంక
నీడ = ఛాయ, అనాతపము
గాలి = వాయువు, పవనం
దోసిలి = దోయిలి, అంజలి
దాహం = దప్పి, దప్పిక
సంకోచం = అనుమానం, సందేహం
విలువ = మూల్యము, వెల
నిజం = సత్యం, యథార్థం
దృష్టి = చూపు, దిష్టి
కాలం = సమయం, తరుణము
మనిషి = నరుడు, వానరుడు
కించిత్ = స్వల్పం, కొద్ది
నెమ్ము = చెమ్మ, తడి
సత్తువ = శక్తి, బలం
సహాయము = సహకారం, చేదోడు
కోరిక = కాంక్ష, ఆశ
గూడు = నీడము, కులాయము
భయం = అధైర్యం, పిరికితనం
రెక్క = పక్షము, ఎరక
జీవులు = ప్రాణులు, ప్రాణికోటి
కసి = కోపం, కినుక
ముఖం = వదనం, ఆననం
భేదం = తేడా, అంతరం
సత్తువ = సాజము
నిత్యం = ఎల్లప్పుడూ, సదా
పిట్ట = పక్షి, పులుగు
నేస్తం = చెలికాడు, స్నేహితుడు
ప్రాణాలు = అసువులు, ఉసురులు
ఆచారం = ప్రవర్తన, పద్ధతి
ఆకు = పత్రము, పర్ణము
బాకు = కటారి, చిన్నకత్తి
గొంతు = కంఠం, గొంతుక
మరణం = చావు, కాలధర్మం
ఘోరం = దారుణం, అమానుషం
పుస్తకం = పొత్తము, గ్రంథం
ఆశ్చర్యం = విస్మయం, అచ్చెరువు
వర్షం = వాన, జడి
ఊడ = అవరోహము, జట
ముక్కలు = ఖండాలు, శకలాలు
వేటగాడు = వ్యాధుడు, మృగయుడు
అపాయం = ఆపద, ప్రమాదం
అరచేయి = కరతలం, ప్రహస్తము
కొమ్మ = విటపము, శాఖ
పొట్ట = కడుపు, ఉదరం
వాసం = దూలము, పట్టె
భగవంతుడు = దైవం, దేవుడు
స్పృహ = తెలివి, చైతన్యం
అందం = సొగసు, సౌందర్యం
ఉయ్యాల = ఊయల, డోలిక
ప్రారంభం = ఆది, మొదలు
వడ్రంగి = వడ్లంగి, స్థపతి

AP 7th Class Telugu Important Questions 4th Lesson మర్రిచెట్టు

ప్రకృతి – వికృతులు

ఘట్టము – గట్టు
కాష్ఠము – కట్టె
పుటకము – పుట్ట
ముఖము – మొగము, మోము
ఆశ్రయము – ఆసరా
పట్టణము – పట్నము
మనుష్యుడు – మనిషి
సహనము – సయిరము
సహజము – సాజము
విస్మయము – విసుమానము
నిజము – నిక్కము
విధము – వితము
కాకము – కాకి
భూమి – భువి
వృద్ధు – పెద్ద
సహాయము – సాయము
హృదయం – ఎద
పకి – పక్కి
నరసింహం – నరసింగడు
భోజనము – బోనము
పుస్తకము – పొత్తము
త్వర – తొర
నీరము – నీరు
ప్రాణము – పానము
ఆశ్చర్యం – అచ్చెరువు
కార్యము – కర్ణము
రాత్రి – రేయి, రాతిరి
యత్నము – జతనము
ధర్మము – దమ్మము
ఆహారము – ఓగిరము

వ్యతిరేక పదాలు

క్రింద × మీద
అమ్మి × కొని
లాభం × నష్టం
రహస్యం × బహిర్గతం
కాదు × ఔను
ఆశ్రయం × నిరాశ్రయం
పెద్ద × చిన్న
అమాయకత్వం × మాయకత్వం
నీడ × వెలుగు
విశ్రాంతి × శ్రాంతి
సంకోచం × నిస్సంకోచం
ఖర్చు × జమ
ఎక్కువ × తక్కువ
నిజం × అబద్దం
సహజం × అసహజం
అపేక్ష × అనపేక్ష
స్పష్టం × అస్పష్టం
జ్ఞాపకం × మరపు చిన్న
ఆధారం × నిరాధారం
సత్తువ × నిస్సత్తువ
అవసరం × అనవసరం
కష్టం × సుఖం
స్వార్థం × నిస్స్వార్థం
సహాయం × నిస్సహాయం
స్వ × పర
చల్లదనం × వెచ్చదనం
ఆనందం × విచారం
జీవి × నిర్జీవి
అపకారం × ఉపకారం
బాధ × నిర్బా ధ
కశ్మలం × నిర్మలం
ప్రయత్నం × అప్రయత్నం
దొంగ × దొర
సాధారణం × అసాధారణం
చీకటి × వెలుగు
రాత్రి × పగలు
లక్ష్యం × నిర్లక్ష్యం
సహనం × అసహనం
హింస × అహింస
భయం × నిర్భయం
నిత్యం × అనిత్యం
నేస్తం × వైరి
అపాయం × నిరపాయం
ఆచారం × అనాచారం
దగ్గర × దూరం
కొన × మొదలు
మరణం × పుట్టుక
మంచి × చెడు
ముఖ్యం × అముఖ్యం
దాక్షిణ్యం × నిర్దాక్షిణ్యం
ఎక్కి × దిగి
ఇష్టం × అనిష్టం
పున్మానం × అవమానం
పరిచయం × అపరిచయం
క్రూరం × అక్రూరం
ప్రశ్న × జవాబు
ధర్మం × అధర్మం

AP 7th Class Telugu Important Questions 4th Lesson మర్రిచెట్టు

సంధులు (ఉత్వసంధి)

మేమంతా = మేము + అంతా
మొద్దునై = మొద్దును + ఐ
వస్తున్నాడని = వస్తున్నాడు + అని
రైతులందరూ = రైతులు + అందరూ
కనపడననుకొంది = కనపడను + అనుకొంది
సంగతులన్నీ = సంగతులు + అన్నీ
పదునైన = పదును + ఐన
ఉన్నామనుకొని = ఉన్నాము + అనుకొని
పడదామనుకొన్నాను = పడదాము + అనుకొన్నాను
రహస్యాలన్నీ = రహస్యాలు + అన్నీ
వద్దనుకొన్నా = వద్దు + అనుకొన్న
ముఖ్యమైంది = ముఖ్యము + ఐంది
ఆటలుంటాయి = ఆటలు + ఉంటాయి
హక్కున్నది = హక్కు + ఉన్నది
వాళ్లందరు = వాళ్లు + అందరు
అందమనీ = అందము + అనీ
ఎందుకింత = ఎందుకు + ఇంత
ఎవ్వరైనా = ఎవ్వరు + ఐనా
మొదలయిన = మొదలు + అయిన
ఉయ్యాలలూగుతూ = ఉయ్యాలలు + ఊగుతూ
దాహమయితే = దాహము + అయితే
వచ్చాడనుకొని = వచ్చాడు + అనుకొని
కాదంటే = కాదు + అంటే
మాకున్న = మాకు + ఉన్న
అలవాటై = అలవాటు + ఐ
పాడవుతూ = పాడు + అవుతూ
నేనేమి = నేను + ఏమి
చెరువయింది = చెరువు + అయింది
నేనంటే = నేను + అంటే
చావంటే = చావు + అంటే
ఇదమిద్ధమని = ఇదమిద్ధము + అని
నీడనివ్వటం = నీడను + ఇవ్వటం
వేరొక = వేరు + ఒక
అటుంచి = అటు + ఉంచి
ఇతరులకేమాత్రం = ఇతరులకు + ఏమాత్రం
పక్షులన్నీ = పక్షులు + అన్నీ
ఎవ్వరిచ్చారో = ఎవ్వరు + ఇచ్చారు + ఓ
ఎందుకనో = ఎందుకు + అనో
కూర్చున్నారంటారా= కూర్చున్నారు + అంటారు + ఆ
పెట్టడని = పెట్టడు + అని
ఎందుకనో = ఎందుకు + అనో
కాగలననే = కాగలను + అనే
మానవులంతా = మానవులు + అంతా
భయంకరమైన = భయంకరము + ఐన
ముక్కలయ్యేంత = ముక్కలు + అయ్యేంత
దారుణమైనవి = దారుణము + ఐనవి
వాడొకడు – వాడు + ఒకడు

అత్వసంధి

పుట్టినప్పటి = పుట్టిన + అప్పటి
ఉన్నంత = ఉన్న + అంత
ఇచ్చినందుకు = ఇచ్చిన + అందుకు
తగినట్లు = తగిన + అట్లు
ఉన్నట్లు = ఉన్న + అట్లు
ఉన్నప్పుడు = ఉన్న + అప్పుడు
మాటేమిటి = మాట + ఏమిటి
అనుకొన్నట్లు = అనుకొన్న + అట్లు
చిన్నప్పటి = చిన్న + అప్పటి
వచ్చినందుకు = వచ్చిన + అందుకు
తెలిసినట్లు = తెలిసిన + అట్లు

ఇత్వసంధి

భాగాన్నంతా = భాగాన్ని + అంతా
దాన్నయినా = దాన్ని + అయినా
ఉంటాయని = ఉంటాయి + అని
ఉంటాయట = ఉంటాయి + అట
చేస్తున్నదేమిటి = చేస్తున్నది + ఏమిటి
ఏమంత = ఏమి + అంత
వేస్తున్నవనే = వేస్తున్నవి + అనే
మందలించాలని = మందలించాలి + అని
సంగతేమిటి = సంగతి + ఏమిటి
ఉన్నదని = ఉన్నది + అని
పైకెత్తి = పైకి + ఎత్తి
ఇదంతా : ఇది + అంతా
దాన్నట్లా = దాన్ని + అట్లా
ఇనేళ్లు = ఇన్ని + ఏళ్లు
ఉన్నదంటే = ఉన్నది + అంటే
అతనికేం = అతనికి + ఏం
చెయ్యాలనే = చెయ్యాలి + అనే

యడాగమం

జీవినియిట్టే = జీవిని + ఇట్టే
గురించి యెందుకు= గురించి + ఎందుకు
ఒకరిని యిబ్బంది= ఒకరిని + ఇబ్బంది

AP 7th Class Telugu Important Questions 4th Lesson మర్రిచెట్టు

ఖాళీలు : క్రింది ఖాళీలను సరైన వ్యతిరేక పదాలతో పూరించండి.

1. హింస పనికిరాదు ………….. మంచిది. (అహింస)
2. నిర్భయంగా జీవించాలి. ……………. పనికిరాదు. (భయం)
3. అపాయం వచ్చినపుడే ……………… వెతకాలి. (నిరపాయం)
4. అనాచారం మంచిది కాదు …………… కాపాడుతుంది. (ఆచారం)
5. సహాయం చేయాలి. …………….. గా చూడకూడదు. (నిస్సహాయం)
6. మంచిని …………. ను తెలుసుకోవాలి.
7. చెట్టు జీవి, కుర్చీ ……………. (నిర్జీవి)
8. స్వ, ……………. భేదం తప్పు. (పర)
9. ప్రయత్నం చేస్తే ఏదైనా సాధ్యం ……………… గా ఏదీరాదు. (అప్రయత్నం)
10. గురువుగారి దగ్గర సంకోచం వద్దు. …………….. గా అడగండి. (నిస్సంకోచం)

వ్యాకరణాంశాలు: ఈ క్రింది వానిలో సరైన సకర్మక, అకర్మక వాక్యాలు గుర్తించి, రాయండి.

1. శ్రీహరి లక్ష్మీదేవిని పెండ్లాడాడు.
జవాబు:
సకర్మకం

2. తూర్పున సూర్యుడు ఉదయించును.
జవాబు:
అకర్మకం

3. నేను సూర్యుని ప్రార్థించాను.
జవాబు:
సకర్మకం

4. గురువును గౌరవించాలి.
జవాబు:
సకర్మకం

5. బాగా చదివితే మంచి మార్కులు వస్తాయి. ..
జవాబు:
అకర్మకం

6. మాస్కులు ధరించాలి.
జవాబు:
సకర్మకం

7. అందరూ మంచివాళ్లూ కాదు, చెడ్డవాళ్లూ కాదు.
జవాబు:
అకర్మకం

8. కరోనా చదువులను దెబ్బతీసింది.
జవాబు:
సకర్మకం

9. సీతారాములు అడవికి వెళ్లారు.
జవాబు:
అకర్మకం

10. మంచి మాటలను మాట్లాడండి.
జవాబు:
సకర్మకం

AP 7th Class Telugu Important Questions 4th Lesson మర్రిచెట్టు

సంధులు : ఈ క్రింది పదాలను విడదీసి, సంధి పేరు రాయండి.

1. ఎందుకింత = ఎందుకు + ఇంత – ఉత్వ సంధి
2. తగినట్లు = తగిన + అట్లు – అత్వ సంధి
3. ఏమంత = ఏమి + అంత – ఇత్వ సంధి
4. జీవినియిట్టే = జీవిని + ఇట్టే – యడాగమం
5. ఉన్నదని = ఉన్నది + అని – ఇత్వ సంధి
6. దాన్నట్లా = దాన్ని + అట్లా – ఇత్వ సంధి
7. ఇచ్చినందుకు = ఇచ్చిన + అందుకు – అత్వ సంధి
8. ఎందుకనో = ఎందుకు + అనో – ఉత్వ సంధి
9. ఇదంతా = ఇది + అంతా – ఇత్వ సంధి
10. ఒకరిని యిబ్బంది = ఒకరిని + ఇబ్బంది – యడాగమం

IV. బహుళైచ్ఛిక ప్రశ్నలు

1. భాషాంశాలు

అర్థాలు: ఈ క్రింది వాక్యాలలో గీత గీసిన పదాలకు అర్థాలు గుర్తించండి.

1. ఒకరి రహస్యాలు ఒకరికి చెప్పకూడదు.
a) మరమరాలు
b) విషయాలు
c) మర్మాలు
d) మాటలు
జవాబు:
c) మర్మాలు

2. ఎవరినీ దేనికీ అర్థించుట మంచిది కాదు.
a) యాచించుట
b) నమ్ముట
c) పొగుడుట
d) కొట్టుట
జవాబు:
a) యాచించుట

3. ఎవరి మీదా కసి ఉండకూడదు.
a) ప్రేమ
b) కోపం
c) లోకువ
d) ఆధారపడి
జవాబు:
b) కోపం

4. కొన్ని దారుణాలు చూడలేము.
a) యుద్ధాలు
b) సరదాలు
c) ఇళ్లు
d) ఘోరాలు
జవాబు:
d) ఘోరాలు

5. పగను నాశనం చేయాలి.
a) నిర్మూలనం
b) పెద్దది
c) చిన్నది
d) నవ్వుగా
జవాబు:
a) నిర్మూలనం

6. నిప్పుతో చెలగాటం అపాయం.
a) కాల్తుంది
b) సరదా
c) ప్రమాదం
d) ప్రమోదం
జవాబు:
c) ప్రమాదం

7. దొంగల లక్షణాలను పసిగట్టడం పోలీసులకు అలవాటు.
a) కొట్టడం
b) ఖైదు చేయడం
c) చెప్పడం
d) గ్రహించడం
జవాబు:
d) గ్రహించడం

AP 7th Class Telugu Important Questions 4th Lesson మర్రిచెట్టు

8. మన పంథా మంచిది కావాలి.
a) సంపాదన
b) ఆస్తి
c) మార్గం
d) కోరిక
జవాబు:
c) మార్గం

9. పిల్లలు చిన్నపని చేసినా ఘనకార్యం చేసినట్లు పెద్దలు భావిస్తారు.
a) చెడ్డపని
b) గొప్పపని
c) మంచిపని
d) పని
జవాబు:
b) గొప్పపని

10. సముద్రపు అలలు బాగుంటాయి.
a) కెరటాలు
b) నీరు
c) చేపలు
d) ఉప్పు
జవాబు:
a) కెరటాలు

పర్యాయపదాలు : ఈ క్రింది వాక్యాలలో గీత గీసిన పదాలకు పర్యాయపదాలు గుర్తించండి.

11. మఱ్ఱిచెట్టు విత్తనం చిన్నదైనా నీడ నెక్కువ ఇస్తుంది.
a) రావిచెట్టు, జువ్విచెట్టు
b) వటము, విటపి
c) తింత్రిణీ, నేరేడు
d) మఱ్ఱి, రాతి
జవాబు:
b) వటము, విటపి

12. మంచి నీరు తగినంత త్రాగాలి.
a) ఉదకం, జలం
b) క్షీరము, ఉదధి
c) జలం, జలధి
d) ఉదధి, జలధి
జవాబు:
a) ఉదకం, జలం

13. స్వచ్ఛమైన గాలి పీల్చాలి.
a) నీరు, ప్రాణం
b) ఆక్సిజన్, నత్రజని
c) వాయువు, వారము
d) పవనం, వాయువు
జవాబు:
d) పవనం, వాయువు

14. కొంతసేపు ఆడే ఆట ఉత్సాహాన్నిస్తుంది.
a) వాలీబాల్, క్రికెట్
b) కబడ్డీ, క్రికెట్
c) క్రీడ, కేళి
d) కబడ్డీ, వాలీబాల్
జవాబు:
c) క్రీడ, కేళి

15. ఒక్క క్షణంలో ప్రమాదం జరగవచ్చు.
a) సెకను, నిముషం
b) కొంచెం, కొద్ది
c) నిముషం, అరనిముషం
d) సెకను, త్రుటి
జవాబు:
d) సెకను, త్రుటి

AP 7th Class Telugu Important Questions 4th Lesson మర్రిచెట్టు

16. కన్నును జాగ్రత్తగా కాపాడుకోవాలి.
a) నయనం, నేత్రం
b) అక్షం, గవాక్షం
c) దృష్టి, పుష్టి
d) నేత్రం, వేత్రం
జవాబు:
a) నయనం, నేత్రం

17. ప్రకృతి చాలా అందంగా ఉంటుంది.
a) సొగసు, చందం
b) ఇంపు, ఇంకు
c) సొగసు, సౌందర్యం
d) లవణం, లావణ్యం
జవాబు:
c) సొగసు, సౌందర్యం

18. కసి పెంచుకోకూడదు.
a) పగ, పట్టుదల
b) కోపం, కినుక
c) పంతం, అంతం
d) ప్రేమ, ద్వేషం
జవాబు:
b) కోపం, కినుక

19. పక్షికి రెక్కలే ఆధారం.
a) పక్షము, ఎరక
b) పక్షం, ఎరుక
c) స్వపక్షం, ప్రతిపక్షం
d) కాలు, పాదం
జవాబు:
a) పక్షము, ఎరక

20. శిశిర ఋతువులో ఆకులు రాలును.
a) విస్తరాకు, విస్తరణ
b) పత్రహరితం, పత్రం
c) పర్ణశాల, పర్ణం
d) పత్రం, పర్ణము
జవాబు:
d) పత్రం, పర్ణము

ప్రకృతి-వికృతులు : ఈ క్రింది వాక్యాలలో గీత గీసిన పదాలకు ప్రకృతి-వికృతులను గుర్తించండి.

21. గోదావరి గట్టుపై చల్లగా ఉంటుంది.
a) తీరము
b) దరి
c) ఘట్టము
d) ఘంటము
జవాబు:
c) ఘట్టము

22. నిజమునే మాట్లాడాలి.
a) నిక్కము
b) సత్యము
c) యథార్థం
d) జరిగినదే
జవాబు:
a) నిక్కము

23. కాకి మానవుల ఇళ్ల వద్దనే బ్రతుకుతుంది.
a) వాయసం
b) కాకాసురుడు
c) కాకము
d) కాక
జవాబు:
c) కాకము

24. మంచి నీరు వృథా చేయకూడదు.
a) ఉదకం
b) నీరము
c) జలం
d) సలిలం
జవాబు:
b) నీరము

25 మంచి కార్యమునకు సహకరించాలి.
a) కర్ణము
b) పని
c) నిర్మాణం
d) నిర్యాణం
జవాబు:
a) కర్ణము

26. పక్షి కూత మధురంగా ఉంటుంది.
a) పక్షము
b) పులుగు
c) ఖగము
d) పక్కి
జవాబు:
d) పక్కి

AP 7th Class Telugu Important Questions 4th Lesson మర్రిచెట్టు

27. పుష్టినిచ్చే ఆహారమును తినాలి.
a) ఓగిరము
b) తిండి
c) భోజనం
d) అన్నము
జవాబు:
a) ఓగిరము

28. ధర్మము తప్పకూడదు.
a) దరమము
b) దమము
c) దమ్మము
d) న్యాయము
జవాబు:
c) దమ్మము

29. మనిషి ప్రవర్తన ఒక్కొక్కసారి విసుమానం కల్గిస్తుంది.
a) విసుగు
b) విస్మయము
c) విసుపు
d) చిరాకు
జవాబు:
b) విస్మయము

30. సహనము కోల్పోకూడదు.
a) సహనం
b) ఓర్పు
c) ఓర్మి
d) సయిరణ
జవాబు:
d) సయిరణ

2. వ్యాకరణాంశాలు

ఈ క్రింది వానిని కోరిన విధంగా గుర్తించండి.

31. రాముడు రావణుని చంపెను – దీనిలో కర్మను గుర్తించండి.
a) రాముడు
b) రావణుడు
c) చంపెను
d) అకర్మకం
జవాబు:
b) రావణుడు

32. జానకి పూలను హారంగా గ్రుచ్చింది – కర్మను గుర్తించండి.
a) పూలు
b) జానకి
c) గ్రుచ్చించి
d) హారంగా
జవాబు:
a) పూలు

33. కర్మగల వాక్యాన్ని ఏమంటారు?
a) కర్మ
b) కర్తృకం
c) సకర్మకం
d) అకర్మకం
జవాబు:
c) సకర్మకం

34. కర్మలేని వాక్యాన్ని ఏమంటారు?
a) కర్తృకం
b) కర్మకం
c) సకర్మకం
d) అకర్మకం
జవాబు:
d) అకర్మకం

35. గాలి వీచింది – ఇది ఏ రకమైన వాక్యం?
a) కర్తృకం
b) కర్మకం
c) అకర్మకం
d) సకర్మకం
జవాబు:
c) అకర్మకం

36. రావణుడు వాయువును శాశించాడు – ఇది ఏ రకమైన వాక్యం?
a) సకర్మకం
b) అకర్మకం
c) కర్మకం
d) కర్తృకం
జవాబు:
a) సకర్మకం

37. అర్జునుని కృష్ణుడు మెచ్చెను – దీనిలో కర్మ?
a) కృష్ణుడు
b) అర్జునుడు
c) మెచ్చెను
d) కర్మపదం లేదు
జవాబు:
b) అర్జునుడు

38. మనము ప్రకృతిని దైవంగా భావించాలి – కర్మపదం గుర్తించండి.
a) మనము
b) దైవంగా
c) భావించాలి
d) ప్రకృతిని
జవాబు:
d) ప్రకృతిని

39. కర్మపదం తర్వాత వచ్చే ప్రత్యయమేది?
a) ని
b) ను
c) ని, ను
d) వలన
జవాబు:
c) ని, ను

40. కర్మపదం ప్రక్కన ఏ విభక్తి ప్రత్యయం వస్తుంది?
a) ప్రథమావిభక్తి
b) ద్వితీయ
c) తృతీయ
d) చతుర్థి
జవాబు:
b) ద్వితీయ

AP 7th Class Telugu Important Questions 4th Lesson మర్రిచెట్టు

సంధులు : ఈ క్రింది వానిని కోరిన విధంగా గుర్తించండి.

41. నీ చేతికేమిటి ఉన్నది – సంధి పేరు గుర్తించండి.
a) అత్వసంధి
b) ఉత్వసంధి
c) ఇత్వసంధి
d) సవర్ణదీర్ఘసంధి
జవాబు:
c) ఇత్వసంధి

42. నాకున్నది నేను ఇస్తాను – సంధి విడదీసినది గుర్తించండి.
a) నాకు + ఉన్నది
b) నాకె + ఉన్నది
c) ఉత్వసంధి
d) ఇత్వసంధి
జవాబు:
a) నాకు + ఉన్నది

43. మరేమిటి అని అడగకు – సంధి విడదీసిన రూపం గుర్తించండి.
a) మరు + ఏమిటి
b) మరేమి + టి
c) మరె + ఏమిటి
d) మరి + ఏమిటి
జవాబు:
d) మరి + ఏమిటి

44. రైతులందరూ వచ్చారు – సంధి పేరు గుర్తించండి.
a) రైతుల + అందరు
b) రైతులు + అందరు
c) రైతులం + దరు
d) రైతులంద + రు
జవాబు:
b) రైతులు + అందరు

45. క్రిందివానిలో ఇత్వసంధి పదం గుర్తించండి.
a) ఏమేమి
b) ఏయూరు
c) ఏమిటి
d) ఏమంటివి
జవాబు:
d) ఏమంటివి

46. క్రిందివానిలో ఉత్వసంధి పదం గుర్తించండి.
a) ఊరూరు
b) ఊరదిగో
c) ఊరుగాయ
d) ఊరడించు
జవాబు:
b) ఊరదిగో

47. మనదే ఊరు – సంధి విడదీసిన రూపం గుర్తించండి.
a) మనది + ఏ ఊరు
b) మనదే + ఊరు
c) మనదె + ఊరు
d) మనదు + ఊరు
జవాబు:
a) మనది + ఏ ఊరు

48. లేదని చెప్పను – గీత గీసిన సంధి పదంలో పరపదం ఏది?
a) లేదు
b) అని
c) లేదని
d) అకారం
జవాబు:
b) అని

49. ఉత్వసంధిలో పూర్వపదం చివర ఉండే అచ్చు?
a) అ
b) ఇ
c) ఉ
d) ఋ
జవాబు:
c) ఉ

50. ఉత్వసంధిలో పరపదం మొదట ఏముంటుంది?
a) ఉ
b) అ
c) ఇ
d) ఏదైనా అచ్చు
జవాబు:
d) ఏదైనా అచ్చు

నేనివి చేయగలనా?

1. పాఠాన్ని అర్థం చేసుకొని సొంత మాటల్లో చెప్పగలను. [ ఔను / కాదు ]
2. పాఠాన్ని ధారాళంగా చదవగలను. [ ఔను / కాదు ]
3. రచయిత పాఠంలో చేసిన వాక్యప్రయోగాన్ని గ్రహించి అనుసరించగలను. [ ఔను / కాదు ]
4. పరిసరాలలో ప్రాణులను గమనిస్తూ, వాటి బాధను గురించి రాయగలను. [ ఔను / కాదు ]

చదవండి – ఆనందించండి

ఆచరించి చూపాలి

AP 7th Class Telugu Important Questions 4th Lesson మర్రిచెట్టు 1
ఒకసారి రామకృష్ణ పరమహంస నివసించే ఆశ్రమానికి తన ఆరేళ్ళ కుమారుడిని తీసుకొని ఒక తల్లి వచ్చింది. ‘స్వామీ ! మా అబ్బాయి ఎంత చెప్పినా వినిపించుకోకుండా పదే పదే తీపి తింటున్నాడు. ఈ అలవాటును వాడితో ఎలాగైనా మానిపించండి’ అని కోరింది.

రామకృష్ణ పరమహంస ఆ బాలుడి వైపు చూశారు. ఆమెతో “అమ్మా ! ఒక వారం రోజుల తర్వాత మీ అబ్బాయిని తిరిగి నా వద్దకు తీసుకురండి.” అని పంపేశారు.

వారం రోజుల గడిచాయి. రామకృష్ణ పరమహంస చెప్పినట్లుగానే ఆమె తన కొడుకుని తీసుకొని ఆశ్రమానికి వచ్చింది. “అమ్మా ! మరో వారం రోజుల తర్వాత మీ అబ్బాయిని తీసుకొని మళ్ళీ నా వద్దకు రండి”. అని ‘చెప్పి పంపారు.

మూడోసారి ఆ మహిళ తన బాలుడిని తీసుకెళ్ళింది. అప్పుడు పరమహంస బాబుతో “బాబూ ! తీపి తినొద్దు” అని చెప్పారు. దానికి బాలుడు అలాగేనంటూ తల ఊపి తీపి తినడం మానేశాడు. ఆ తల్లి ఎంతగానో సంతోషించి మరోసారి రామకృష్ణ పరమహంసను కలవడానికి ఆశ్రమానికి వెళ్ళింది. “స్వామీ ! మా అబ్బాయి మీరు చెప్పగానే తీపి తినడం మానేశాడు. చాలా సంతోషం కానీ ఇలా చేయడానికి రెండు వారాల సమయం ఎందుకు తీసుకున్నారో నాకు అర్థం కాలేదు” అంది.

రామకృష్ణ పరమహంస ఆమెతో “అమ్మా ! మీరు నా దగ్గరకు మొదటిసారిగా వచ్చినప్పుడు తీపి అతిగా తినే అలవాటు నాకు ఉంది. నేను తినడం మానేసినప్పుడు మీ అబ్బాయికి తీపి తినకూడదని: చెప్పే అర్హత నాకు ఉంటుంది. ఆ అలవాటు మానుకోవడానికి నాకు రెండు వారాల సమయం పట్టింది. అందుకే అలా చెప్పాను. ఇతరులు తమ చెడు అలవాట్లు మానుకోవాలని చెప్పేముందు మనం సక్రమంగా ఉండాలి కదా ! మనం ఆచరించకుండా ఇతరులకు చెప్పే అర్హత మనకు లేదు. ‘చెప్పి చేయడం కన్నా చేసి చెప్పడం మేలు’ అని వివరణ ఇచ్చారు.

వెన్నెలలో పడవ ప్రయాణం చేస్తూ వికసించిన మల్లెపూలను ఆఘ్రాణిస్తే కలిగే ఆ అనుభూతి తెలుగు భాష వింటున్నప్పుడు కలుగుతుంది. – సుబ్రహ్మణ్య భారతి